vrijdag 20 april 2018 - Binnenland
camera closecorrect Verwijs ds2 facebook nextprevshare twitter video

Op voetbalveld De Drie Fonteinen spelen de jongens van Sporting Club Vilvoorde hun tweewekelijkse thuismatch. In de kleuren van RSC Anderlecht.  

Apartheid

Onze samenleving wordt in ijltempo superdivers. Kennen we onze buren nog? Of leven we feitelijk apart? Politici streven naar een inclusieve samenleving, maar daar zullen we zelf de lijm voor moeten leveren. Kunnen en willen we dat? Journalist Marjan Justaert duikt onder in haar eigen Vilvoorde – Vlaams op papier, veelkleurig van vizier.

Alcoholban van club met Belgisch-Marokkaans bestuur splijt Vilvoorde

Hoe bier voetbal verdeelt

Sporting Club Vilvoorde ziet voetbal als een ‘sociaal project’ en de kantine als een ontmoetingsruimte. Haar beslissing om alcohol te weren, stuit daarom op onbegrip. Voor veel Vilvoordenaars voelt het aan als ‘soumission’. De club heeft de grootste moeite om witte jeugd aan te trekken.

Bij de oprichting van de club streefde het Belgisch-Marokkaanse bestuur expliciet een gezonde mix na, maar nu zijn er nauwelijks witte kinderen

Zaterdagochtend, 9.30 uur. Op de voetbalvelden van sportterrein De Drie Fonteinen lopen kleine jongetjes vinnig achter de bal. De jeugdploegen van Sporting Club Vilvoorde spelen hun tweewekelijkse thuismatch, in dezelfde kleuren als RSC Anderlecht. Met minstens vier, vijf clubs is Vilvoorde een echte voetbalstad. Niet zelden ontpoppen jongeren met een migratieachtergrond zich tot de sterspeler van hun ploegje. De Vilvoordse Rode Duivel Yannick Carrasco, met zijn Spaanse en Portugese roots, is hun grote held.

Voetbal verbindt, al is vandaag op het veld de mix een beetje zoek. De jeugdspelertjes van SC Vilvoorde hebben allemaal een migratieachtergrond. Nochtans streefde het Belgisch-Marokkaanse bestuur bij de oprichting van de club in 2014 expliciet een gezonde mix na. De club kreeg subsidies als sociaal project, de sportterreinen moesten een ontmoetingsplaats zijn voor Vilvoordse jongeren van allerlei slag en soort, hun ouders, familieleden, vrienden en kennissen.

Maar. Een jaar na de oprichting besloot het bestuur van SC Vilvoorde geen alcohol meer te schenken in de cafetaria. De tegenstand was groot. ‘Soumission!’, luidde het bij de autochtone bevolking. ‘Dit gaan we toch niet tolereren, dit gaat te ver.’ ‘We moeten de seculiere samenleving verdedigen.’ En: ‘We gaan de sharia toch niet invoeren, zeker?’, aldus voetbalvaders Herman, Patrick en Jo. Ook de Vilvoordse schepen van Sport Kevin Vincke (N-VA) reageerde verbolgen. ‘Ik vind dat iedereen de vrijheid moet hebben om te drinken wat hij of zij wil, dus ook een pintje bier. Ik ben opgegroeid in het voetbal en heb nooit anders gekend dan dat er na de match een pint werd gedronken.’

‘We gaan de sharia toch niet invoeren, zeker?’ Papa’s Herman, Patrick en Jo

Witte kindjes aantrekken is er niet gemakkelijker op geworden, anno 2018 telt de club er nauwelijks. De autochtonen sturen hun kinderen naar deelgemeente Peutie, doordat hun oudere vriendjes er al spelen gaan nieuwe voetballertjes er ook makkelijker heen en zo wordt de vicieuze cirkel in stand gehouden. De realiteit? De witte ouders die op zaterdagochtend naast het veld staan in De Drie Fonteinen zijn bezoekers.

‘Moslimclub’

‘Het blijft moeilijk’, zegt Said El Boubsi van Sporting Club. ‘Een paar weken geleden is nog een hele groep bezoekers uit woede de kantine buiten gelopen. Ze zijn gewoon op de parking gaan staan, uit protest tegen het feit dat we geen bier serveren.’

