Frisdranktaks in Mexico heeft beoogde effect
Foto: afp
De belasting op frisdrank die begin vorig jaar werd ingevoerd in Mexico, heeft het beoogde effect: de consumptie van gesuikerde frisdrank is gedaald.

Mexico moest handelen. Het was de grootste verbruiker van gesuikerde frisdrank wereldwijd: gemiddeld 163 liter per persoon per jaar of een halve liter per dag. Cardiovasculaire aandoeningen en diabetes, beide gelinkt aan overmatige suikerconsumptie, waren de belangrijkste doodsoorzaken geworden. Ruim 30 procent van de bevolking is obees. Volgens de Verenigde Naties is Mexico het land met het grootste gewichtsprobleem, groter dan de VS.

Op 1 januari 2014 werd een frisdranktaks ingevoerd, bedoeld om mensen te ontmoedigen frisdrank te kopen. De gesuikerde dranken werden ongeveer 10 procent duurder. Deze week publiceerden het Mexicaans Instituut voor Volksgezondheid en de Amerikaanse University of North Carolina cijfers over de impact die de belasting in het eerste jaar gehad heeft. De aankoop van gesuikerde frisdranken is in 2014 gemiddeld met 6 procent gedaald, tegen het einde van het jaar werd er zelfs 12 procent minder frisdrank gekocht. De daling was het grootst bij de lage inkomens: gemiddeld 9 procent minder over het hele jaar en 17 procent minder tegen december 2014.

1 miljard euro

Het is afwachten of de daling van frisdrankconsumptie aanhoudt en of dan ook obesitas en diabetes en de bijbehorende kosten voor de gezondheidszorg ingedijkt worden. Op dat effect is het wellicht jaren wachten. 

Het is ook afwachten of de Mexicaanse overheid haar belofte nakomt en de ruim 18 miljard pesos (ongeveer 1 miljard euro) die ze met de frisdranktaks verdiende, zal gebruiken voor de preventie van obesitas en diabetes, bijvoorbeeld door het aanleggen van waterfonteinen op scholen. 

De frisdranktaks in Mexico kan op veel interesse rekenen uit het buitenland. Het aantal landen dat probeert om met een belasting op ongezonde voedingsitems de obesitasepidemie te bestrijden, is klein, omdat het vooralsnog onduidelijk is of zulke taksen werken. Ook in België is een dergelijke maatregel nog niet voor morgen. Eerder dit jaar raakte bekend dat de Vlaamse Werkgroep Voeding en Beweging de regering niet aanraadt om een voedseltaks in te voeren, omdat er nog onderzoek nodig is naar de impact die dergelijke belastingen hebben.