Werknota krijgt felle kritiek

Absurd? EU opent deur naar... meer kernenergie

Terwijl Duitsland in 2022 de stekker uit de laatste kerncentrale trekt en nogmaals vraagt om de Belgische scheurtjesreactoren te sluiten, overweegt de Europese Unie forse investeringen in de omstreden energiebron. Onder meer door tegen 2030 onderzoeksgeld te pompen in flexibele minikern­reactoren. ‘Absurd, puur gekkenwerk’, vinden critici.

Het was Der Spiegel dat gisteren de knuppel in het hoenderhok gooide. Op de website van het Duitse weekblad werd een intern strategisch document gelekt, waarin duidelijk te lezen staat dat de Europese Unie haar technologische voorsprong op het vlak van kernenergie moet verdedigen.

Europese lidstaten moeten volgens de strategische nota beter samenwerken op het vlak van onderzoek, ontwikkeling en financiering van kernenergie. Geld dat gehaald zou kunnen worden bij de Europese Investeringsbank (EIB) en het zogeheten Juncker-fonds (EFSI) voor de financiering van grote infrastructuurwerken.

Volgens het interne Europese document moet het geld onder meer gebruikt worden voor nieuwe revolutionaire projecten, zoals de bouw van flexibele minikernreactoren in Europa tegen 2030. Ingewijden stellen dat de extra investeringen in kernenergie Europa moeten helpen om twee belangrijke doelen te bereiken. Enerzijds heeft de Europese Commissie zich tot doel gesteld om Europa veel minder afhankelijk te maken van Russisch gas. Anderzijds is het terugdringen van de CO2-uitstoot in de EU een prioriteit. In dat opzicht is het dan ook meegenomen dat kerncentrales, in tegenstelling tot gas- en steenkoolcentrales, CO2-neutraal zijn.

In het gelekte document wordt wel benadrukt dat veiligheid de hoogste prioriteit blijft bij de bouw van eventuele nieuwe kerncentrales. Nieuwe investeringen zullen afhangen van de resultaten van een grootschalig Europees onderzoek naar metaalmoeheid bij oudere kernreactoren in Europa, inclusief de scheurtjesreactoren bij de Belgische kerncentrales van Doel 2 en Tihange 3.

Tot 750 miljard in kernenergie

Een verrassing is het warme pleidooi voor kernenergie niet. In een eerder rapport ging de Europese Commissie ervan uit dat ook in 2050 kernenergie ‘een belangrijk onderdeel blijft van de Europese energiemix’. Om dat te realiseren, zal sowieso flink geïnvesteerd moeten worden. De Commissie stelde eerder dat er tussen 2015 en 2050 naar schatting 650 tot 750 miljard euro extra in kernenergie zal moeten worden gepompt.

Maar een beslissing over hoeveel geld er naar welke energiebron binnen Europa moet gaan, is nog lang niet genomen. De Europese Commissie haastte zich gisteren te zeggen dat het strategisch document niet meer is dan een discussienota voor nationale experts. ‘Dit is voorbarig. Er is nog geen einddocument dat het standpunt van de Europese Commissie weergeeft’, klonk het zenuwachtig.

Een nervositeit die wellicht te verklaren is door de heftige reacties. De Duitse minister van Economie, Sigmar Gabriel, haastte zich gisteren om de strategische energienota af te schieten. ‘Het is toch absurd om zelfs maar te onderzoeken hoe je een van de oudste technologieën voor energie in Europa nieuwe subsidies zou kunnen geven.’

Waarop de Duitse groenen er nog een schep bovenop deden. ‘De Duitse regering moet nu eindelijk haar invloed in Brussel gebruiken om het onverantwoorde energiebeleid van de Europese Unie af te stoppen’, reageerde fractievoorzitter Anton Hofreiter furieus op de site van de krant Frankfurter Allgemeine.

Zelf kiezen

Toeval is dat niet. Onze oosterburen hebben enkele jaren geleden al resoluut gekozen voor een overstap naar groene energie, de zogeheten Energiewende. De bedoeling daarbij is dat de Duitse overheid tegen 2022 de stekker uit de laatste kerncentrale trekt. Bovendien blijft Duitsland ook eisen dat de Belgische kerncentrales van Doel 2 en Tihange 3 van het net gehaald worden vanwege de omstreden scheurtjesreactoren.

De Europese Commissie benadrukte dan ook dat de strategische nota, die op woensdag 24 mei verder wordt besproken, enkel zal leiden tot een niet-bindende intentieverklaring. De lidstaten zullen zelf mogen kiezen of ze investeren in kernenergie of niet. Maar echt geruststellend is dat volgens de critici niet.

Op dit moment draaien nog altijd 131 atoomcentrales in 14 lidstaten. In evenveel lidstaten zijn nieuwe investeringen in kernenergie gepland.

‘Het is absurd om er zelfs maar over na te denken hoe je een van de oudste technologieën voor energie in Europa nieuwe subsidies kan geven’

Niet te missen