Games maken jongeren toleranter voor verkrachting
Foto: rr
Veel videospelletjes tonen overdreven seksuele beelden van vrouwen. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat zoiets minder onschuldig is dan het lijkt. ‘Jongeren leggen daardoor de schuld voor verkrachting vaker bij vrouwen’, stelde de KU Leuven vast.

In de bestseller Grand Theft Auto 5 zijn de meeste vrouwen strippers of prostituees. De succesvolle reeks God of War gaat prat op zijn seksscènes. Talloze andere games voeren halfnaakte vrouwen op als achtergrondversiering. In de gamewereld, nog altijd gedomineerd door mannen, speelt seks een fundamentele rol.

Onderzoekers van de KU Leuven gingen bij Vlaamse scholieren na wat het effect is van geseksualiseerde personages in games. Ze stelden vast dat spelers daardoor meer open staan voor verkrachtingsmythes. Jongeren denken bijvoorbeeld vaker dat vrouwen met korte rokjes of topjes zelf om problemen vragen, dat veel slachtoffers van seksueel geweld al voor de feiten een slechte reputatie hadden of dat vrouwen liegen over seksuele intimidatie omdat ze nood hebben aan aandacht.

Wespentaille

Om dat te onderzoeken, lieten de vorsers twee groepen jongens en meisjes tussen twaalf en vijftien jaar een game spelen. De ene groep kroop in de huid van een geseksualiseerde personage: een vrouw met grote borsten, kort rokje en een wespentaille. De andere groep speelde met een neutraal character: de figuur droeg een verhullen harnas. In de game speelden zich geen seksueel getinte scènes af, maar uit de vragenlijst die de scholieren achteraf invulden konden de onderzoekers afleiden dat de groep die het sexy personage bestuurde meer tolerant was geworden voor verkrachtingsmythes.

‘Het tonen van geseksualiseerde personages is al voldoende om een effect te zien’, zegt Steven Eggermont, professor in de mediapsychologie en directeur van de School voor Massacommunicatieresearch van de KU Leuven. ‘Dat is niet onlogisch. Vrouwen worden in games teruggebracht tot een object. Precies daar draait het ook om bij seksueel geweld.’

Wat er in de hersenen gebeurt als in games stereotiepe beelden van vrouwen opduiken, vergelijkt Eggermont met een huis waarin het licht wordt aangestoken. ‘Door de geseksualiseerde personages te zien, gaat in één kamertje in ons geheugen het licht aan. Maar dat licht schijnt ook in de kamertjes ernaast. Er worden dus beelden en opvattingen rond seksueel geweld geactiveerd zonder dat we ze expliciet zien.’

Beloning

Het lijkt wel zeer kras dat er al na een kwartier gamen verschillen opduiken tussen de groep jongeren die met het neutrale personage heeft gespeeld, en de groep die het geseksualiseerde personage bestuurde. Volgens Eggermont komt dat doordat het gamen tijdens het experiment sluimerende opvattingen activeert en bestendigt door herhaling.

‘Als je weet dat er toch heel wat jongeren zijn die instemmen met verkrachtingsmythes, we schatten een vijfde van de jongeren, is het niet goed dat ze aan beelden worden blootgesteld die dat geloof nog versterken.’

De Amerikaanse feministe Anita Sarkeesian wijdde een hele reeks video’s aan seksisme in games. Daarin heeft ze het onder meer over vrouwen als achtergrondversiering en vrouwen als ‘beloning’ voor een mannelijke gamepersonage.

Sarkeesians video over vrouwen als achtergrondversiering 

Sarkeesians video over vrouwen als beloning