Modrikamen vraagt rechter beslag te leggen op dividend BNP Paribas Fortis
Mischaël Modrikamen Foto: Jimmy Kets

Advocaat Mischaël Modrikamen trekt naar de beslagrechter en vraagt om beslag te leggen op de 1,9 miljard euro die BNP Paribas Fortis op 13 maart zei te willen uitkeren. Modrikamen heeft een schadeclaim lopen tegen de bank omwille van de manier waarop ze in 2008 goedkoop de hand legde op de toenmalige Fortis Bank.

Modrikamen trekt vannamiddag of ten laatste morgenochtend naar de beslagrechter. Hij verzet zich tegen de plannen van de Franse groep BNP Paribas om 1,9 miljard euro weg te halen bij de Belgische dochter BNP Paribas Fortis. De Fransen hebben dat geld nodig om zelf een dividend uit te keren aan hun aandeelhouders.

Modrikamen heeft zoals bekend een forse schadeclaim lopen tegen BNP Paribas omwille van de manier waarop de Franse bank in 2008 goedkoop de hand legde op de toenmalige Fortis Bank. BNP Paribas wordt beschuldigd van misbruik van zwakte en onwetendheid en van het vervalsen van de waarde van de bank. Dit om de bank voor een appel en een ei te kunnen verwerven.

Modrikamen treedt op voor 1.300 (vroegere) aandeelhouders van Ageas (de vroegere Fortis Holding die eigenaar was van de toenmalige Fortis Bank).

Claim van 7 miljard

De claim van 5,2 miljard van Modrikamen tegen BNP Paribas is ondertussen inclusief nalatigheidsintrest opgelopen tot 7 miljard euro. Hij vreest dat door de coronacrisis de schade aan de economie en het financieel systeem dermate kan zijn, dat BNP Paribas bij een veroordeling niet in staat is om de 7 miljard te betalen als het eerst zelf nog eens een miljardendividend uitkeert.

‘Niemand weet  hoelang deze crisis zal duren en hoe omvangrijk de schade zal zijn. Ik wil verhinderen dat onze claim uitgehold wordt’, zegt Modrikamen. Hij verwijst ook naar de Europese Centrale Bank die de banken oproept om voorlopig geen dividend uit te keren. BNP Paribas heeft nog niet formeel gereageerd op die oproep.

Modrikamen trekt naar de Belgische beslagrechter en viseert het Belgische dividend van BNP Paribas Fortis. Hij viseert dus de middelen die in België onder beslag gelegd kunnen worden.

Modrikamen zet formeel de stap naar de beslagrechter, maar ook veel andere belanghebbenden zijn misnoegd. Klanten van BNP Paribas Fortis hebben de bank al laten weten dat als er inderdaad in volle crisis geld vanuit de Belgische bank naar de Franse moeder wordt versast, ze van bank zullen veranderen. Ze begrijpen ook niet goed waarom de top van BNP Paribas Fortis sinds op 13 maart aangekondigd werd 90 procent van de winst uit te keren, zijn verantwoordelijkheid nog niet heeft genomen.

Nationale Bank

Een andere vraag is of de Nationale Bank die mee het kredietgarantieplan van 50 miljard van minister Alexander De Croo onderhandelde, niet in staat was om terughoudendheid inzake dividenduitkering nadrukkelijk aan te bevelen.

De procedure van Modrikamen komt er in volle coronatijd maar rechtbanken werken nog verder, al is daar geen algemene regel. Zeker voor schriftelijke procedures is er geen probleem. De procedure van Modrikamen is gebaseerd op een initiële claim van 5,2 miljard. Concreet gaat het om de verkoop van BNP Paribas Fortis (voorheen Fortis Bank) tegen een impliciete waarde van 11 miljard. In een eerste stap verwierf BNP Paribas een belang van 75 procent, betaald met aandelen BNP Paribas.

Dubieuze afboekingen

Modrikamen wijst erop dat de lage prijs die Parijs betaalde het resultaat is van ‘het misbruik van de zwakheid, vervalsing en gebruik van onwaarheden’. Op de boekwaarde van de Belgische bank van 31,7 miljard werden een hele reeks correcties toegepast (bijvoorbeeld het afboeken van 11,9 miljard goodwill op ABN Amro).

Modrikamen stoort zich echter aan de 9,4 miljard euro afboekingen die gebeurden om de waarderingsregels in lijn te brengen met die van de Franse bank. Er werden allerlei correcties doorgevoerd waardoor de restboekwaarde uitkwam op 15,7 miljard euro.

‘Maar vervolgens heeft men op die gecorrigeerde boekwaarde nog eens een korting toegepast van 30 procent waardoor er maar 11 miljard overbleef. Je kan niet alle balansposten afwaarderen én dan aan het eind van de rit nog eens een korting toepassen. Dat is dubbel gebruik’, zegt Modrikamen. Hij wijst er ook op dat in de reeks afboekingen à la BNP Paribas een bedrag zit van 2 miljard die niet te verantwoorden is.

De experts van Cats die nakeken of de waardeverminderingen terecht waren, spreken over ‘motiveringen die gedeeltelijk en onnauwkeurig’ zijn. Over de 2 miljard heben ze zelfs geen enkele uitleg gevonden.

Modrikamen rekende ook uit dat BNP Paribas sinds 2010 al 8,25 miljard euro uit BNP Paribas Fortis haalde via dividenden en kapitaalverminderingen. Daarboven komt nog een niet publiek gemaakt bedrag aan 'adviesvergoedingen'. 

Strafprocedure

De hele zaak over de val van Fortis en wie aansprakelijk is voor wat, komt in juni voor de KI voor. Die moet beslissen of de Fortis-verdachten moeten doorverwezen worden naar de correctionele rechter. Het parket vraagt niet langer de doorverwijzing. Modrikamen zegt dit niet te begrijpen omdat er in totaal al zeven veroordelingen geweest zijn in het dossier wegens ondermaatse communicatie naar de beleggers. Modrikamen zegt dat een raadkamer of ki niet de juiste plaats is om over schuld en onschuld te spreken, maar dat dit omvangrijke dossier door de strafrechter moet worden beoordeeld.

Goed huisvader

Annemie Boudrez, docente aan Vives, heeft  in verband met het dividend een open brief gericht aan de raad van bestuur van BNP Paribas Fortis. Ook Boudrez waarschuwt voor het eerder aangekondigd voornemen een dividend uit te keren. Ze wijst de bestuurders op de wettelijke verplichting om belangrijke gebeurtenissen die na het einde van het boekjaar hebben plaatsgevonden en die een impact hebben op de financiële toestand van de onderneming, in hun jaarverslag te melden. Is dit gebeurd, vraagt ze zich af. 

Ze wijst ook op de nieuwe corporate governance code die nadruk legt op duurzame waardecreatie. Dat houdt in dat de belangen van alle stakeholders, ook de Belgische bevolking, de werknemers van de bank en de klanten in de overweging mee moeten genomen worden. Boudrez wijst er ook op dat de bank een gedragscode ten aanzien van haar klanten heeft onderscheven. Die roept op tot open communicatie met de klant.

Ze verwacht dat de bestuurders zich als goed huisvader gedragen en het zorgvuldigheidssprincipe toepassen en vooruitziend zijn. Ze vraagt zich af of de raad van bestuur deze prinicipes heeft toegepast.