Commissie geeft Polen nieuwe waarschuwing: 'Chantage'
Frans Timmermans. Foto: EPA

De Europese Commissie geeft Polen een maand de tijd om de rechterlijke macht in ere te herstellen, nadat president Duda dinsdag nog een onderdeel van de omstreden justitiehervorming goedkeurde. Zo niet kan het stemrecht van Polen ingetrokken worden. De Poolse regering zegt in een reactie dat de organisatie van justitie tot de bevoegdheid van de lidstaten behoort.

Maandag had president Duda nog zijn veto gebruikt tegen de twee meest omstreden wetswijzigingen in de justitiehervorming. Die moesten het mogelijk maken om alle rechters van het Hooggerechtshof en leden van de Nationale Justitiële Raad - die de onafhankelijkheid van rechtbanken en rechters waarborgt - te vervangen door leden die door de regering benoemd worden.

Gisteren zette Duda echter wel zijn handtekening onder een wettekst die de hervorming van de algemene rechtbanken regelt. Zo is onder meer vastgelegd dat de minister van Justitie de leiders van de lagere rechtbanken in Polen kan aanduiden of ontslaan.

EU: 'Wetten intrekken'

‘Onze aanbevelingen aan de Poolse regering zijn duidelijk’, reageerde vicevoorzitter van de Europese Commissie Frans Timmermans vandaag. ‘Het is tijd om de onafhankelijkheid van het grondwettelijk hof te herstellen. De wetten die de justitie hervormen moeten worden ingetrokken of ze moeten in overeenstemming worden gebracht met de Poolse grondwet en de Europese normen over de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht.’

Indien nodig kan de Commissie Artikel 7 in werking laten treden, aldus Timmermans. Het gaat om de meest verregaande sanctie die Europa kan nemen tegen een lidstaat, de intrekking van het stemrecht. Het mechanisme werd nog nooit eerder gebruikt en kan enkel worden ingezet bij een ernstige overtreding van de waarden van de Europese Unie.

Polen: 'Justitie is bevoegdheid lidstaten'

Rafal Bochenek, de woordvoerder van de Poolse regering liet ondertussen in een reactie aan het nieuwsagentschap PAP weten, geen 'chantage die niet gebaseerd is op feiten' te aanvaarden. 'Alle wetsontwerpen die in het Poolse parlement worden voorbereid, zijn in overeenstemming met de grondwet en de democratische grondbeginselen.'

'We betreuren dat Timmermans, zonder kennis van de wetsontwerpen en de Poolse wetgeving, onterechte kritiek aan het adres van Polen formuleert', vervolgde de woordvoerder.

De Poolse viceminister voor Europese Zaken, Konrad Szymanski, zegt in een reactie ook dat 'de Europese Commissie bij haar beraadslagingen in grotere mate rekening zou moeten houden met het feit dat de organisatie van justitie tot de bevoegdheid van de lidstaten behoort'. 'Polen zal concreet en te zijner tijd antwoorden op de precieze opmerking van de Europese Commissie.'
 

Wist je dat je ook zonder abonnement elke maand 3 betalende  plus-artikels kunt lezen?

Meld je aan en lees gratis ›

Vul je e-mailadres en wachtwoord in