PORTRET. Abdelhamid Abaaoud, de zelfverklaarde ‘terreurtoerist’

De veiligheidsdiensten vermoeden dat Abdel­hamid Abaaoud (28), een kruidenierszoon uit ­Molenbeek, na Verviers ook de aanslagen in Parijs organiseerde. Bij de raid in Saint-Denis is hij gedood, zo heeft het parket bevestigd.

Sinds de antiterreuractie in Verviers op 15 januari zochten de veiligheidsdiensten naar Abdelhamid Abaaoud. Abaaoud, afkomst uit Molenbeek, wordt gezien als het brein achter de (mislukte) aanslagen in Verviers. Een groep terroristen wilde, vermomd als politiemensen, commissariaten binnendringen om er een slachtpartij aan te richten, maar hun actie werd verijdeld door een inval van de politie in het safehouse waar ze zich schuil hielden.

Sinds afgelopen weekend werd Abaaoud ook beschouwd als de man die de aanslagen in Parijs organiseerde. Twee van de Belgische terroristen die zichzelf vrijdagavond opbliezen, Bilal Hafdi en Brahim Abdeslam, ware, vrienden van de meest gezochte man van België. Het drietal pleegde in 2010 en 2011 samen criminele feiten in het Brusselse.

‘Geradicaliseerd in de gevangenis’

Abdelhamid Abaaoud, alias Abou Omar Soussi, is de zoon van een kruidenier uit Sint-Jans-Molenbeek. Hij kwam al op jonge leeftijd in aanraking met de politie.

‘Al sinds zijn puberteit heeft hij in Sint-Jans-Molenbeek problemen met de politie. Hij werd opgepakt voor vechtpartijen, dronkenschap, dergelijke zaken. Of hij weigerde zijn identiteitskaart te tonen. Hij zei meermaals dat agenten hem in de cel geslagen hadden, met hun wapenstok en met telefoonboeken. Iets te eten kreeg hij nooit, zei hij. Daar is zijn haat ontstaan. En in de gevangenissen van Vorst en Sint-Gillis, waar hij telkens korte tijd zat, is hij geradicaliseerd. Veel meer dan op straat’, zei de zus van Abaaoud eerder dit jaar aan De Standaard.

Familie hoopte dat hij niet zou terugkeren uit Syrië

Abaaoud vertrok in januari 2014 naar Syrië en nam in maart zijn toen 13-jarige broertje Youness mee naar het front. Tot woede van zijn familie. ‘Vroeger waren we beste maatjes, nu wil ik niets meer met hem te maken hebben. Hij heeft mijn broertje meegesleurd in een avontuur waarvoor die nooit gekozen heeft’, zei de zus van de Syriëstrijder.

Omar Abaaoud, de vader van de Abdelhamid, vertelde na de arrestatie van Mehdi Nemmouche voor de aanslag op het Joods Museum in Brussel in de Franstalige pers dat hij hoopte dat zijn zoon nooit terugkwam. ‘Ik ben bang dat hij ook in staat is om zo’n dingen te doen. Even heb ik ervoor gevreesd dat hij de dader was.’

Abaaoud schuwde de gruwel niet

De Syriëstrijder dook in de maanden na zijn vertrek geregeld op in gruwelijke filmpjes. Zo was hij onder meer te zien als de bestuurder van een pick-up waarachter acht lichamen worden voortgesleept. Op Facebook omschreef hij zichzelf als ‘terreurtoerist’.

Met zijn familie had Abaaoud na zijn vertrek naar Syrië geen contact meer.

Abaaoud ensceneerde zijn dood

In oktober 2014 kreeg de familie het nieuws uit Syrië dat Abdelhamid gestorven was tijdens een vuurgevecht in Irak. Een bericht dat bevestigd werd door Youness, het broertje van de Syriëstrijder. De familie kreeg zelfs foto’s te zien van het lichaam van Abaaoud.

Het gerecht vermoedt dat Abdelhamid Abaaoud zijn dood heeft geënsceneerd, om onder de radar te verdwijnen en in alle discretie vanuit zijn Grieks schuiloord mee de aanslagen in België te organiseren.

Abaaoud zelf kon na de raid in Verviers vanuit Griekenland opnieuw naar Syrië vluchten. Dat was een opdoffer voor de Belgische speurders die Abaaoud dankzij afgeluisterde telefoongesprekken op het spoor waren gekomen.

Enkele weken na Verviers werd Abaaoud opgevoerd in het IS-magazine Dabiq. Daarin getuigde hij, onder de bijnaam Abu Umar Al-Baljiki, over de voorbereiding van de aanslagen in Verviers en zijn ontsnapping naar Syrië.

‘Het duurde maanden om terug in Europa te geraken, maar door de kracht van Allah zijn we uiteindelijk in België beland. Daar konden we wapens bemachtigen en een safehouse regelen om de operaties tegen de kruisvaarders te plannen’, luidde het.

Veroordeeld

Abaaoud werd in juli van dit jaar bij verstek tot 20 jaar cel veroordeeld op het grote Brusselse Syriëproces, waar 31 verdachten terechtstonden. Youness, het jongere broertje van Abdelhamid, zit nog altijd in Syrië.