De ontmoeting tussen Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker en de Britse premier Boris Johnson heeft maandagmiddag maar weinig opgeleverd. Johnson heeft nog altijd geen werkbaar alternatief voor de Ierse backstop op tafel gelegd, laat de Europese Commissie in een korte persverklaring weten. Downing Street stelt daarentegen dat er 'wel enigszins schot in de zaak zit'.

Juncker en Johnson spraken elkaar eerder al via de telefoon, maar zagen elkaar pas maandag voor het eerst. Ook Europees Brexitonderhandelaar Michel Barnier schoof mee aan tafel. Dat de heren elkaar nu voor het eerst in de ogen konden kijken, kon de impasse echter niet doorbreken, zo lijkt het. 

‘Voorzitter Juncker heeft herhaald dat het de verantwoordelijkheid is van het Verenigd Koninkrijk om met wettige en werkbare alternatieven te komen die compatibel zijn met het echtscheidingsakkoord’, laat de Europese Commissie weten in een kort persbericht. ‘Juncker heeft benadrukt dat de Commissie bereid blijft dergelijke voorstellen te onderzoeken om na te gaan of ze de doelstellingen van de backstop halen. Dergelijke voorstellen zijn nog niet gebeurd.’

De Britse regering sprak na afloop wel van een ‘constructieve ontmoeting’. ‘De premier heeft zijn toewijding aan het Goede Vrijdagakkoord (het Ierse vredesverdrag, red.) en zijn vastberadenheid om een akkoord zonder backstop dat de Britse parlementairen kunnen ondersteunen, herbevestigd.’ Tegelijkertijd heeft Johnson opnieuw benadrukt dat hij niet van plan is uitstel te vragen voor de Brexit en dat hij het Verenigd Koninkrijk op 31 oktober uit de EU zal loodsen. Eerder verklaarde hij al dat hij 'liever dood zou liggen in een greppel’ dan in Brussel uitstel te bepleiten.

Intensere samenwerking

Juncker en Johnson zouden wel hebben afgesproken nog intenser te werken en snel over te gaan tot dagelijkse gesprekken, aldus nog Downing Street. Bovendien verhuizen de onderhandelingen van het technische niveau - met Britse hoofdonderhandelaar David Frost - naar het politieke niveau, met Europees brexitonderhandelaar Michel Barnier en de Britse brexitminister Stephen Barclay. Ook Juncker en Johnson zelf blijven met elkaar in contact. De Europese Commissie is alvast ‘24 op 7 bereid om te werken’.

Op ruim zes weken voor de voorziene Brexitdatum van 31 oktober zit het overleg tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie nog altijd muurvast. Johnson wil de EU naar eigen zeggen verlaten met een akkoord, maar wil dan wel af van de Ierse backstop. Die noodoplossing is nog onderhandeld door zijn voorganger Theresa May en moet een nieuwe harde grens tussen de EU-lidstaat Ierland en Noord-Ierland vermijden. Volgens Johnson is die ondemocratisch, omdat ze het Verenigd Koninkrijk in een douane-unie met de EU houdt tot er een alternatief gevonden is. Tot zolang kan Londen geen eigen handelsakkoorden sluiten met derde landen.

Johnson bleef er vooralsnog bij dat er ‘heel wat alternatieve oplossingen mogelijk zijn’, maar liet tot nog toe na met een werkbaar voorstel op de proppen te komen. De Europese Unie is bereid te luisteren, klinkt het in Brussel, maar enkel juridisch werkbare alternatieven die een harde grens in Ierland vermijden en de Europese interne markt vrijwaren, worden overwogen.