Hooggerechtshof VS houdt doodstraf tegen van man die moord vergat
Vernon Madison. Foto: AP

Amerikaanse staten mogen de doodstraf niet uitvoeren bij veroordeelden die niet rationeel begrijpen waarom ze gestraft worden. Dat heeft het Amerikaanse Hooggerechtshof geoordeeld in de zaak van een politiemoordenaar die zich zijn misdrijf door verschillende hersenbloedingen niet herinnert.

De conservatieve opperrechter John Roberts sloot zich aan bij de vier liberale leden van het Hooggerechtshof in de zaak rond Vernon Madison (68) uit Alabama. De hoogste Amerikaanse rechtbank verwierp daarmee met vijf stemmen tegen drie een beslissing van de rechters in die staat, die hadden geoordeeld dat er geen wettelijke reden was om de executie van Vernon tegen te houden.

De man schoot Julius Schulte, een politieagent in Mobile, in 1985 twee keer in het achterhoofd toen die Madison uit het huis van zijn voormalige vriendin zette. De voorbije jaren kreeg de terdoodveroordeelde verschillende hersenbloedingen, die leidden tot hersenschade, dementie en retrograde amnesie. Vernon is blind, kan zich niet meer zelfstandig voortbewegen en heeft een spraakgebrek.

Veroordeelde moet straf begrijpen

De vijf rechters verwezen naar het achtste amendement, dat wrede en ongewone straffen verbiedt. Daardoor mag de doodstraf volgens hen niet uitgevoerd worden bij gevangenen die, door dementie, psychische of andere aandoeningen, niet begrijpen waarom ze gedood worden.

Volgens de liberale rechter Elena Kagan is het een staat verboden de doodstraf uit te voeren als een gevangene vergeet dat hij een misdaad heeft begaan. ‘Als Alabama Madison wil executeren, vereist het achtste amendement dat hij begrijpt waarom.’

De rechtbank in Alabama moet zijn uitspraak nu herzien. De plaatselijke openbare aanklager, de Republikein Steve Marshall, verwacht echter dat de rechters daar ‘opnieuw zullen oordelen dat Madison in staat is om eindelijk de gerechtigheid te krijgen die hij nu al bijna 34 jaar weet te ontlopen’.