Het bestuur toont zich opvallend bereid om erover te praten – met iedereen. Voorzitter Carime Fnine is een vriendelijke, welbespraakte man, in het dagelijkse leven verkoopt hij tweedehandswagens. ‘Dat mensen eraan moeten wennen, is normaal’, beseft Fnine. ‘Voetbal gaat al meer dan 100 jaar samen met cafetaria’s naast het veld. Maar kijk naar de feiten. Wie heeft er een probleem mee? Niet de kinderen, niet de mama’s, maar de 100 procent Vlaamse papa’s. Zij willen na de match een pint. Dat kan gerust voor ons, alleen: wij schenken het niet. We moeten toch niet alleen naar de mening van sommige papa’s luisteren?’

‘Wie heeft er een probleem met de alcoholban? Niet de kinderen, niet de mama’s, maar de 100 procent Vlaamse papa’s’

Carime Fnine

Voorzitter Sporting Club Vilvoorde

De beslissing vloeit niet alleen uit godsdienstige, maar ook uit sportieve en pedagogische redenen voort, benadrukt hij. Niet iedereen aanvaardt die uitleg: de club staat geboekstaafd als ‘moslimclub’. ‘Het klopt dat de bestuursleden stuk voor stuk Vilvoordenaars met een Marokkaanse achtergrond zijn, die perfect geïntegreerd en toevallig ook gelovig zijn. Dat is een recht in België. Waar het ons om gaat, is dat alcohol niet in de universele waarden past die wij willen uitdragen als voetbalclub – die de nadruk legt op de jeugd en niet op de eerste ploeg.’

Hij haalt grote woorden boven. ‘Kijk, de VS hebben een probleem met wapens, en in mijn ogen heeft België een serieus probleem met alcohol en de jeugd van tegenwoordig. Doordat we alcohol altijd gebanaliseerd hebben, is er veel misbruik. Dat leidt tot geweld, ongevallen, zelfs verkrachtingen.’ Nochtans heeft hij als student ook weleens een pintje gedronken. Net daarom weet hij hoe het kan ontsporen, zegt Fnine.

‘Het enige wat ik vraag, is dat men ons niet alleen beoordeelt op het niet serveren van alcohol’, besluit de voorzitter. ‘Wie durft verder te kijken dan de drankkaart in de cafetaria, zal zien dat we topservice bieden. We soigneren onze tegenstanders tot in de puntjes – de infrastructuur is prima, we bieden de beste medische zorgen indien nodig, alle spelertjes krijgen na afloop van de match een gratis wafel, er is eten voor wie honger heeft, we creëren een gezellige sfeer. Zo hopen we die ene beslissing te “compenseren” en mensen te overtuigen.’ Hij wil actief meewerken om de clichés te overstijgen, voegt hij eraan toe.

Knop omdraaien

Een tijd geleden is Sporting Club Vilvoorde gestart met een zijproject: de Football Youth Talent Academy (FYTA) telt op dit moment zo’n 200 jeugdspelers, volgend seizoen mogen er 50 bij. Bij de FYTA mogen alle jeugdspelers van eender welke ploeg aansluiten voor een extra training op zondagochtend in de zaal, op hoog niveau. Fnine: ‘We hebben trainers die nog met Christian Benteke hebben gespeeld, en enkel door een blessure niet zo ver zijn geraakt als hij. Het is echt wel professionele coaching.’

Het lijkt voorzichtig aan te slaan, bij verschillende gemeenschappen. Op zondagochtend zitten er wél witte ouders naast het (zaal)voetbalveld. Het zijn niet allemaal Vilvoordenaars, nog niet, maar ze kunnen leven met een bestuur dat weigert pintjes te verkopen. ‘Je moet een symbolische knop omdraaien in je hoofd, je bent het er daarom niet mee eens, maar er valt best mee te leven’, klinkt het bij hen.

