Hof van beroep: ‘Verbod op hoofddoek in scholen is gerechtvaardigd’
Themabeeld Foto: vjb

Het Antwerpse hof van beroep beslist dat het verbod op het dragen van een hoofddoek in twee scholen in Maasmechelen gerechtvaardigd is.

Het hof van beroep te Antwerpen meent dat ‘open pluralisme’, waarbij een verbod enkel kan in die scholen waar er problemen (dreigen te) ontstaan, niet verzoenbaar is met de uitdagingen van een toenemende religieuze diversiteit in de samenleving. Het is volgens het hof noodzakelijk dat een verbod in alle scholen van het Gemeenschapsonderwijs kan worden ingevoerd om neutraliteit te waarborgen. Ouders en leerlingen moeten zich daarom volgens het hof terughoudend opstellen.

'We stellen vast dat het hof onze argumentatie volgt en dat het vindt dat we een legitieme doelstelling nastreven', reageert Nathalie Jennes, woordvoerder van het GO!. Het onderwijsnet gaat het vonnis nu verder analyseren en wacht nog op de uitspraak van het Grondwettelijk Hof in Franstalig België.

De scholen Atheneum Maasland, dat nu GO! Maxwell heet, en Nikola Tesla Middenschool in Maasmechelen hadden een verbod op het dragen van levensbeschouwelijke tekens op school, waaronder ook de hoofddoek valt. De ouders van elf tienermeisjes waren naar de rechter gestapt tegen dat verbod. Zij vonden het onaanvaardbaar dat hun dochters geen hoofddoek mochten dragen op de schoolbanken. De schooldirecties hielden echter vast aan de regels van het Gemeenschapsonderwijs.

De burgerlijke rechtbank besliste op 23 februari dat de meisjes wel hun hoofddoek mochten dragen op de scholen in Maasmechelen. Het algemeen hoofddoekverbod kon de rechter niet afschaffen, want dat lag buiten zijn bevoegdheden. Er was dus sprake van een uitzonderingsmaatregel voor deze specifieke scholieren. De burgerlijke rechtbank volgde vooral de argumenten van de Raad van State, die vooral wijzen op het schenden van de rechten van de mens. Het GO! onderwijs besloot om in beroep te gaan tegen die uitspraak.

Het hof van beroep in Antwerpen neemt nu een ander standpunt in, en vindt dat het verbod op het dragen van een hoofddoek in de scholen in Maasmechelen gerechtvaardigd is.

'Overwegen verdere stappen'

De advocaat die de elf meisjes en hun ouders vertegenwoordigt in deze zaak, reageert teleurgesteld op de uitspraak van het hof van beroep en overweegt om cassatieberoep aan te tekenen.

‘Volgens onze cliënten heeft het hof van beroep de hogere rechtspraak naast zich neergelegd’, reageert advocaat Joos Roets van advocatenkantoor Demos Public Law op de uitspraak van maandag. ‘Wij zijn van mening dat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHVRM) heeft geoordeeld dat de godsdienstvrijheid niet tot gevolg moet hebben dat religieuze gevolgen moeten worden uitgewist. Volgens ons legt het hof van beroep de lat voor het Gemeenschapsonderwijs te laag.’

Volgens Roets moeten er wel degelijk inspanningen geleverd worden om de verschillende groepen binnen de school te laten samenleven. ‘Dat kan niet door alle uiterlijke verschillen weg te werken. Onze cliënten overwegen om tegen dit ontgoochelende arrest in cassatieberoep te gaan.’

'Tegen gevestigde rechtspraak'

'Het is opvallend dat het hof in dergelijke karige bewoordingen gevestigde rechtspraak van de Raad van State opzij zet', vult Kurt Willems, professor onderwijsrecht aan de KU Leuven en eveneens advocaat bij Demos Public Law aan. Hij vindt het ook opvallend dat het Hof ingaat tegen gevestigde rechtspraak van het Europees Hof van de Rechten van de Mens en het Grondwettelijk Hof.

Het Europees Hof oordeelde eerder dat de plicht tot neutraliteit niet zo mag worden opgevat dat de oorzaak van religieuze spanningen wordt weggenomen door het pluralisme uit te schakelen. De plicht moet ervoor zorgen dat de concurrerende groeperingen elkaar leren tolereren.

'Het tegenovergestelde lijkt nu echter het geval te zijn', vindt Willems. 'Ook het Grondwettelijk Hof had reeds geoordeeld dat het Gemeenschapsonderwijs een actieve inspanning moest doen om een positieve waardering van pluralisme te waarborgen. Het is jammer dat het hof van beroep te Antwerpen die plicht nu afwentelt op de leerlingen en hun ouders door hun te vragen terughoudend te zijn ten aanzien van hun religieuze overtuigingen.'