VUB-faculteit controleert elke thesis op plagiaat
Foto: liesbeth gaethofs
De VUB betrapte meer dan een op twintig studenten Economische en Sociale Wetenschappen die een masterproef indienen, op plagiaat. 'Als elke universiteit even streng screent zoals wij, zouden ze er ook zoveel opsporen', zegt decaan Joël Branson.

Op het eerste gezicht lijkt de faculteit Economische en Sociale Wetenschappen van de VUB de ‘sjoemelkampioen’ van Vlaanderen. Niet minder dan 34 van de 627 studenten die vorig academiejaar een masterproef indienden, blijken tekst te hebben gekopieerd uit ander wetenschappelijk onderzoek zonder ernaar te verwijzen. Dit jaar staat de teller al op zestien plagiarissen, wat hoogstwaarschijnlijk nog zal verdubbelen in de tweede zittijd.

Plagiaat kan gaan over (een handvol) quotes, maar sommigen maken het erg bont: dit jaar had een student zijn Engelstalige masterproef woord voor woord gekopieerd van een Griekse economiestudent.

Het hoge plagiaatcijfer  komt vooral doordat de faculteit élke thesis door een softwaresysteem jaagt – dat gebeurt niet overal. Daarna wordt er nog een extra controle uitgevoerd. ‘Bij de Griekse vertaling hebben we de fraude opgespoord toen we ons zelf nog eens over het werk bogen’, vertelt masterproefcoördinator Lieselot Vanhaverbeke.

Mazen in het net

Bij andere universiteiten blijken de plagiaatcijfers veel lager. De Universiteit Gent stelde vorig jaar tien gevallen van plagiaat vast, over de hele instelling heen. In Antwerpen bleken het er zelfs maar zes te zijn. ‘Het schommelt sterk’, zegt Leen Van Remortel van de Universiteit Gent. ‘Het ene jaar zijn dat er bijvoorbeeld tien en het volgende jaar maar twee. We ­weten niet waar die verschillen vandaan komen.’

De software zou wel eens het verschil kunnen maken. In Antwerpen en Gent gebruiken ze een ander computerprogramma dan op de VUB. En er is geen extra screening van de masterproeven met een ‘laag’ plagiaatpercentage, bijvoorbeeld wanneer één à twee procent van het onderzoek gekopieerd zou kunnen zijn. Dat laat studenten soms toe om weg te geraken met plagiaat.

‘Het verschil verrast mij ook’, zegt Joël Branson, decaan van de faculteit Economische en Sociale Wetenschappen van de VUB. ‘De belangrijkste reden is onze rigoureuze screening. Wat misschien ook meespeelt: wij hebben veel studenten die een master volgen van één jaar. Zij hebben een groot deel van het voortraject gemist, waar we sterk sensibiliseren en onderzoeksvaardigheden aanleren. Zij hebben ook minder tijd dan andere masterstudenten, die meestal twee jaar aan hun proef werken. Daardoor wordt de druk soms te groot en zoeken ze hun toevlucht in andermans teksten.’

Deadlines nodig

De studentenvertegenwoordiger van de faculteit, Dominiek Stroo, denkt dat er meer contactmomenten nodig zijn tussen promotor en student. ‘Als er tijdens het jaar meer deadlines zijn, kunnen professoren sneller ingrijpen en wordt het moeilijker om een geplagieerd werk af te leveren.’

Vorige week kondigde ook de KULeuven aan dat sinds dit jaar over de hele universiteit alles gescreend wordt, maar er waren nog geen centrale cijfers beschikbaar.

Wist je dat je ook zonder abonnement elke maand 3 betalende  plus-artikels kunt lezen?

Meld je aan en lees gratis ›

Vul je e-mailadres en wachtwoord in