Waarnemers stelden ‘veel onregelmatigheden’ vast tijdens verkiezingen Burundi
Regimekandidaat Évariste Ndayishimiye schuift aan om te stemmen. Hij haalde volgens de officiële resultaten, ruim 68 procent. Foto: AP

Waarnemers van de katholieke Kerk hebben bij de verkiezingen in Burundi ‘veel onregelmatigheden’ vastgesteld. Die kwamen de vrijheid en de transparantie van het kiesproces en de eerlijke behandeling van bepaalde kandidaten en kiezers niet ten goede, zei de voorzitter van de Burundese bisschoppenconferentie Joachim Ntahondereye.

De boodschap contrasteert met die van een groep ambassadeurs in Burundi, onder wie ook de Belgische. Regimekandidaat Évariste Ndayishimiye haalde, volgens de officiële resultaten, ruim 68 procent. Eerder betwistte de oppositie ook al het resultaat. Buitenlandse waarnemers en journalisten waren niet welkom op de verkiezingsdag.

In hun verklaring van woensdag had een twintigtal diplomaten gezegd nota te nemen van de voorlopige resultaten, maar werd er met geen woord gerept over de mogelijke onregelmatigheden. Het statement werd echter gepubliceerd nadat de Kerk zijn bevindingen wereldkundig had gemaakt. De diplomaten, van verschillende westerse en Afrikaanse landen, roepen alle actoren op verantwoordelijkheid te tonen en eventuele betwistingen af te handelen via de bestaande juridische procedures.

Een anonieme diplomatieke bron liet persagentschap AFP weten dat het communiqué de consensus was van de landen die regeringspartij CNDD-FDD wilden feliciteren en zij die meer openlijke kritiek wilden geven. Nog volgens de bron wilden ze vooral de boodschap geven dat ze ‘geen enkele partij die zijn toevlucht tot geweld zou zoeken, zouden steunen’.

Gestemd voor doden

De waarnemers van de Kerk stelden onder meer vast dat er ook gestemd werd voor doden en vluchtelingen, meervoudige en dus ongeldige volmachten, kiezers die meer dan één keer gingen stemmen ... Daarnaast was er ook intimidatie van bepaalde kiezers, die tot in het stemhokje begeleid werden door bestuurders. De Kerk had op de verkiezingsdag vorige week woensdag ruim 2.700 waarnemers ter plaatse.

De onregelmatigheden die de waarnemers vaststelden zijn gelijkaardig aan de onregelmatigheden die de voornaamste oppositiekandidaat, Agathon Rwasa, eerder al had aangekaart. Officieel werd Rwasa tweede, met net geen kwart van de stemmen. Zelf meent Rwasa dat hij de verkiezingen won. Hij kondigde al aan een beroep in te dienen bij het Grondwettelijk Hof.