Veerle, mama van Wolf

‘Alcoholban houdt in stand wat al woekert’

 

Wolf speelt bij de (wittere) ploeg van de bezoekers: Kortenberg-Meerbeek. Zijn mama noemt de alcoholban een gemiste kans voor de Vilvoordse voetbalploeg. ‘Natuurlijk heeft die beslissing met geloof te maken’, zegt ze. ‘Kijk, niet dat we ’s morgens gaan drinken, maar een pintje hoort wel bij het voetbal. Ik vind het spijtig, het houdt enkel in stand wat al woekert.’ Ze ziet het ook bij andere ploegen in de streek: moslimouders doen weinig tot geen moeite om contact te leggen met niet-moslimouders naast het veld. ‘Ik probeer me er niet aan te storen, iedereen mag doen wat hij wil. Maar bier weren uit de kantine helpt de integratie niet vooruit.’

Bart, papa van Tibe

‘Het aanbod primeert’

 

Blonde Tibe valt op tijdens de zaaltraining van de FYTA. In de week speelt hij bij KV Mechelen, op zondag komt hij naar hier. Vandaag is hij de enige ‘Belgo-Belg’. ‘Het niveau ligt hier hoger dan gemiddeld’, zegt vader Bart. ‘En dat zie je aan zijn spel.’ Bart drinkt al eens een pint, maar dat hij ze hier niet kan krijgen, ervaart hij niet als een probleem. ‘Misschien is het eenzijdig opgelegd, maar ik neem het erbij. Voor mij primeert het aanbod: ze geven toch maar mooi elke zondagochtend extra trainingen – het clubbestuur mag dan 100 procent allochtoon zijn, maar die mannen zijn vaak nog het meest geëngageerd.’

‘Toch voel je soms nog dat het twee gescheiden werelden zijn, alleen al door de taal.’

Hikmat, mama van Imrane 

‘Drinken Belgen dan ’s morgens al alcohol?’

‘Het lijkt mij persoonlijk goed om geen alcohol te schenken tijdens voetbalwedstrijden. Drinken is gevaarlijk, het leidt tot ruzie, tot agressie, tot ongelukken. Kinderen zijn nieuwsgierig. Als ze hun ouders zien drinken, dan gaan ze op een gegeven moment willen proeven. Ik probeer thuis zelfs grenzen te stellen aan het colaverbruik. Hoe gaat dat bij jullie? Drinken Belgen dan ’s morgens al alcohol? Nu, voor mij mag iedereen doen wat hij wil. Ik heb geen problemen met mensen die bier drinken, het wederzijdse respect en spelplezier staan voorop.’

Yasmina, mama van Dante 

‘Marokkaanse thee is even lekker’

Yasmina is geboren en getogen in Vilvoorde, haar zoon Dante heeft voor één vierde Maghrebijnse roots. ‘We zijn geen moslims, ik drink ook af en toe een glas wijn. Ik kan begrijpen dat sommigen moeite hebben met de beslissing van Sporting Club, maar uiteindelijk gaat het om het kind. Ik heb er geen probleem mee hun regel te aanvaarden. Waarom? Voetbal, dat is No to racism. Dan moet je ook niet struikelen over een pintje. Marokkaanse thee is even lekker.’

‘Weet je, we mogen blij zijn dat ze hier tijd en geld in steken. Bovendien zijn er genoeg mogelijkheden om bier te kopen en genoeg cafés in de buurt om iets te drinken.’

Jean, papa van Yani 

‘Het goede voorbeeld geven’

‘Ik ben een roker, en ik drink ook weleens alcohol. Maar hier gaat het om het sportieve: het getuigt van professionalisme dat alcohol verboden wordt. Het heeft niets met godsdienst te maken.’ Jeans zoon Yani is een toptalent: hij is gescout door PSV Eindhoven, op zondag komt hij extra trainingsuren kloppen in de FYTA van Sporting Club Vilvoorde. ‘Iedereen aanvaardt dat roken verboden is in een voetbalkantine’, gaat Jean verder. ‘Als Rode Duivel Radja Nainggolan een sigaret opsteekt, is het kot te klein. Maar een voetbalclub die bier bant, dat zouden we dan niet aanvaarden?’

Waarom Vilvoorde?

