Duits wegenvignet mag er van Europees Hof niet komen
Foto: EPA

Het Europees Hof van Justitie oordeelt dat de Duitse plannen voor een wegentol discriminerend zijn. De reden is dat de lasten enkel op bestuurders uit het buitenland vallen.

Duitsland maakt sinds 2015 plannen om een vignet- een ‘infrastructuurheffing’ - in te voeren voor het gebruik van de Autobahn. Maar Oostenrijk - dat zelf zo’n vignet kent - verzette zich daartegen en zocht steun bij het Europees Hof. Oostenrijk vindt namelijk dat de tolheffing discriminerend is voor andere Europese automobilisten, omdat voor Duitsers de jaarlijkse verkeersbelasting met het bedrag van de heffing verminderd wordt.

Advocaat-generaal Nils Wahl, adviseur van het Europees Hof van Justitie, oordeelde begin dit jaar dat de heffing níet discriminerend is. De reden: Duitsers moeten een vignet voor een heel jaar kopen, andere EU-burgers kunnen één kopen voor tien dagen, en dat alleen voor het gebruik van de snelwegen. Het uiteindelijke oordeel van het Hof is dus verrassend te noemen.

In het arrest stelt het Hof dat het Duitse vignet ‘een onrechtstreekse discriminatie op grond van nationaliteit vormt en in strijd is met de beginselen van het vrije goederenverkeer en het vrij verrichten van diensten’.

In de praktijk komt het er namelijk op neer dat de infrastructuurheffing enkel betaald wordt door bestuurders van buitenlandse voertuigen. De economische lasten zijn dus voor buitenlanders, de lusten zijn óók voor de Duitsers.

De uitspraak vormt een belangrijk precedent. Veel Europese landen en regio's, waaronder ook Nederland en Vlaanderen, zoeken naar een manier om over te stappen naar het principe van ‘de gebruiker betaalt’, via bijvoorbeeld een slimme kilometerheffing of een wegentol. Eén van de voorwaarden van de N-VA, toen de partij nog voor de kilomterheffing pleitte, was dat buitenlanders zouden betalen voor het gebruik van onze wegen. Tegelijk zou de kilometerheffing andere belastingen vervangen. De vraag is of zo'n systeem dus de toets van het Hof van Justitie zou weerstaan.