Oeso legt kilometerheffing weer op tafel
Foto: pol de wilde - corelio

Ons land zou er goed aan doen een kilometerheffing in te voeren en korte metten te maken met de salariswagens, adviseert de Oeso.

‘Voer een kilometerheffing in, bijvoorbeeld rond Brussel en Antwerpen, met een duidelijk onderscheid tussen de spitsuren en de rest van de dag. Overweeg het belastingvoordeel voor salariswagens af te schaffen, of reserveer het alleen voor uitstootvrije wagens.’

Het zijn twee van de aanbevelingen die de Oeso vandaag doet in haar economische doorlichting van België. Een kilometerheffing kan de mobiliteitsproblemen verlichten en is gunstig voor het klimaat en de luchtkwaliteit. Het is bovendien een maatregel die een positieve invloed kan hebben op de productiviteitsgroei: chauffeurs die in de file staan, verliezen tijd en geld. Dat de productiviteit in België trager toeneemt dan in andere westerse landen, beschouwt de Oeso als een kernprobleem van de Belgische economie. Om die reden wordt ook geadviseerd om de strakke regelgeving wat te versoepelen in sommige sectoren. Behalve de productiviteit zijn ook op de arbeidsmarkt en bij het financieel beleid flink wat verbeteringen mogelijk, zegt de Oeso.

Hoge schuldgraad

De hoge schuldgraad maakt ons land extra kwetsbaar, vooral omdat de kosten van de vergrijzing nog massa’s belastinggeld zullen vergen. Zonder bijkomende besparingen zal de staatsschuld door die oplopende vergrijzingskosten in 2060 kunnen oplopen tot 200 procent van het bbp, waarschuwt het rapport. ‘De veerkracht van de openbare financiën moet verbeterd worden.’

Veel van de pijnpunten zijn bekend. De hoge lasten op arbeid bijvoorbeeld. Die kunnen verlaagd worden als andere belastingen, zoals de btw, omhooggaan. In ons land genieten erg veel producten en diensten een verlaagd btw-tarief, vindt de onderzoeksinstelling. Ook de lage werkgelegenheidsgraad is een klassieker. Een beter activeringsbeleid kan hier soelaas bieden. De inspanningen voor levenslang leren kunnen eveneens beter. De Oeso oppert de mogelijkheid om individuele opleidingstoelagen te introduceren. 

Onlogisch pensioenstelsel

Ook een hogere belasting op fossiele brandstoffen kan dienen om de lasten op arbeid te verlichten. Zo is de Oeso voorstander van een CO2-tax voor sectoren die buiten het systeem van emissierechtenhandel vallen. Ook beveelt de Oeso aan om de vele inefficiënties in ons land aan te pakken. Een voorbeeld is het versnipperde en onlogische pensioenstelsel. Wat dat betreft, pleit het rapport voor meer integratie, bijvoorbeeld via een pensioen op basis van punten. Ook in de gezondheidszorg en het onderwijs kunnen de middelen veel efficiënter besteed worden dan nu het geval is. Aanbevolen wordt om de overheidsuitgaven op alle niveaus regelmatig tegen het licht te houden.

De Oeso heeft niet alleen kritiek, maar deelt ook schouderklopjes uit. Bijvoorbeeld voor het herverdelende effect van de Belgische welvaartsstaat, dat de oorzaak is van hoge scores op welzijn.