Catalaanse minister-president moet opstappen na veroordeling
Quim Torra. Foto: AFP

De separatistische regeringsleider van de Spaanse regio Catalonië, Quim Torra, is wegens ongehoorzaamheid uit zijn ambt gezet. Het Spaanse Hooggerechtshof bevestigde maandag een uitspraak van vorig jaar. Mogelijk komen er nieuwe verkiezingen.

De veroordeling van de Catalaanse minister-president blijft ongewijzigd: het Spaanse Hooggerechtshof, de Supremo, schaart zich unaniem achter het vonnis dat Quim Torra veroordeelt wegens ‘ongehoorzaamheid’. Torra wordt daardoor uit zijn ambt ontzet en mag minstens anderhalf jaar geen enkel openbaar ambt – ook niet op Europees niveau – nog bekleden. Er wacht hem ook een boete van 30.000 euro.

De separatistische leider had in april 2019, in volle verkiezingstijd, een geel lint aan de Catalaanse overheidsgebouwen gehangen. Het lint, dat symbool staat voor de Catalaanse gevangen die veroordeeld werden voor hun rol in het onafhankelijkheidsreferendum uit 2017, is in strijd met de politiek neutrale rol die het overheidsgebouw dient uit te stralen, vond de Spaanse kiesautoriteit. Die had Torra opgedragen de separatistische symbolen te verwijderen van openbare gebouwen, wat hij weigerde.

‘Herhaaldelijk en hardnekkig’

Het hof oordeelde dat hij ‘herhaaldelijk en hardnekkig’ ongehoorzaam was aan de Spaanse kiesautoriteit, die de neutraliteit van openbare gebouwen moet waarborgen bij verkiezingen. In het vonnis staat ook te lezen dat het Torra vrij staat om zijn politieke mening via spandoeken of symbolen te verkondigen. Maar ‘het neutraliteitsbeginsel wordt acuter in verkiezingsperiodes’, zegt de rechtbank. Net daar waar een institutioneel neutraal kader gegarandeerd moest zijn voor vrije verkiezingen, getuigde Torra van een gepolitiseerde houding, oordeelt het hof.

Torra kan mogelijk nog beroep doen op het Grondwettelijk Hof en vragen om de strafuitvoering op te schorten. Daarvoor bestaat echter nog geen enkel precedent.

Nieuwe verkiezingen?

De Catalaanse minister-president heeft bovendien nog enkele uren de tijd om vervroegde verkiezingen uit te schrijven. Voorheen weigerde hij dat wel steeds. Als hij dit niet doet, neemt vice-president Pere Aragonès (ERC) zijn taken over als waarnemend voorzitter en wordt de procedure in gang gezet om hem te vervangen.

De vrees bestaat dat met deze uitspraak de situatie in Catalonië weer kan escaleren. Onafhankelijkheidsvereniging Omnium Cultural heeft separatisten al opgeroepen om maandag om 19.00 uur bijeen te komen voor de Catalaanse regionale regeringsgebouwen.

Quim Torra is minister-president sinds 2018 en volgde Carles Puigdemont op. Die was naar ons land gevlucht om te ontsnappen aan het strafproces voor het organiseren van het verboden onafhankelijkheidsreferendum dat in 2017 plaatsvond.