Met 43.000 inwoners van wie de helft vreemde roots heeft, is Vilvoorde de snelst groeiende en snelst verkleurende stad van Vlaanderen. Drie op de vier Vilvoordse baby’s die vandaag geboren worden, zijn van buitenlandse herkomst. De verschillende gemeenschappen integreren niet allemaal op hetzelfde ritme, er blijven in de praktijk nog hoge muren bestaan tussen de bevolkingsgroepen. De Spaanse gemeenschap is al jaren een vaste waarde in de stad, de Congolese gemeenschap is veeleer op (Franstalig) Brussel geënt, van de sikhs krijg je als ‘autochtone’ Vilvoordenaar geen hoogte en uiteraard zijn er ook heel wat inwoners van Marokkaanse origine die samenkomen in de moskee. Ook de voormalige Oostbloklanden zijn goed vertegenwoordigd – de ene is al meer geïntegreerd dan de andere. In zo’n omgeving loert hokjesdenken om de hoek, maar ook dat gaat niet op: binnen de verschillende gemeenschappen bestaan er grote verschillen.

De smeltkroes wordt niet automatisch als ‘verrijkend’ ervaren. In de Vlaamse Gemeentemonitor die in maart dit jaar uitkwam, staat Vilvoorde steevast in de top 5 van bedenkelijke lijstjes: onveiligheidsgevoel, mijdgedrag, gebrek aan fierheid, enzovoort. Ruim één op de drie Vilvoordenaren meent dat de verschillende culturen vandaag niet goed samenleven in de stad, dat is het dubbel van het Vlaamse gemiddelde.

Op Antwerpen na is Vilvoorde de stad met de hoogste bevolkingsdichtheid per vierkante kilometer. Maar in tegenstelling tot Antwerpen of Brussel, is Vilvoorde geen ‘bruisende’ stad waar innovatieve of inclusieve ideeën als paddenstoelen uit de grond schieten en aanstekelijk werken voor nieuwe initiatieven. Vilvoorde is minder aantrekkelijk, er is soms niets te doen, er is – qua middelen – een pak minder te geef voor toffe projecten. Een en ander moet dus van onderuit komen, van de mensen zelf. Het maakt de uitdaging samen-leven des te groter en de stad des te interessanter als ‘proeftuin’. (mju)

Sport
  1. Geen technische werkloosheid, wel betaald verlof voor medewerkers Liverpool: “Niemand zal financieel benadeeld worden”
  2. Berchem Sport haalt Geert Emmerechts (ex-Anderlecht) terug als T1
  3. LIVE. CORONAVIRUS IN DE SPORT. Volg hier alle actua en afgelastingen! En wat doen topsporters nu?
  4. Nafi Thiam en haar collega-meerkampsters amuseren zich samen vanuit hun kot met geniale video
  5. Kicker: “Bundesliga-clubs willen begin mei weer beginnen spelen zonder publiek”
  6. ‘NBA 2K’ Players Tournament prijzengeld: hoeveel verdient de winnaar voor het goede doel?
  7. Cercle Brugge al tweede club uit 1A die spelers op technische werkloosheid zet: “Er zullen er nog volgen”
  8. Belgische voetbalbond: ‘Constructieve oplossing in de maak met UEFA over stopzetting voetbalseizoen’
  9. Duitse viroloog betwijfelt of Olympische Spelen ook in 2021 zomaar zullen kunnen doorgaan
  10. Beerschot-coach Losada is geen voorstander van 1B-finale zonder publiek: “Zou niet eerlijk zijn tegenover OH Leuven”
  11. Spelen de Rode Duivels vanaf september drie matchen per interlandonderbreking om schade in te halen?
  12. Tweevoudig olympisch zwemkampioen Bruce Furniss (62) herstelt van hartaanval
  13. Rode Duivel Toby Alderweireld verrast ambulancier met videogesprek: “Jullie doen geweldig werk”
  14. Ben Hermans krijgt geen opvolger in Ronde van Utah
  15. Basketlegendes Kobe Bryant, Tim Duncan en Kevin Garnett krijgen plaats in Hall of Fame
  16. Kim Clijsters stuurt vitamientjes naar Sint-Trudo-ziekenhuis
  17. FIFA wil leeftijdslimiet voor olympisch voetbaltoernooi optrekken door jaar uitstel
  18. Silverstone wil 'omgekeerde' F1-race organiseren
  19. Premier League en Serie A voetballen pas weer 'als het veilig en gepast is'
  20. Faillissement dreigt voor 13 Duitse voetbalclubs

De podcasts van
De Standaard