‘Nauwelijks allochtonen, en dat voor een liberale partij’
Foto: Bart Dewaele
‘In de politiek heerst een ‘j’y suis, j’y reste’-mentaliteit’, zegt JongVLD. Ook Open VLD heeft boter op het hoofd: de partijstructuur fnuikt vernieuwing.

Wie als rookie de politiek inrolt, moet zijn tijd grotendeels spenderen binnen de partij, zegt Vande Reyde. ‘Politieke kansen hangen sterk af van anciënniteit en aanwezigheid op partij-evenementen. Zeker op lokaal niveau. Enthousiaste vernieuwers komen er te weinig aan te pas.’ Dat is volgens JongVLD te wijten aan 20ste-eeuwse partijstructuren.

U wordt op uw wenken bediend: in het parlement is een werkgroep ‘politieke vernieuwing’ opgericht, net om die ‘j’y suis, j’y reste’-mentaliteit aan te pakken.

 ‘Ja, maar ook die werkgroep blijft ironisch genoeg vertrekken van oude denkpatronen en zal dus uitkomen op een compromis waarbij de politieke evenwichten netjes gerespecteerd worden.  Alle fracties doen eraan mee, ook Open VLD.’

Nochtans gaat uw partij prat op haar ‘nieuwe politieke cultuur’ en interne democratie. 

‘Het gaat er wel democratisch aan toe binnen Open VLD, maar net als in andere partijen fnuikt de manier waarop de partij gestructureerd is en de kieslijsten worden gevormd elke vernieuwing. In lokale besturen zitten steeds dezelfde mensen. Hetzelfde geldt voor ons nationaal partijbestuur: ook daar zijn amper verschuivingen (Vande Reyde raakte zelf net niet verkozen, red.). De niet-mandatarissen die er inzitten, zijn mensen als Karel De Gucht, Dirk Sterckx of Marleen Vanderpoorten. Uiteraard allemaal kleppers, maar ook hier laat het systeem weinig ruimte voor vernieuwing.’
‘Gevolg is dat we in de verste verte niet representatief zijn voor de samenleving. Niet in leden en zeker niet in mandatarissen. In de Vlaamse en in de Kamerfractie zit niemand met een allochtone achtergrond. En dat voor een liberale partij! Daar is iets fundamenteel fout. Een arbeider? Goed om op een congres eens te vertellen hoe geweldig flexibel werken is, maar bij de verkozenen amper terug te vinden.’

Doet JongVLD het zoveel beter?

‘We hebben er sterk op ingezet en hebben nu geëngageerde mensen als Karim Bencherif en Ayoub El Azzaoui.’
Niet je afkomst, maar je toekomst telt, is de liberale mantra. Behalve in de eigen partij dan?
‘Dat is niet meer waar. De tijd van de liberale dynastieën ligt echt wel achter ons. Ik heb geen problemen met zonen of dochters van, tenzij ze bevoordeeld worden natuurlijk. Dat is niet het geval. Integendeel, voor sommigen  is het net moeilijker om het als politicus waar te maken.’
‘We willen niemand uitsluiten, maar evenmin iemand bevoordelen. In tegenstelling tot andere jongerenpartijen geloven we niet in quota, wel in organische vernieuwing.’

Hoe bereik je die?

‘De mentaliteit en de structuren moeten drastisch veranderen. Iedereen – lid of geen lid – die geïnteresseerd is  in onze beweging kan een project voorstellen en dat op  een open  platform verdedigen. Dat mag gerust vergeleken worden met En Marche!, de beweging van de nieuwe Franse president Emmanuel Macron. We moeten evolueren naar een Macronisch model waarbij iedereen kandidaat kan zijn. Als we dat niet doen, dreigen we binnenkort irrelevant te worden.’

Gevolg: een Tommelein moet misschien de duimen leggen voor pakweg Marc Coucke of Ozark Henry, die een beter project hebben?

‘Dat zou kunnen. Maar de politieke toppers hoeven niet bang zijn, zij zullen nog altijd een voordeel hebben gezien hun ervaring en hun stempotentieel. In de ideale wereld schaffen we trouwens ook de lijststem en de opvolgersplaatsen af. Dat maakt dat mensen wat onthechter in de politiek staan, maar wel met hun twee voeten in de maatschappij.’
Ofwel wint degene die het meeste geld pompt in de presentatie van zijn project.
‘Daar ben ik gerust in. We leven in 2017, er zijn genoeg manieren om ook met weinig middelen creatief uit de hoek te komen.’ 
Wat is jullie volgende stap?
‘Op het partijcongres dit najaar zullen we met JongVLD alvast voorstellen om de statuten te hervormen op het vlak van interne lijstvorming.’

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig