De stijging van het aantal nieuwe besmettingen met het nieuwe coronavirus is over het hele land vertraagd. Toch komt er al een stappenplan over het uitvoeren van coronatests. Dat meldt het Nationaal Crisiscentrum in een update over de situatie omtrent het nieuwe coronavirus.

Volgens viroloog Steven Van Gucht zijn we geëvolueerd van een verdubbeling van het aantal besmettingen naar een stijging met 50 procent per week. Hij wijst wel op de sterke regionale verschillen. Zo is er in Brussel nog een stijging van zo’n 150 procent, terwijl de groei in Antwerpen is teruggelopen tot 10 procent.

Het aantal ziekenhuisopnames en overlijdens stabiliseert, merkt Van Gucht wel. ‘Gelukkig zien we momenteel nog niet de grote drama’s in ziekenhuizen en woonzorgcentra zoals we die in de eerste golf zagen’. Dat is volgens hem te danken aan het feit dat we beter weten wat er beweegt onder de bevolking. ‘We zijn nu veel beter in staat de onderliggende ijsberg te zien liggen. Het is nu een kwestie van tijdig te handelen voordat de ijsberg boven water komt, en veel schade aanricht’.

Toch waarschuwt hij voor te veel optimisme: ‘Het virus is nog steeds even gevaarlijk als in februari en maart, het mag geen vrije baan krijgen.’ En de stijging is ook niet louter te danken aan het toegenomen aantal tests. ‘Het percentage positieve testen is fel gestegen. Er is dus een reële stijging van het aantal gevallen.’

Testcapaciteit

Van Gucht gaf aan dat België nu bij de Europese koplopers zit qua testbeleid, maar om dat vol te houden in de winter moeten er aanpassingen gebeuren. Ons land zou nu maximaal 30.000 tests per dag kunnen uitvoeren. ‘Veel testen is niet evident. Er zijn veel hordes te nemen’.

Zo wijst hij erop dat het komende najaar en de winter moeilijk worden. Er zijn dan ook andere virussen in omloop. Zo wordt een piek van de griepepidemie verwacht in januari. Daardoor zullen wellicht in dezelfde periode meer tests moeten worden uitgevoerd dan dat er nu eigenlijk mogelijk is. Hij rekent op tussen de 50.000 en 70.000 tests per dag. Zowat het dubbele van de huidige maximumcapaciteit dus.

Daarom zijn er nu duidelijke prioriteiten vastgelegd over wie wanneer getest kan worden. Veel zal afhangen van in welke fase de epidemie verkeert. ‘Iedereen die prioriteit heeft, moet getest kunnen worden. Is er toch een tekort aan capaciteit, dan vallen de onderste prioriteiten er af’.

In fase 1 kan er nog heel ruim getest worden. Het gaat dan om de situatie waarbij er in twee weken minder dan 15 gevallen per 100.000 inwoners zijn. Stijgt het aantal gevallen naar tussen de 15 en 50 nieuwe gevallen per 100.000, de zogenaamde fase 2, dan is er een lichte verschuiving. Zo zullen reizigers die terugkeren uit een oranje zone niet langer getest hoeven te worden.

Als de circulatie van het virus stijgt tot meer dan 50 gevallen per 100.000 inwoners in twee weken, dan gaan we naar fase 3. Dan krijgt ook wie terugkeert uit een rode zone geen test meer. Quarantaine is dan wel nog nodig. Hoogrisicogevallen zullen dan ook maar één keer in plaats van twee keer getest worden. Als een bepaalde gemeente in fase drie verkeert, dan zal het personeel van woonzorgcentra daar ook maar één keer per maand meer worden getest in plaats van twee keer. Preventief screenen in afwezigheid van symptomen is niet aangeraden.

Van Gucht waarschuwt dat testen niet zaligmakend is. ‘Het is perfect mogelijk dat je het virus draagt, maar toch negatief test in de eerste dagen na blootstelling. Een test geeft kennis, maar beschermt u en uw medemens niet, en is nooit een vrijgeleide om quarantaine te vervangen.’

‘Grondig genoeg van’

Woordvoerder van het Crisiscentrum Yves Stevens beseft dat de stijging van het aantal besmettingen voor veel mensen ‘een mentale opdoffer is’. ‘Dit weegt op ons allemaal, we hebben er allemaal grondig genoeg van’. Hij roept daarom op om ook aandacht te hebben voor de mentale gezondheid.

Hij roept wel op om de maatregelen toch te blijven naleven. ‘Durf nee te zeggen tegen uitnodigingen, ook al is de verleiding heel groot. U bent echt niet saai of asociaal als u neen zegt. Echte vrienden zullen een dergelijke houding begrijpen.’