Nee, dokters kunnen niet alles

De man van een vrouw die in het kraambed overleed aan een vruchtwaterembolie, wil klacht indienen tegen het ziekenhuis wegens schuldig verzuim. ‘Man toch’, verzucht gynaecoloog Hendrik Cammu. ‘We moeten dringend af van het idee dat artsen goddelijk zijn.’

Elke Lenaerts (35) stierf vrijdag in het kraambed, kort nadat ze bevallen was van haar tweede dochter, Kato. Haar man Kurt Bongaerts zegt vandaag in diverse kranten dat hij klacht indient tegen het Virga Jesse-ziekenhuis in Hasselt wegens schuldig verzuim.

De bevalling werd ingeleid omdat de vrouw al twee dagen overtijd was en te weinig bloedplaatjes bleek te hebben. Een gynaecoloog brak na enkele uren arbeid de vliezen en vertrok daarna. Toen er zes uur later een tweede gynaecoloog opdook, kon die nog net het kind laten geboren worden. Kort daarna overleed de moeder. De gynaecoloog had aan de echtgenoot nog toestemming gevraagd om de baarmoeder weg te nemen, maar die ingreep kwam te laat.

‘Ik ging ervan uit dat mijn vrouw in goede handen was’, zegt Bongaerts. ‘Dat dokters vandaag álles kunnen.’

Misvatting

Een grove misvatting, zegt gynaecoloog Hendrik Cammu (UZ Brussel). Hij erkent het persoonlijke drama maar kent de zaak uit Hasselt niet. Als voorzitter van het Studiecentrum voor Perinatale Epidemiologie (SPE) is hij wel goed op de hoogte van moedersterfte. Twintig jaar al registreert dat centrum de bevallingen in Vlaanderen.

Gemiddeld sterven er in Vlaanderen 1 à 2 vrouwen per jaar in het kraambed. In sommige jaren overkomt het niemand. In andere jaren zijn er dan weer 5 overlijdens. ‘Over het algemeen heeft de verloskunde de statistiek aan haar kant’, zegt Cammu. Vandaar dat het gebruikelijk is om de arbeid tijdens de bevalling aan de vroedvrouwen over te laten. ‘Artsen komen er alleen bij als er iets niet goed lijkt te gaan, of op het eind, om het kind op te vangen.’

Tegen een vruchtwaterembolie is echter vaak niet zoveel te beginnen, zegt hij ook. De afgelopen twintig jaar stierven 12 à 13 vrouwen eraan in het kraambed. ‘Het is de horreur van elke gynaecoloog. Het is iets wat heel plotseling opkomt, en waar je meteen moet opvliegen. Want in 80 procent van de gevallen is het dodelijk. Gelukkig is het ook erg zeldzaam. Ikzelf heb het in mijn praktijk van meer dan 20 jaar nog nooit gezien. Ik weet natuurlijk wel wat het is.’

‘Er komt op een of andere manier een beetje vruchtwater in de bloedbaan van de moeder. Dat kan bijvoorbeeld bij het breken van de vliezen, als er dan ook een bloedvaatje scheurt. Het kan evengoed gebeuren bij het loskomen van de placenta. Je kan een perfecte geboorte hebben gehad, en plotseling toch in shock gaan hierdoor.’

Als terreur

‘Want dat is wat er gebeurt bij een vruchtwaterembolie: de vreemde cellen in het bloed doen het bloed stollen, maar de stollingsfactoren raken heel snel op. Vanaf dan ga je overal bloeden. In een minuut kan de hele situatie omslaan. De vrouw die daarnet nog een goede bevalling heeft gehad, voelt zich plotseling niet goed en hopla! De bloeddruk valt weg, de pols ook. Het enige antwoord hierop is acute intensieve zorg: op volle kracht reanimeren. Maar dat lukt dus in veel gevallen niet.’

Cammu meent daarom dat de arts die een vrouw verliest vanwege een vruchtwaterembolie geen medische fout kan worden aangewreven. ‘Ik wil het niet vergelijken met terreur, maar toch: het is iets wat extreem zeldzaam is en erg dodelijk en waar je ook binnen het ziekenhuis nooit honderd procent op voorbereid kan zijn. We moeten af van het idee dat artsen een antwoord hebben op alle medische problemen. Wij zijn niet onfeilbaar en zeker niet goddelijk.’

Sport
  1. Kenny De Ketele en Robbe Ghys trekken als leiders de vijfde nacht van de Zesdaagse van Gent in
  2. Kirsten Flipkens treft Coco Vandeweghe in finale in Houston
  3. Verrassende finale op ATP Finals: Stefanos Tsitsipas krijgt Dominic Thiem tegenover zich
  4. Nederland plaatst zich voor het eerst in zes jaar voor groot toernooi
  5. Buitenlands pers lovend over Rode Duivels: ‘Sprankelend voetbal, één van de favorieten voor het EK’
  6. Amerikaanse sprintlegende Harrison Dillard op 96-jarige leeftijd overleden
  7. Spaanse voetbalsters in staking voor verhoging minimumsalaris
  8. Duitse Sarah Köhler zwemt wereldrecord 1.500 meter kortebaan
  9. Afscheidnemende Moreno De Pauw wil nog twee dagen genieten op Zesdaagse van Gent
  10. WK ruitersport in 2022 in Deense stad Herning
  11. Max Verstappen verovert zijn tweede polepositie in Brazilië
  12. Rode Duivels groepswinnaar na dominante zege tegen Rusland
  13. Zwarte Duivels verliezen voorbereidingswedstrijd tegen Hongkong
  14. Beroep van KV Kortrijk tegen boete voor verspreiding tuchtdossier haalt niets uit
  15. Lokeren krijgt opmerkelijke straf na spreekkoren tegen Walen
  16. Bashir Abdi en Nafi Thiam winnen de Gouden Spike
  17. Hamilton net iets sneller dan Verstappen tijdens laatste oefensessie in Brazilië
  18. Mathieu Van der Poel in tranen na zege in Tabor: ‘Het is een héél zware week geweest’
  19. Inter bevestigt dreigbrief, “maar die was niet persoonlijk gericht aan trainer Conte”
  20. Bart Swings net buiten het podium in massastart op WB schaatsen in Minsk