VS verbieden downloaden van TikTok en WeChat
Foto: AP

De Chinese apps Tiktok en Wechat verdwijnen in de VS uit de app stores van Apple en Google. Tenminste, dat heeft het Amerikaanse Ministerie van Handel beslist. Wat er echt staat te gebeuren, blijft onduidelijk.

In augustus heeft president Donald Trump gedreigd met een verbod op ‘transacties’ van Amerikaanse bedrijven met Tiktok en Wechat dat na 45 dagen zou ingaan. Dat was bedoeld als reactie op het ‘gevaar’ dat deze apps voor de Verenigde Staten betekenen. Trump vreest dat de Chinese overheid toegang heeft tot de gegevens die deze apps verzamelen over Amerikaanse burgers en dat de apps kunnen worden gebruikt voor beïnvloeding van het publiek.

Wat dat verbod op transacties precies betekent, is nog steeds niet helemaal duidelijk. Maar vrijdag maakte het ministerie van Handel bekend dat de apps zondag uit de app stores moeten verdwijnen. Dat heeft op korte termijn weinig gevolgen: wie de apps heeft, kan ze blijven gebruiken. Maar nieuwe gebruikers kunnen de apps niet meer vinden in de officiële app stores, en zullen ze dus elders moeten zoeken (wat vrij eenvoudig is op Android smartphones maar erg moeilijk op iPhones).

Oplossing via Oracle

Voor Tiktok is intussen al een oplossing in de maak: de Amerikaanse software-reus Oracle onderhandelt met Bytedance, de Chinese eigenaar van Tiktok, over een overeenkomst. Daarbij zou Tiktok een afzonderlijke onderneming worden met een Amerikaans hoofdkwartier, maar met Bytedance nog altijd als een belangrijke aandeelhouder. Oracle zou een minderheidsaandeel krijgen en zou de infrastructuur leveren voor Tiktok in de VS.

Een heuse verkoop van de Amerikaanse activiteiten van Tiktok, zoals Trump aanvankelijk eiste, ligt momenteel dus niet op tafel. Trump zal zich in de komende dagen definitief uitspreken over de voorgestelde deal. Geeft hij zijn akkoord, dan vervalt het downloadverbod op Tiktok. Naar alle verwachting zal Tiktok dan op vrij korte termijn noteren op de Amerikaanse beurs. Maar wordt de deal met Oracle afgekeurd, dan wordt op 12 november een meer verregaand verbod op alle transacties met Bytedance van kracht.

Een belangrijke factor van onzekerheid is de Chinese overheid, die vooral wil verhinderen dat het algoritme van Tiktok in Amerikaanse handen valt.

Strenger voor Wechat

Voor Wechat is de situatie heel anders. Wechat, dat eigendom is van de Chinese gigant Tencent, wordt in de VS veel minder gebruikt dan Tiktok, een verbod heeft dus minder impact. De gebruikers zijn bovendien vooral mensen van Chinese oorsprong, terwijl Tiktok razend populair is bij Amerikaanse jongeren.

Voor Wechat zijn vanaf zondag al meteen strengere maatregelen van kracht: de app zal in de VS niet meer kunnen worden gebruikt voor betalingen, en Amerikaanse bedrijven mogen niet meer meewerken aan de diensten van Wechat. Dat zou kunnen betekenen dat de app in de VS vanaf zondag geheel of gedeeltelijk onbruikbaar is. Wechat wordt in China niet alleen gebruikt voor communicatie, het is ook een betaalsysteem, een shoppingplatform en entertainmentsysteem.

Wat er zondag precies gebeurt, is op dit moment nog onzeker. Als Apple en Google gevolg geven aan deze beslissing, dan zullen beide apps in de VS niet meer kunnen worden gedownload. Maar daar is geen duidelijke precedent voor, en de bedrijven hebben nog niet gereageerd.