'Aan de Brazilianen die tegen de staatsgreep zijn gekant, van welke partij ze ook mogen zijn, doe ik een oproep: hou jullie gemobiliseerd, verenigd en in vrede. De strijd voor de democratie heeft geen einddatum, het is een strijd die vereist dat men er zich permanent op toelegt', zo luidt de eerste reactie van Braziliaans president Dilma Roussef, nadat de senaat haar afzettingsprocedure goedkeurde. Dat betekent dat de president voor zes maanden geschorst wordt.

Vijfenvijftig senatoren keurden de afzettingsprocedure goed tegenover 22 tegenstanders, na een zitting die langer dan 20 uur duurde. Wanneer de eerste vrouwelijke president van Brazilië officieel wordt ingelicht, zal ze geschorst zijn. Tijdens die perdiode wordt de presidente tijdelijk vervangen door haar haar vicepresident Michel Temer.  

Rousseff wordt ervan verdacht geld van staatsbanken te hebben gebruikt om de begroting aan te dikken. Ze was voorzitter van de raad van bestuur van semistaatsbedrijf Petrobras in tijden van hevige corruptie. Tijdens Rousseffs schorsing worden de beschuldigingen onderzocht. Na afloop van de schorsing zal er een tweederdemeerderheid nodig zijn in de Senaat om de presidente definitief te doen aftreden.

'Frauduleus'

In een televisiespeech zei Rousseff dat ze misschien fouten heeft gemaakt, maar geen misdaden beging. 'Het respect voor de stembus staat op het spel, de wil van het Braziliaanse volk en de grondwet.' De presidente noemt de hele afzettingsprocedure 'frauduleus' en belooft dat ze de aanklachten zal aanvechten en haar onschuld zal bewijzen.

Aan aanhangers zei ze later dat het een tragische dag is voor de jonge democratie van het land en dat ze nooit zal opgeven.

Nu bestaat de vrees dat de politieke chaos zal uitdraaien in gewelddadige protesten. Dinsdag wierpen ­Dilma-aanhangers in de straten van Sao Paulo en andere grote steden wegblokkades op. Rousseffs arbeiderspartij en enkele vakbonden riepen al op tot een staking.

Michel Temer 

Opmerkelijk is dat vicepresident Michel Temer zelf ook werd genoemd in allerlei corruptiezaken, net zoals Eduardo Cunha, de voormalige parlementsvoorzitter die de afzettingsprocedure tegen Rousseff mee in gang zette. Ook de voorganger en politieke mentor van de presidente, Lula da Silva, werd beschuldigd van corruptie.  

De impeachment was voor Temer de enige manier om het tot president te schoppen: in een recente populariteitspeiling scoorde hij amper 2 procent. Van hem wordt nu verwacht dat hij de economie uit de recessie kan halen en de werkloosheid - 11 miljoen werklozen- kan doen dalen. Hij wil dat doen met de bekende 'meer marktvriendelijke' ingrepen en overweegt blijkbaar een regering samen te stellen met politici of technocraten uit het hele politieke spectrum.