Helft uitstoot komt van honderd bedrijven
De Chinese industrie draait voor een groot deel op vervuilende steenkool. Foto: Getty Images

Slechts honderd bedrijven zijn verantwoordelijk voor meer dan de helft van alle broeikasgassen die ooit door de industrie zijn uitgestoten.

Dat blijkt uit ‘Carbon Majors Dataset’ van de Britse ngo CDP (Carbon Disclosure Project). In die database staat hoe groot de historische broeikasgasuitstoot van grote bedrijven is. De honderd ondernemingen zijn goed voor 52 procent van de uitstoot sinds het begin van de industriële revolutie, en voor 71 procent van de uitstoot sinds 1988. Dat is het jaar waarin werd ontdekt dat de klimaatopwarming een menselijke oorsprong heeft. De honderd bedrijven hebben de in periode van 28 jaar na 1988 meer broeikasgassen uitgestoten dan in de 237 jaar daarvoor.

De wereldwijde concentratie van de industriële broeikasgasuitstoot is dus heel groot. Meer dan de helft van de uitstoot sinds 1988 komt van maar 25 bedrijven. Het voordeel daarvan is dat enorme resultaten geboekt kunnen worden als deze bedrijven zwaar inzetten op het klimaat. Dat is nodig, want als de trend van de afgelopen 28 jaar gewoon wordt voortgezet, stevenen we af op een opwarming met 4 graden tegen het einde van de eeuw. ‘Een kleine groep bedrijven heeft de sleutel in handen’, zegt Pedro Faria van CDP in een persbericht. ‘Het omslagpunt voor een klimaattransitie ligt binnen bereik. De gegevens uit onze database tonen aan hoe groot de rol van de grote uitstoters daarbij is, en van de aandeelhouders die er eigenaar van zijn’. Ongeveer een derde van de honderd grootste uitstoters is geheel of gedeeltelijk in overheidshanden.

Het rapport is vooral gericht op de financiële wereld. Gegevens over broeikasgasuitstoot waren tot nu toe vooral op landenniveau beschikbaar. Het publiceren van gegevens op bedrijfsniveau is nieuw. CDP hoopt dat grote institutionele beleggers, zoals investeringsfondsen, verzekeraars en pensioenfondsen, rekening gaan houden met het klimaatbeleid van de bedrijven waarin ze hun geld steken.

Het cijfer van honderd bedrijven is wel enigszins geflatteerd, omdat de samenstellers de Chinese steenkoolindustrie als één entiteit hebben gerekend. In werkelijkheid gaat het om tientallen afzonderlijke bedrijven, die wel allemaal dezelfde aandeelhouder hebben: de Chinese overheid. De Chinese steenkoolsector voert de lijst van grootste historische uitstoters met grote voorsprong aan, met 14 procent van de historische uitstoot sinds 1988. Op de tweede plaats staat Saudi Aramco, de staatsoliemaatschappij van Saudi-Arabië. De Russische gasontginner Gazprom staat op drie. In de lijst staan vrijwel uitsluitend grote olie- en steenkoolmaatschappijen. Daaronder ook Europese bedrijven zoals Shell, BP, Poland Coal, Total, Eni, RWE en Repsol.

Bij de berekening hebben de samenstellers van de lijst zowel de uitstoot in rekening gebracht die het bedrijf zelf veroorzaakt heeft, als de uitstoot die vrijkomt bij de verbranding van de verkochte producten.