Rupsen ontdekt die plastic met plezier verorberen
Foto: rr

Rupsen die een pest zijn voor imkers (en bijen) omdat ze honingraten aantasten, zijn in staat om plastic zakken af te breken. Dat werd bij toeval ontdekt.

Federica Bertocchini is niet alleen wetenschapster, ze is ook een amateurimker. Op een dag ontdekte ze dat de honingraten die ze in haar huis had opgeslagen, vergeven waren van de rupsen. De larven van de grote wasmot, om precies te zijn. Ze plukte de beestjes van de restjes bijenwas en stopte ze in plastic zakken, die ze goed afsloot.

Nadat ze de honingraatpanelen had schoongemaakt, keerde ze terug naar de kamer waar de zakken stonden. Tot haar grote verbazing waren de rupsen ontsnapt. Een ander zou vloeken, maar Bertocchini zag de mogelijkheden. ‘De zakken zaten vol gaatjes. Er kon maar één uitleg zijn: de wormen hadden zich een weg door het plastic gegeten. Ons project begon daar en toen’, vertelt ze.

Wat bezielt rupsen om iets onnatuurlijks als plastic te eten?

In een laboratorium mochten de rupsen hun kunstje nog eens overdoen. De resultaten staan ­deze week in het vakblad Current Biology. Honderd beestjes waren in staat om in 12 uur tijd 92 milligram plastic te doen verdwijnen. Al na 40 minuten maken ze zichtbaar gaatjes in zakken. Dat lijkt niet veel, maar dat is het wel. Plastic zakken zijn zoals bekend slecht afbreekbaar. Dunne zakjes doen er honderd jaar over om vanzelf te verdwijnen, en de stevigere zakken hebben tot 400 jaar nodig.

Wat bezielt de rupsen om iets onnatuurlijks als plastic te eten? Wellicht ervaren ze weinig verschil met hun normale eten: bijenwas. De wasmot legt haar eitjes in bijenkorven, waar de larven vervolgens als parasieten leven tot ze zich in een cocon hullen. Nu heeft bijenwas een vergelijkbare moleculaire structuur als polyethyleen, het soort plastic waarvan de meeste zakjes gemaakt zijn.