Van Reybrouck: ‘Is er iets primitiever dan een referendum?’
‘Cameron gaat de geschiedenis in als de man die de dood van de UK op zijn geweten heeft.’ Foto: Marco Mertens

Historicus en schrijver David Van Reybrouck reageert in een Facebookpost kwaad en erg teleurgesteld op de uitslag van het Brexit-referendum. ‘Ik ben razend, niet alleen op die massa Leave-stemmers, maar nog veel meer op Cameron. De idioot.’

Van Reybrouck antwoordt een vriend, die hem schrijft: ‘Jij hebt benadrukt dat democratie meer moet zijn dan verkiezingen en zeker meer dan referenda. Hoe brengen we common sense terug? Hoe brengen we sense en sensitivity terug in een verdeeld en bang Europa?’

Het antwoord is buitengewoon scherp. ‘Het enige dat het voor mij samenvat is: Weimar. Een ‘democratie’ van laag allooi en complex gekonkel dat het graf delft van de echte democratie. Ik ben al maanden zeer, zeer pessimistisch over de toekomst van Westerse democratieën en vandaag is een waterscheiding. We maken onze democratie kapot doordat we weigeren die te vernieuwen. Referenda! Kent gij nog iets primitievers?’

Dood van de EU

‘Vandaag ben ik gewoon kwaad’, schrijft Van Reybrouck. ‘We beleven historische tijden en we delven ons eigen graf. Ik sluit grootschalig politiek geweld in Europa niet langer uit.’

‘Ik ben niet alleen razend op die massa leave-stemmers, maar nog veel meer op Cameron. Die wilde per se dat referendum als verkiezingsbelofte, om de stemmen van Farage af te snoepen. En dan maar denken dat hij daarmee dat varkentje wel gewassen had. De idioot. Hij gaat de geschiedenis als de man die de dood van de UK op zijn geweten heeft, naast de dood van de EU in zijn huidige vorm.’