Volgens de politierechtbank reed de treinbestuurder bij de treinramp van Buizingen door een rood signaal, maar liggen de zwaarste fouten bij NMBS en Infrabel. NMBS en Infrabel krijgen een boete van 550.000 euro.

Bea Stragier verloor haar oudste zoon, Jérôme Andronikos, op 15 februari 2010. Hij was 23 jaar oud. Bijna tien jaar later sprak de rechtbank het vonnis over de treinramp uit. Zowel de treinbestuurder, de NMBS en Infrabel zijn in de fout gegaan. Maar de zwaarste fout ligt bij de NMBS en Infrabel, oordeelde de rechter vanmorgen. De treinbestuurder reed door een rood signaal door een onoplettendheid, maar het kwam aan de NMBS en Infrabel toe om de nodige veiligheidsmaatregelen te nemen om in een dergelijk scenario een ongeval te vermijden en dat hebben ze niet of onvoldoende gedaan. ‘De treinbestuurder is de laatste schakel in de veiligheidsketen, hij mag nooit de enige garantie op veiligheid zijn’, klonk het in het vonnis. 

De treinbestuurder krijgt geen straf. De NMBS krijgt een effectieve boete van 550.000 euro, Infrabel een boete van 550.000 euro, waarvan de helft met uitstel. 

'Meer konden we niet verwachten van de uitspraak', zegt Stragier, die alleen naar de rechtbank kwam. Haar andere zoon en haar echtgenoot zijn in Kreta, waar haar zoon een olijfboomgaard runt. Het stoort Stragier dat de bestuurders van de NMBS en Infrabel nooit hun verantwoordelijkheid opgenomen hebben. 'Luc Lallemand zit nog steeds in het bestuur (van Infrabel, red.). Hij kwam op de eerste bijeenkomst van slachtoffers langs, en zei: "ik draag jullie kruis mee". Dat kwam hard aan.'

Ze hoopt dat de NMBS en Infrabel meer in veiligheid zullen investeren. 

Noodremsysteem

Op maandag 15 februari 2010 botste de stoptrein van Leuven naar Halle, in volle ochtendspits, in Buizingen op de IC-trein Quiévrain-Luik die uit de tegenovergestelde richting kwam. Het ongeluk eiste het leven van 19 mensen. 310 mensen raakten gewond, onder wie elf zwaargewonden. Meer dan 600 slachtoffers en nabestaanden hebben zich nadien bij het gerecht gemeld.

Uit het gerechtelijk onderzoek is toen gebleken dat een van de twee treinbestuurders een stoplicht had genegeerd. Minder duidelijk is of dat stoplicht naar behoren werkt. Alle treinen op het Belgische spoorwegnet zijn na de ramp in Buizingen uitgerust met een automatisch noodremsysteem. Wanneer een treinbestuurder een rood sein negeert, maakt het TBL1+-systeem dat de trein automatisch tot stilstand wordt gebracht.

'Aanvaarden of bekampen?'

De advocaat van de burgerlijke partijen Jan Buelens merkt op dat de verantwoordelijkheid van de NMBS en Infrabel in het vonnis sterk aangetoond is. 'Er was een afwezigheid van coördinatie van de veiligheid door de splitsing van de groep. De rechter maakte ook een onderscheid tussen de menselijke factor – de machinist, omdat die aan het einde komt van de veiligheidsketen, en de organisatie - de NMBS en Infrabel.'  Buelens vindt het onbegrijpelijk dat in een land met zo’n dicht spoornet de veiligheid zo laag ligt en lag. Hij verwijst ook naar de treinramp van Pécrot in 2001. Bij een botsing tussen twee treinen in dat Waals-Brabantse dorp vielen toen acht doden. 

10 juni gaat het proces over de schadevergoeding verder. Buelens: 'De vraag is: zullen de NMBS en Infrabel het vonnis aanvaarden of blijven ze het vonnis juridisch bekampen?'

De NMBS en Infrabel beraden zich nog over die vraag. 'Het belangrijkste voor de slachtoffers en de nabestaanden is dat er een uitspraak is', zegt NMBS-woordvoerder Bart Crols. 'We blijven samen met Infrabel investeren in veiligheid want dat is onze plicht.'

Nooit meer

De slachtoffers van Buizingen reageerden in een gezamenlijk communiqué opgelucht: 'Deze uitspraak is niet alleen erg belangrijk voor ons, de nabestaanden en de overlevenden, maar ook voor de treinbestuurders en de reizigers. Onze vzw ijvert al jarenlang voor meer veiligheid, zodat door een rood licht rijden nooit meer zo'n catastrofe kan veroorzaken. We willen niet dat anderen zo'n drama moeten meemaken.'