‘Smartphones horen niet thuis in de kleedkamer’
Foto: Getty Images

Vlaamse jongeren douchen na het sporten steeds vaker met badkleding. Dat heeft niet enkel met preutsheid te maken, maar met de angst voor een persoonlijke foto die gaat circuleren op sociale media. Wat kunnen sportclubs en scholen doen om smartphones uit de kleedkamer te weren?

Een veertienjarige jongen uit het Nederlandse Enschede beroofde zich afgelopen weekend van het leven nadat hij werd geconfronteerd met een naaktfoto van zichzelf op het internet. Die foto had hij zelf verstuurd naar twee klasgenotes, die het beeld op hun beurt verder hebben gespreid.

Met de komst van de smartphone en het fenomeen van sexting is er sinds een aantal jaren ook een stijging van het aantal meldingen door jongeren van wie tegen hun wil naaktbeelden werden verspreid. Daardoor zijn er steeds meer jongeren die enkel nog in ondergoed of zwemkleding willen douchen na het sporten, zowel op school als op de sportclub.

Vooral jongeren tussen twaalf en zeventien jaar oud geven aan dat ze niet naakt willen douchen, vanaf zeventien jaar betert het weer en is er minder wantrouwen naar klasgenoten of vrienden toe.

Hoe zorg je ervoor dat jongeren opnieuw in alle comfort kunnen douchen, zonder dat ze zich zorgen moeten maken over de aanwezigheid van smartphones? Een aantal voetbalclubs neemt al maatregelen, zo meldt Het Laatste Nieuws dat 35 voetbalverenigingen benaderde.

Bijvoorbeeld bij BOKA ­United in Dilbeek, bij Olympia Wijgmaal, bij KFC Diest en bij SC Aarschot mogen spelers geen smartphones mee in de kleed­kamer nemen. ‘We steken die in een aparte zak en bewaren ze in een afgesloten ruimte’, laat BOKA United optekenen in de krant.

‘Goed dat jongeren kunnen schermen met regels’

Ook bij het kabinet van minister van Sport Philippe Muyters (N-VA) staat het beleid tegen seksueel grensoverschrijdend gedrag bij sportclubs op de agenda. Zij laten zich daarvoor informeren door het Internationaal Centrum Ethiek in de Sport (ICES). Daar krijgen ze steeds vaker de vraag hoe je als club moet omgaan met jonge sportertjes die niet naakt durven douchen.

‘Dat thema van preutsheid speelde vroeger ook al, maar het is zeker versterkt doordat bijna iedereen een gsm met camerafunctie heeft’, klinkt het bij Lore Vandevivere van ICES. ‘We proberen elk club afzonderlijk te adviseren over hoe zij de risico’s kunnen inperken die bij smartphonegebruik horen, afhankelijk van hun accommodatie en clubcultuur, maar het begint natuurlijk bij het maken van goede afspraken, zoals wanneer en waar de smartphone in de sportzak hoort te blijven.’

‘Het is goed dat er afspraken worden opgelegd vanuit de club, zo kunnen jongeren die anders misschien niet voor zichzelf durven opkomen wel schermen met regels van bovenhand als iemand toch zijn smartphone bovenhaalt in de kleedkamer.’

'Wat leren jongeren daaruit?'

En op school: moet de leerkracht lichamelijke opvoeding voor elke les smartphones verzamelen en die daarna opnieuw uitdelen? ‘Dit kadert in het algemeen mediabeleid en dat verschilt van school tot school’, klinkt het bij Katholiek Onderwijs Vlaanderen. ‘Er zijn scholen die smartphonegebruik eveneens verbieden in de klas, anderen laten het wel toe onder bepaalde voorwaarden. We hebben er echter geen zicht of en welke scholen maatregelen nemen in de kleedkamers.’

Karen De Wilde, als pedagogisch begeleidster relationele en seksuele vorming verbonden aan Katholiek Onderwijs Vlaanderen, vindt smartphones bannen uit de kleedkamer niet de oplossing voor het probleem. ‘Wat leren jongeren eruit als we hun smartphone tijdelijk afnemen? Alleen controleren is niet genoeg, we moeten hen net leren omgaan met nieuwe media, op alle aspecten. Het is onze taak om hen te begeleiden bij hun ontwikkeling en duidelijk maken wat de gevolgen zijn van seksueel grensoverschrijdend gedrag.’

‘Belangrijk om de ernst van de zaak in te schatten, zijn de intenties van de jongeren', benadrukt De Wilde, 'Gebeurt het maken en verspreiden van naaktbeelden vanuit een opwelling, bijvoorbeeld omdat ze kwaad zijn, of is het een berekende actie, bedoeld om de ander te kwetsen. Wij moeten hen leren om zelf de gevolgen van hun acties in te zien.’