Asbestproducent Eternit wordt na een beslissing van het Brusselse hof van beroep veroordeeld voor nalatigheid in de jaren zeventig en de asbestslachtoffers die daardoor gevallen zijn. De schadevergoeding werd teruggebracht van 250.000 naar 25.000 euro. Maar daar gaat het niet om, stellen Tina Maerevoet en Thomas Vanderveken.

Actrice Tina Maerevoet verloor zowel haar vader als grootvader aan de gevolgen van asbest. Voor haar is een schadevergoeding niet beter dan ‘zwijggeld’, gelijkend op ‘een doofpotoperatie’. ‘Ik ben mijn vader, mijn grootvader kwijt. Daar kan niks tegenop. Geen 35.000 euro (het geld dat haar familie kreeg na de dood van haar vader), niks. Het gaat om mensenlevens. De fabrieken hadden ermee moeten stoppen op het moment dat ze wisten dat het giftig was,’ aldus de actrice.

De gevolgen van asbest zijn lang nog niet uitgeroeid, weet Maerevoet. ‘De incubatietijd is 40 jaar. Ze verwachten dus binnenkort nog een piek van asbestslachtoffers. En ook nu nog zit er overal asbest. Alle gebouwen zitten vol. Ook mijn balkon op mijn appartement bijvoorbeeld. Als je dat begint uit te breken... Iedereen kan dat nog inademen, iedereen kan eigenlijk nog sterven aan asbest.’

‘Asbestklootzakken’

Ook acteur Thomas Vanderveken getuigde afgelopen weekend over de dood van zijn vader, die ook overleed aan asbestkanker. ‘Hij was een gezonde man die nog 20, 25 jaar te goed had, en plots: knal. Hij is walgelijk, vreselijk gestorven. Ten onrechte omdat er dus ooit klootzakken asbest geproduceerd hebben. Ik weet hoe gevaarlijk die stof is. Ik weet hoeveel mensen daardoor getroffen worden.’

Net als Maerevoet waarschuwt Vanderveken voor de blijvende gevolgen van asbest. ‘In België zijn de cijfers niet echt duidelijk, maar in Nederland wel. Daar sterven jaarlijks twee keer zoveel mensen aan longvlieskanker dan in het verkeer’, aldus Vanderveken. ‘En er is nog een hele grote erfenis in ons patrimonium: heel Vlaanderen zit vol asbest.’

(Kleine) overwinning

Het was de familie Jonckheere die een proces had aangespannen tegen asbestproducent Eternit. Ook zij werden getroffen door schrijnende gevolgen van asbest. Françoise Jonckheere verloor haar man aan longvlieskanker en spande het oorspronkelijke proces aan. Twee jaar later verloor ze zelf de strijd tegen kanker. Haar vijf kinderen zette het proces verder, maar ook twee van de vijf kinderen overleden aan dezelfde kanker. Al zeventien jaar was de zaak lopende.