Wissel van de wacht bij UNAids na zaak van machtsmisbruik en pesterijen
Winnie Byanyima is de nieuwe uitvoerend directeur van UNAIDS. Foto: REUTERS

Winnie Byanyima is de nieuwe uitvoerend directeur van UNAids, de VN-organisatie die zich buigt over de strijd tegen hiv en aids. De 60-jarige Oegandese werd aangesteld nadat de vorige directeur, Michel Sidibé, had moeten aftreden na een rapport over pesterijen en machtsmisbruik in de organisatie.

Byanyima begon haar carrière 30 jaar geleden in de Oegandese regering als verdediger van vrouwen en groepen in verdrukking. Vanaf 2004 werkte ze mee aan het protocol voor vrouwenrechten in Afrika. Dat is een internationaal mensenrechteninstrument dat belangrijk is om het onevenredige effect van hiv op vrouwenlevens in Afrika te verminderen. In 2013 werd ze aangesteld als uitvoerend directeur van Oxfam International.

‘Ik voel me vereerd om de uitvoerend directeur van UNAids te worden op zo’n belangrijk moment in de strijd tegen hiv’, zegt Byanyima in een persbericht van UNAids. In een tweet voegt ze eraan toe dat ze de rol ‘omarmt met bescheidenheid, passie en geloof dat we deze pandemie tegen 2030 kunnen beëindigen’.

 

 

Pesterijen en machtsmisbruik

Byanyima volgt Michel Sidibé op. De Malinees trad in mei af nadat hij ervan beschuldigd werd dat hij pesterijen en machtsmisbruik getolereerd zou hebben. Dat bleek uit een onafhankelijk rapport dat werd opgesteld na beschuldigingen van onder meer Martina Brostrom, een medewerkster bij de VN. Zij beweerde dat ze aangerand was door Luiz Loures, de onderdirecteur de VN-organisatie. Uiteindelijk konden de beschuldigingen tegen Loures niet hardgemaakt worden. Hij is ondertussen wel niet meer aan de slag voor de Verenigde Naties.

Maar ook andere mannen werden in het rapport beschuldigd van pesterijen. ‘De uitvoerend directeur van UNAids heeft een patriarchale cultuur gecreëerd waarin pesterijen en machtsmisbruik getolereerd worden’, schreven de auteurs van het rapport.

Nood aan sterke leider

Sidibé zou de beschuldigingen over de pesterijen verkeerd behandeld hebben en de beschuldigden beschermd hebben. De auteurs van het rapport twijfelden eraan of Sidibé ertoe in staat zou zijn de hervormingen die zij voorstelden, door te voeren. Een van die voorgestelde hervormingen was dat UNAids een ‘betrouwbare en sterke leider’ zou krijgen.

Daarnaast stond Sidibé ook onder financiële druk. De Zweedse regering, een van de grootste geldschieters van UNAids, weigerde nog geld te geven zolang Sidibé aangesteld bleef. Daarop kondigde Sidibé in december 2018 aan dat hij zou aftreden. Hij wordt nu in Mali minister van Gezondheid.