Lachaert: ‘Bouw een nieuwe regering rond de huidige’
Bart Tommelein, Els Ampe, Egbert Lachaert en Stefaan Nuytten tijdens een eerder debat op 12 februari. Foto: Bart Dewaele

Kandidaat-voorzitters Egbert Lachaert en Bart Tommelein zijn het eens dat Open VLD niks te winnen heeft met een oppositiekuur. ‘De partij kan het best haar geloofwaardigheid opbouwen door aan de knoppen te zitten’, zegt Tommelein.

‘Ik heb iets sexyers’, pareerde Egbert Lachaert zijn tegenstandster Els Ampe die al lachend voorstelde om de partij om te dopen tot ‘ELS’, Economisch, Liberaal, Sociaal. De vier kandidaat-voorzitters bij Open VLD kruisten vrijdagavond ruim een uur de degens tijdens een debat dat op Facebook werd uitgezonden. Lachaert toonde zich eerder vandaag in de aanloop naar dit debat al voorstander van een naamsverandering om Open VLD wat meer rock ’n roll te maken. Maar die naamsverandering moet het ’slotstuk van een vernieuwingsoperatie worden’.

‘We hebben opnieuw een veel duidelijker sociaal-economisch DNA nodig’, zei Lachaert. ‘Wij zijn een partij van kansen.’ Hij vindt dat de partij zich daar teveel de kaas van het brood heeft laten eten door N-VA. ‘We mogen ons thema niet langer laten kapen door een partij die nu ook worstelt.’ Maar tegelijk vindt hij dat de partij op een thema als milieu een vooruitstrevende visie moet ontwikkelen. Hij is wel voorstander van de twee jongste kerncentrales langer open te houden. Tegelijk vindt hij dat de partij thema’s als justitie en veilig teveel links heeft laten liggen.

Partij van kansen

Het viel op dat de inhoudelijke verschillen tussen Lachaert en Tommelein klein zijn. Terwijl Lachaert Open VLD wil profileren als een ‘partij van kansen’, wil Tommelein dat Open VLD de partij is ‘van de mensen die willen handelen'. 'Ik wil geen partij van de rijken zijn. Ik wil volksliberalisme.’ Het verhaal van Open Vld mag niet ‘puur economisch’ zijn, vindt hij. ‘Over ethische en sociale thema’s, welzijn en energie moeten de liberalen duidelijkere standpunten innemen en die ook verdedigen. We graven soms ons eigen graf’, zei hij over de interne verdeeldheid die vaak in de partij heerst.

Volgens Els Ampe kan Open VLD enkel winnen ‘door de platgetreden paden te verlaten en door nieuwe mensen kansen te geven'. ‘Daarom moeten we alle banden verbreken met mensen aan wie de partij iets beloofd heeft.’ Volgens haar is de partijtop vervreemd met de basis en ze herhaalde nog eens haar opmerkelijke voorstel om de premier rechtstreeks te laten verkiezen.

Stefaan Nuytten, ondernemer en de minst bekende kandidaat van de vier, vreest dat Open VLD het leiderschap in de verdediging van het ondernemerschap nog altijd aan het verliezen is. Hij pleit voor een ‘complete fiscale redesign’, met een vlaktaks van 15%, om alle verloren zonen en dochters opnieuw naar het Open VLD-huis te lokken. Volgens hem heeft de partij door de regering onder Elio Di Rupo (PS) ‘de aansluiting met de kleine zelfstandigen en de bedrijfsleiders verloren’.

'We zijn geen grote partij'

Wat het debat meteen op de vraag bracht of Open VLD het best federaal meebestuurt als er een nieuwe regering komt. ‘Ik zou het liefst onze geloofwaardigheid opnieuw opbouwen door aan de knoppen te zitten’, zei Tommelein. ‘We zullen sowieso met anderen moeten besturen, maar het is belangrijk om dan punten binnen te halen waarmee we kunnen uitpakken.’ Waarop Ampe hem tegenwierp dat hij ‘nog altijd redeneert vanuit de logica van een grote partij'. ‘Wij zijn geen grote partij.’

Behalve de extremen sluit Tommelein geen enkele partij uit. Lachaert stelde dan weer voor om een regering op te bouwen rond de huidige minderheidsregering-Wilmès. ‘De logica zou zijn dat de twee grootste partijen - N-VA en PS - samen een regering vormen. We hebben ze ruim de tijd gegeven om dat te doen, maar ze vinden elkaar niet. Laat de drie partijen die vandaag de regering-Wilmès vormen bondgenoten zoeken om samen een inhoudelijk verhaal te schrijven. Ik denk aan de CDH en de SP.A van Conner Rousseau. Dan ben je als blok toch al incontournable. Ik denk dat we als brug moeten opereren tussen de partijen.’

Niet zo voor Nuytten. ‘Zo rijd je de partij in de vernieling.’ De Koksijdenaar gaf als uitsmijter nog mee tegen het cordon sanitaire te zijn.

Uiterlijk op 29 mei weten we wie de nieuwe Open VLD-voorzitter wordt. Als op 22 mei, na een eerste stemronde, een van de vier kandidaten al een volstrekte meerderheid haalt, wordt de nieuwe voorzitter dan al op het schild gehesen.