‘Dit is gegarandeerde chaos’
Michel Bovy Foto: BART DEWAELE

De voormalige spoortopper Michel Bovy is snoeihard voor de ‘gegarandeerde dienstverlening’. ‘Als de minimale dienstverlening er komt, zal men die hooguit één keer toepassen’, waarschuwt Bovy, de oud-topman van HR Rail. ‘En daarna nooit meer.’

‘Dit is geen gegarandeerde dienstverlening, maar gegarandeerde chaos.’ Dit zijn niet de woorden van de spoorbonden, maar van Michel Bovy. Als directeur-generaal van HR Rail (de personeelsdochter van NMBS en Infrabel) wilde hij zich nooit uitspreken over de minimale dienstverlening, maar nu hij op pensioen is, wil er wel op ingaan, ‘ook al zal het me dat niet in dank afgenomen worden’.

‘Ik geloof niet in een dergelijk opgelegd systeem’, zegt Bovy. ‘Het is niet omdat je genoeg vrijwilligers hebt, dat die ook de juiste kwalificaties hebben. Wat ben je met vijftig onthaalmedewerkers als je geen machinist hebt?’

Volgens Bovy zal het plan dat nu voorligt uitdraaien op chaos. ‘Reizigers zullen niet weten of het goed zal verlopen, niet weten hoeveel mensen op de trein kunnen en wie dan eerst op de trein mag. Ik vrees dat men dit één keer zal toepassen, en daar nooit meer.’

Bovendien zal de regeling een averechts effect hebben, meent Bovy. ‘Men verwijst altijd naar Frankrijk. Maar daar heeft de minimale dienstverlening geleid tot méér stakingen. Vakbondsmannen denken nu wel twee keer na voor ze een staking organiseren. Die terughoudendheid zou kunnen wegvallen.’

Bovy vindt dat de focus moet liggen op de wilde stakingen. ‘Dat zijn de acties die de reizigers het felst ambeteren. Er zijn wel sancties achteraf, maar ondertussen zit iedereen in de miserie. Het is ongehoord dat mensen ’s ochtends met de trein vertrekken, maar ’s avonds niet meer naar huis kunnen.’

Tweede kans

Bovy heeft een carrière van 47 jaar bij het spoor. Voor hij directeur werd, was hij lang de voorman van de christelijke vakbond. ‘Een minimale dienstverlening bij een staking in overheidssectoren, is praktisch onuitvoerbaar én gaat in tegen het fundamentele mensenrecht dat het stakingsrecht is’, verklaarde hij bij zijn afscheid als topman van ACV Transcom in 2007.

Maar als topman van HR Rail moest hij van minister van Mobiliteit François Bellot met de vakbonden de minimale dienstverlening uitwerken. Dat overleg draaide op niets uit, waarna Bellot dan maar zelf een voorstel op tafel legde.

‘Ik pleit ervoor om het sociaal overleg nog een tweede kans te geven, met een strakke deadline’, zegt Bovy. ‘Daarin moet een langere periode voor overleg voorzien worden – nu is dat de facto maar vier dagen. Komt men er niet uit, dan moet er een wettelijk kader komen om alternatieve acties te organiseren, zoals een betaalstaking of een korte onderbreking.’