Amerikaanse ambassadeur in Kiev voelde zich ‘bedreigd’ door Trump
Ex-ambassadeur Marie Yovanovitch verlaat het congres na haar hoorzitting op 11 oktober. Foto: AFP

In het lopende impeachmentonderzoek naar Donald Trump heeft ex-ambassadeur Marie Yovanovitch verklaard dat ze zich bedreigd voelde door wat Trump over haar zei in het gewraakte gesprek met zijn Oekraïense collega Volodimir Zelenski. Een andere diplomaat getuigde dat het ministerie van Buitenlandse Zaken onder Trump wordt gebruikt om diens ‘binnenlandse belangen’ te dienen.

De twee diplomaten getuigden vorige maand in de commissie van het Huis van Afgevaardigden die het impeachmentonderzoek naar Trump voert. Maandag werden de eerste twee verslagen van die verhoren vrijgegeven.

Daaruit blijkt het grote onbehagen dat heerste onder Amerikaanse diplomaten op het moment dat getrouwen van Trump Oekraïne zo ver probeerden te krijgen om een onderzoek te openen naar de activiteiten van Joe Biden en diens zoon Hunter Biden in dat land.

Zo vertelde Marie Yovanovitch, die door Trump in mei abrupt werd teruggeroepen als ambassadeur in Kiev, dat Trumps persoonlijke advocaat Rudy Giuliani eind 2018 een lastercampagne tegen haar was begonnen. Yovanovitch kreeg van Giuliani het verwijt dat ze Trump had zwartgemaakt en het door hem verzochte onderzoek naar de zoon van Joe Biden tegenwerkte. Ook de zoon van Trump postte op sociale media kritiek op Yovanovitch.

Clown

‘Eens de zoon van de president zegt dat je een clown bent, dat hij van je af wil komen, dan is het moeilijk om nog een geloofwaardige ambassadeur te zijn’, zei Yovanovitch tegen de commissie. Toen ze eenmaal had gehoord dat ze daadwerkelijk zou worden teruggeroepen naar Washington, was de diplomate naar eigen zeggen ‘in shock’.

Yovanovitch beschreef ook hoe Gordon Sondland, de Amerikaanse ambassadeur bij de Europese Unie, haar had aangespoord om positieve berichten over Trump te tweeten om ‘zo haar job te redden’.

Verder zei de diplomate dat ze zich bedreigd voelde toen bleek dat Trump in het telefoongesprek met de Oekraïense president Volodimir Zelenski had gezegd dat ze ‘een en ander zou meemaken’. ‘Ik had geen idee wat dat betekende’, getuigde Yovanovitch. ‘Ik maakte me grote zorgen. Nog steeds. Ik was verbolgen dat de president zo over mij sprak tegen een buitenlands staatshoofd.’

Openbare hoorzittingen

Michael McKinley, een topadviseur van Mike Pompeo, Trumps minister van Buitenlandse Zaken, zei tegen de commissie dan weer dat hij ervoor had gekozen om op te stappen nadat hij zich realiseerde dat het ministerie Yovanovitch niet zou verdedigen tegen de aanvallen vanuit het Witte Huis. ‘Het lijkt erop dat onze ambassadeurs in het buitenland worden gebruikt om binnenlandse, politieke belangen te dienen’, zei McKinley tegen de leden van de commissie.

Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, waar de Democraten de meerderheid hebben, startte eind september een impeachmentonderzoek naar president Donald Trump. Centraal staat een telefoongesprek dat Trump op 25 juli had met de Oekraïense president Zelenski. Trump zou er tijdens dat gesprek op aangedrongen hebben dat Oekraïne een onderzoek opende naar de Bidens.

Vorige week nam het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden een resolutie aan waardoor het impeachment-onderzoek via openbare hoorzittingen zal verlopen. Die kunnen deze maand nog van start gaan.