'Burgerschap moet een vak worden in alle scholen'
Raymonda Verdyck. Foto: Bart Dewaele

Het Gemeenschapsonderwijs (GO!) rolt, na een proef dit jaar in enkele scholen, vanaf september 2018 het vak burgerschap uit over heel Vlaanderen. 'We willen jonge mensen leren nadenken', zegt afgevaardigd bestuurder Raymonda Verdyck woensdag aan De Morgen. Burgerschap zal zo een integraal deel uitmaken van de leerstof in alle scholen. Er zal in het secundair onderwijs een apart vak voorzien worden. Groen wil nog een stap verder gaan en burgerschap invoeren in alle scholen.

Op dit moment krijgen leerlingen nergens verplichte leerstof over burgerschap. Vlaamse leerlingen scoren traditioneel dan ook slecht op de International Civic and Citizenship Education Study, een vergelijkende studie van burgerschap bij jongeren. Daaruit bleek in 2009 dat jongeren minder belang hechten aan fundamentele democratische rechten, minder snel lid zullen worden van een politieke partij en sowieso beperkte politieke interesse hebben.

'Er zal naast het aparte vak ook meer aandacht voor komen in de reguliere vakken', zegt Verdyck. 'Waarin ligt bijvoorbeeld het verschil tussen meningen en feiten? Wat verstaan we onder de democratie? Of hoe gaan we om met kinderrechten? Daartoe werd samen met onze leerkrachten een ABC uitgewerkt, zodat iedereen over onze scholen heen dezelfde taal spreekt.'

Vlaams minister voor Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) reageert nu enthousiast op het initiatief. 'Het verdient een plaats in de schijnwerpers. Het is ontzettend belangrijk en fundamenteel hoe het GO! hiermee omgaat. Het toont ineens dat het niet op de nieuwe eindtermen hoeft te wachten om met burgerschap aan de slag te gaan.'

Ook Groen en SP.A positief

Ook Groen-onderwijsspecialiste Elisabeth Meuleman spreekt van 'een belangrijke stap in de goede richting'. Zij hoopt ook dat dit het begin is van een veel grondigere hervorming. Meuleman: 'Wij pleiten ervoor om burgerschap als vak in te voeren in alle scholen, dus niet enkel in het GO. Kennis van de ethiek van een democratie, de rechten en plichten en normen en waarden binnen onze maatschappij, kunnen debatteren en in gesprek gaan met elkaar... het zijn allemaal interlevensbeschouwelijke competenties die wat ons betreft elke burger zou moeten hebben. Daarom pleiten wij ervoor burgerschap te verankeren in de eindtermen.'

Ook SP.A-parlementslid Carolinge Gennez juicht het initiatief van het GO toe, maar ook zij wil, net als Meuleman, graag een stap verder gaan. 'Dit is zeker een stap in de juiste richting, maar eigenlijk zouden alle kinderen een vorm van burgerschapsvorming moeten krijgen. Wij zien die vorming dan als een apart vak verankerd in de eindtermen. Wij vinden niet dat leerlingen op basis van hun levensbeschouwing moeten gesegregeerd worden. Levensbeschouwing kan voor ons wel binnen de schoolmuren, maar dan buiten de schooluren', aldus Gennez aan Belga.