Minister Geens wil voorkomen dat mensen die een erfenis weigeren uit schrik voor een schuldenput daarvan achteraf spijt krijgen.

‘Een erfenis verwerpen is een definitieve beslissing. Je kan daar niet meer op terugkomen’, zegt Bart Van Opstal, woordvoerder van Notaris.be. ‘Het gevolg is dat we geregeld mensen ontmoeten die achteraf spijt kregen van hun beslissing. Ze dachten dat er alleen schulden waren, maar achteraf bleek dat ze ook een huis hadden kunnen erven.’

Minister van Justitie Koen Geens (CD&V) heeft nu een wetsontwerp klaar waarmee hij die pijnlijke vergissingen wil voorkomen. Hij wil erfgenamen beschermen door de tussenkomst van een notaris te verplichten voor ze een erfenis kunnen weigeren. Die notaris moet de erfgenamen informeren over wat ze zullen erven vóór ze beslissen tot verwerping.

Wie erft, heeft nu nog drie keuzes. In het overgrote deel van de gevallen wordt de erfenis gewoon aanvaard. Maar vorig jaar gebeurde dat niet in 7.425 gevallen, waarvan 3.566 keer in Vlaanderen, op een totaal van ongeveer 100.000 nalatenschappen. Dat blijkt uit cijfers van de FOD Financiën. In die gevallen kozen de erfgenamen voor verwerping of voor ‘aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving’.

‘In dat laatste geval wordt eerst onderzocht wat de erfenis allemaal inhoudt’, zegt Van Opstal. ‘Het grote voordeel is dat je als erfgenaam niet het risico loopt met schulden te worden opgezadeld. Maar er komen natuurlijk wel kosten bij kijken.’
Vandaar dat elk jaar opnieuw duizenden mensen opteren voor de derde optie: een duidelijke verwerping. Omdat ze zeker menen te weten dat er alleen schulden in de erfenis zitten.

Zo’n verwerping kan nu nog gewoon op de griffie van de rechtbank. Maar Geens vindt dat dit onvoldoende bescherming biedt. ‘De verplichte tussenkomst van de notaris laat toe dat de betrokkene kan handelen met kennis van zaken, aangezien hem raad werd verstrekt over de gevolgen van de erfkeuze’, schrijft hij in zijn wetsontwerp. Geens wil niet dat deze verplichting extra kosten meebrengt. Wie na tussenkomst van de notaris beslist de erfenis alsnog te verwerpen, moet daarvoor niets betalen.