Topvrouw Facebook slaat mea culpa, 'maar alle problemen oplossen zal nooit lukken'
Facebook-topvrouw Sheryl Sandberg kwam in Davos vertellen dat Facebook is veranderd. Foto: AP

De nummer twee van Facebook, Sheryl Sandberg, sloeg in Davos mea culpa over de fouten die haar bedrijf heeft gemaakt. Maar al die problemen oplossen zal nooit lukken, zei ze.

Racisme, haatberichten, desinformatie, beïnvloeding van de verkiezingen: de verwijten dat Facebook schadelijke boodschappen vrije baan heeft gegeven is niet onterecht. Dat stelde Sheryl Sandberg, nummer twee van Facebook, op het World Economic Forum, hier in Davos. ‘Als je mensen met elkaar verbindt en je daarbij vrije meningsuiting nastreeft, dan krijg je problemen wanneer 2,8 miljard mensen je platform gebruiken’.

Zo begon Sandberg haar mea culpa op het podium van het Facebook-gebouw, dat voor de gelegenheid in het centrum van Davos werd opgetrokken. De zaal zat afgeladen vol met mensen die zich, op uitnodiging van Sandberg, tegoed deden aan hapjes, glazen prosecco en margherita’s.

‘Hoezeer we vrije meningsuiting ook verdedigen, we beseffen dat we ook een verantwoordelijkheid hebben om mensen te beschermen tegen haat en geweld’, stelde ze. ‘We nemen elke dag maatregelen om die dingen te verwijderen, en verkiezingen te beschermen.’ Daarmee verwees ze naar de verkiezing van Donald Trump in 2016. Toen werd Facebook, in het Cambridge Analytica-schandaal, op grote schaal gebruikt om de verkiezingen te beïnvloeden. Sandberg zegt dat Facebook dat soort van praktijken nu bestrijdt ‘op een manier zoals we nog niet konden in 2016’.

Bij die stelling vallen kanttekeningen te maken. Zo blijft Facebook volhouden dat het politieke advertenties op zijn platform niet zal controleren op hun waarheid, ondanks druk van het Amerikaanse Congres om dat wel te doen. Critici zeggen dat Facebook daardoor een platform blijft waar leugens en desinformatie als politieke propaganda kunnen worden ingezet om verkiezingen te beïnvloeden.

Geef ons regels!

Sandberg stelde verder dat die problemen ‘nooit helemaal opgelost zullen kunnen worden’, en ook dat haar bedrijf ‘dat niet alleen kan.’ Ze riep op om gereguleerd te worden. ‘We vinden dat bedrijven als het onze meer grenzen moeten krijgen’, stelde ze, ‘en meer standaarden die we allemaal moeten naleven. Zodat we samen kunnen oordelen wat politieke boodschappen zijn, welke inhoud moet worden verwijderd, wat is de privacy die individuen zouden moeten hebben. Wij vragen voor dit soort regulering.’

Het is niet de eerste keer dat Facebook om regulering vraagt. Critici bestempelden dat eerder al als een manier waarop het miljardenbedrijf zijn eigen verantwoordelijkheid tracht te ontlopen, door de bal in het kamp van de politiek te leggen die de regeltjes dan maar moet opstellen. Tegelijk spendeert het bedrijf bijna 5 miljoen dollar om in de VS aan politieke lobbying te doen, bleek eind vorig jaar.

Positivisme

Het mag niet verbazen dat Sandberg deze boodschap in Davos brengt. Hier in het Alpenstadje zijn regeringsleiders, ngo’s en bedrijfsleiders van over de hele wereld bijeen op het World Economic Forum. Voor Facebook is het belangrijk om uitgerekend die machtige groep mensen op hun denkpistes te krijgen.

Ondanks de moeilijke problemen die Sandberg aanstipte, sloot ze haar speech op een positieve noot af. ‘Pessimisme is verlammend, eerder dan activerend’, quootte ze Nicholas Kristof, een columnist die vorig jaar in The New York Times schreef dat 2019 voor de mensheid het beste jaar tot nog toe is geweest. ‘Als we de vooruitgang die gebeurt niet erkennen, worden we ook niet aangemoedigd om nog meer te doen.’

Het deed hard denken aan de speech die president Donald Trump dinsdag gaf in Davos. Daarin viel hij klimaatactivisten als Greta Thunberg aan, door te stellen dat ‘we onverbeterlijke doemdenkers moeten verwerpen’. De president zei dat het ‘tijden zijn voor optimisme en vreugde.’ De uitspraken leverden veel kritiek op.

Ook Sandberg zei dat ze ‘ondanks alles een optimist blijft’. ‘Maar dat wil niet zeggen dat ik de uitdagingen onder de mat wil vegen.’ Aan het eind van de speech kreeg ze een groot applaus, en werd ze aangeklampt door tal van aanwezigen die met haar op de foto wilden.