De ziekteverzekering, het Kankerregister en het federaal Kenniscentrum willen de meerwaarde van borstkankertests verder onderzoeken.

‘Borstkankertests terugbetalen: het bespaart leed en centen’
Elk jaar krijgen 10.000 vrouwen te horen dat ze borstkanker hebben. Foto: belga

Elk jaar krijgen in ons land 10.000 vrouwen te horen dat ze borstkanker hebben. Zowat 2.000 vrouwen sterven aan de ziekte, maar acht op de tien overleven hun borstkanker wel. ‘Veel borstkankers zijn hormoongevoelig en een groot percentage daarvan heeft een laag risico op uitzaaiingen’, zegt Patrick Neven, borstkankerspecialist aan het UZ Leuven en lid van de expertencommissie van het federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg (KCE).

Ondanks die kleine kans op uitzaaiingen krijgen vandaag nog altijd heel veel vrouwen chemotherapie na het verwijderen van de tumor. ‘We schatten dat 1.000 borstkankerpatiënten overbehandeld worden’, zegt Neven. Een borstkankertest, die bepaalt of chemo noodzakelijk is na een operatie, zou soelaas kunnen bieden. Maar zo’n test is duur – 3.000 euro – en wordt niet terugbetaald door de ziekteverzekering.

Mammaprint

Daar komt binnenkort hopelijk verandering in. Het Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg, het Kankerregister en de ziekteverzekering hebben een akkoord bereikt om het denkspoor van terugbetaling voort te onderzoeken.

‘Op dit moment is er een vijftal commerciële borstkankertests op de markt’, zegt dokter Patrick Neven. ‘De bekendste, de zogenaamde Mammaprint (mamma is het Latijnse woord voor borst, red.), is intussen aan grondig Europees en Amerikaans onderzoek onderworpen en gevalideerd.’

Voor een Mammaprint wordt er tijdens de borstoperatie of -punctie tumorweefsel weggenomen en wordt vervolgens de activiteit van 70 genen in het DNA van de tumor gemeten. Uit onderzoek blijkt immers dat die 70 genen verantwoordelijk zijn voor het wel of niet uitzaaien van de tumor. Bij hoog risico op uitzaaiingen, krijgt de borstkankerpatiënt een chemokuur. Is dat risico er niet dan is chemo niet nodig.

‘We schatten dat jaarlijks 1.500 tot 2.000 vrouwen bij wie borstkanker wordt vastgesteld in aanmerking komen voor de test’, zegt Neven. ‘Uit de test zal blijken dat bij zowat de helft van de patiënten chemo noodzakelijk is. Bij de andere helft niet. Dat wil dus zeggen dat we jaarlijks 1.000 borstkankerpatiënten een chemokuur kunnen besparen.’

24 miljoen euro

‘Dat is in eerste instantie goed nieuws voor de patiënten. Chemotherapie is zwaar en heeft zware bijwerkingen zoals haaruitval, vermoeidheid of misselijkheid. Maar het betekent ook een serieuze besparing voor de ziekteverzekering. Als 2.000 vrouwen een borstkankertest van 3.000 euro krijgen, kost dat de ziekteverzekering 6 miljoen euro. Maar dankzij een borstkankertest kunnen 1.000 vrouwen een dure chemokuur van 30.000 euro vermijden, wat in totaal neerkomt op een kostenplaatje van zo’n 30 miljoen euro. Consequent gebruik van borstkankertests kan de overheid dus 24 miljoen euro opleveren.’