Waarom één toppoliticus niet naar inauguratie Trump mag komen
Foto: © Zoonar/Andrey Kravch

Vrijdag legt Donald Trump de eed af als 45ste president van de Verenigde Staten. Wie niet tot de kijklustigen op Capitol Hill zal behoren, is de zogenaamde ‘designated survivor’. In geval van een catastrofe - waar het hele Amerikaanse politieke apparaat in één klap omkomt - wordt hij (of zij) president van de Verenigde Staten.

Terwijl Donald Trump de eed aflegt, zal de ‘aangewezen overlever’ de hele plechtigheid volgen op televisie. Voor elke groot evenement waar de president, de vicepresident en de regering bij elkaar op één plek zijn wordt er een ‘designated survivor’ overgebracht naar een geheime, beveiligde locatie.

In geval van een ramp, aanslag of nucleaire aanval moet hij alle presidentiële taken op zich nemen en de continuïteit van het bestuur garanderen. Hij staat er echter niet helemaal alleen voor. Vandaag de dag wordt er ook een ‘designated staffer’ aangeduid die de kersverse president moet bijstaan, als het zover komt.

De designated survivor staat weer in de belangstelling sinds ABC vorig jaar met een gelijknamige serie kwam met Kiefer Sutherland in de hoofdrol.

Waarom één toppoliticus niet naar inauguratie Trump mag komen
De Nuclear Football. Foto: BELGAIMAGE

Ernst

De 'designated survivor' heeft nog nooit plaats moeten nemen in The Oval Office maar het wordt wel ernstig genomen. Zo wordt hij altijd vergezeld door een medewerker die de zogenaamde ‘nuclear football’ draagt. Volgens Bill Guley, voormalig topman van de militaire administratie van het Witte Huis, zitten daarin vier dingen: ‘Het zogenaamde Black Book met vergeldingsmaatregelen (in geval van een aanval), een boekje met alle veilige geheime onderduikadressen voor de president, een kaart met de nucleaire codes en een mapje met acht à tien bladen papier die de procedures voor het ‘Emergency Alert System’ beschrijven.’

Traditie kreeg nieuw leven na 9/11

De traditie ontstond in volle Koude Oorlog toen een nucleaire aanval wel degelijk tot de mogelijkheden behoorde. Eens die bekoeld raakte verwaterde de rol, vaak ging de 'designated survivor' gewoon gezellig eten of op bezoek bij familie. Na de aanslagen van 11 september werd de rol nieuw leven ingeblazen. Nu wordt hij ondergebracht naar een beveiligde geheime locatie ver van Washington DC.

Die locaties, vaak geheime militaire basissen, zouden niet eens zo slecht zijn. Zo beschrijft Alex Vogel in een column voor de Washington Post hoe hij ooit, tijdens de Bush-jaren, ‘designated staffer’ is geweest. In het holst van de nacht werd hij per helikopter overgebracht naar een geheime locatie. De piloten gingen zelfs zo ver dat ze alle boordlichten doofden en navigeerden met nachtkijkers. Ook vlogen ze gevaarlijk laag tegen de grond, aldus Vogel.

‘We kregen een korte rondleiding van onze nieuwe thuis in geval van een catastrofe. Het stelde me gerust om te zien dat er genoeg toiletpapier was voor de nucleaire halveringstijd, al moesten we in stapelbedden slapen. Vervolgens werden we naar een mooie eetkamer gebracht, al had deze wat dikkere deuren.’ Ook het eten zou er niet eens zo slecht zijn. ‘Ze willen duidelijk niet dat we met een lege de maag de wereld moeten heropbouwen na de Armageddon - we kregen steaks en kreeft.’

Waarom één toppoliticus niet naar inauguratie Trump mag komen
Jeh Johnson was de designated survivor tijdens Obama’s laatste State of the Union. Foto: AP

Hoe word je de 'designated survivor'?

Er wordt één à twee keer per jaar een beroep gedaan op zo’n 'designated survivor'. Meestal is dat tijdens inauguraties of tijdens de State of the Union.

Het is steeds de zittend president die hem of haar aanduidt. Het zal dus Obama zijn die kiest wie de volgende president van de VS wordt als er een bom zou vallen op Capitol Hill tijdens de inauguratie.

Die survivor moet echter aan een paar voorwaarden voldoen. Hij moet minstens 35 jaar oud zijn en minstens veertien jaar in de VS hebben gewoond. De uitverkorene krijgt de boodschap van de stafchef van het Witte Huis enkele weken voor het event en start dan een geheime training.

Amerika-kenner Victor Vlam vertelde aan de NOS dat het meestal iemand is ‘die de Amerikanen volstrekt niet kennen’. Dat komt omdat bekendere ministers vaak in beeld komen tijdens de State of the Union. ‘Als je niet aanwezig bent (als minister red.) wordt jouw terrein waarschijnlijk niet aangehaald. Dan ben je per definitie minder belangrijk.’

Wie op vrijdag de ‘designated survivor' zal zijn is nog niet bekend. De laatste was Jeh Johnson, de minister van Binnenlandse Veiligheid. Tijdens Obama’s laatste State of the Union keek hij naar de speech op televisie op een geheime locatie.

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig