‘Aan de hand die u zal schudden, kleeft bloed’
President Recep Tayyip Erdogan komt naar België voor de opening van Europalia Turkije. Foto: AFP

De regering zit verveeld met de onderscheiding die de koning aan de Turkse president zal uitreiken. Maar Europa heeft Erdogan nodig. Critici merken echter op dat hij journalisten in de cel zet en de Koerden bombardeert.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan ontvangt volgende week, tijdens zijn staatsbezoek aan ons land, uit handen van koning Filip het Grootlint van de Leopoldsorde. De uitreiking van zo’n hoge onderscheiding hoort, automatisch, bij een staatsbezoek. Toch betwijfelen velen of het wel een goed idee is om deze eer te gunnen aan een president die de pers muilkorft en de rechten van de Koerden beknot.

Deze kritiek lijkt echter weinig gehoor te zullen te vinden. Turkije wordt gezien als een onmisbare schakel in de oplossing van het vluchtelingenprobleem waarmee Europa kampt. Het Syrische conflict zal dan ook centraal staan in de ontmoeting met de Europese leiders, die plaatsvindt in de marge van het staatsbezoek.

Aanleiding tot het staatsbezoek is de opening van Europalia Turkije. Het was de vorige regering die twee jaar geleden besliste Erdogan uit te nodigen voor het cultuurfestival. De huidige coalitie, zo is te horen in regeringskringen, zit verveeld met de zaak. Maar ‘de positie van Turkije is cruciaal voor de veiligheidssituatie van Europa en België’. Bovendien, wordt gezegd, ‘is Europalia ook economisch gezien heel erg belangrijk. We moeten dus een tussenpositie zoeken’.

Protestbrief

Maandag wordt Erdogan in het Belgische parlement ontvangen door de voorzitters van Kamer en Senaat, Siegfried Bracke (NV.A) en Christine Defraigne (MR). Als voorzitter van de commissie Buitenlandse Betrekkingen van de Kamer moet Dirk Van der Maelen (SP.A) daar ambtshalve bij aanwezig zijn. Maar niet van harte. Hij noemt de toekenning van de Leopoldsorde, ook al gaat dat automatisch, ‘onverstandig’.

‘Het is duidelijk dat Erdogan afgelopen jaren de democratische ruimte in Turkije heeft beperkt door de pers te muilkorven en het middenveld te verzwakken’, zegt hij. ‘En hij bombardeert de Koerden in Syrië.’ Van der Maelen vindt dat Erdogan ‘een heel gevaarlijk spel speelt’ in de hoop bij de parlementsverkiezingen van 1 november opnieuw een volstrekte meerderheid te behalen. ‘Hij zweept de nationalistische gevoelens op door het conflict met de Koerden opnieuw te laten escaleren.’

De Belgische autoriteiten ontvangen vandaag een protestbrief van het Koerdisch Instituut Brussel. ‘Aan de hand die u zal schudden, kleeft bloed’, waarschuwt voorzitter Derwich Ferho namens de 50.000 Belgen van Koerdische afkomst. ‘Als officiële vertegenwoordigers van België heeft u de plicht deze man terecht te wijzen.’

Het Instituut schrijft Europa’s problemen met vluchtelingen en Syriëstrijders precies toe aan Erdogan. Door zijn lakse houding raken ze vlot heen en weer over de grens, zegt Ferho.

Organisaties die etnische minderheden in Turkije vertegenwoordigen, uitten gisteren bezwaar tegen de keuze van Turkije als focus van Europalia. Zij vrezen dat het festival een vertekend beeld van de geschiedenis zal weergeven en de genocide op de Armeniërs en de verdrijving van andere minderheden onder de mat zal vegen.

Volgens enkele Franstalige kranten had Erdogan tijdens zijn bezoek graag zijn aanhangers toegesproken in een Heizelpaleis. Voor de vorige parlementsverkiezingen in juni werd hij enthousiast toegejuicht door duizenden Europese Turken in de Ethias Arena in Hasselt. Dat succes wilde Erdogan, die zich volgens critici niet zozeer als neutrale president dan wel als leider van zijn AK Partij gedraagt, herhalen. De Brusselse burgemeester Yvan Mayeur (PS) liet echter weten dat Paleis 12 niet bestemd is voor politieke meetings. De burgemeester gaat ook niet in op de vraag Erdogan te ontmoeten.

De Belgische parlementsleden van Turkse origine die we vroegen om een reactie op de onderscheiding voor Erdogan, gingen daar niet op in.

Wist je dat je ook zonder abonnement elke maand 3 betalende  plus-artikels kunt lezen?

Meld je aan en lees gratis ›

Vul je e-mailadres en wachtwoord in