Audit legt onregelmatigheden bloot bij twee NMBS-filialen
Jo Cornu op de persconferentie donderdag. Foto: Belga

De externe audit bij drie dochterondernemingen van de NMBS heeft 'een reeks aan onregelmatigheden van verschillende aard en ernst geïdentificeerd' bij de entiteiten Eurostation en Euro Immo Star. Bij Eurogare waren er slechts enkele 'niet-essentiële opmerkingen', zo heeft NMBS-topman Jo Cornu donderdag gezegd. Uit de benchmarkstudie blijkt dat de commerciële inkomsten van NMBS lager liggen dan bij andere treinoperatoren, de kosten hoger.

Bij Eurostation - de Vlaamse dochter voor de ontwikkeling van stations - en Euro Immo Star is er bijvoorbeeld sprake van contracten die werden toegewezen zonder offerteaanvraag of marktraadpleging. Andere heikele punten zijn 'duidelijke gevallen van belangenconflicten', 'elementen die wijzen op tekortkomingen in de bedrijfsvoering en op abnormaal gebruik van middelen van de vennootschap'. Ook is er sprake van onkostennota’s en facturen die werden goedgekeurd door niet-bevoegde personen. Dat blijkt uie een audit die werd gevraagd door minister van Mobiliteit Jacqueline Galant en uitgevoerd door EY (Ernst & Young).

Voorts werden evidente regels van goed bestuur niet nageleefd, aldus Cornu. Zo is er sprake van abnormaal hoge terugbetaalde onkosten die 'onder andere betrekking hadden op drank- en restaurantkosten en betalingen met kredietkaart'.

Versterkte controle

De raad van bestuur besliste donderdag na inzage van de audit onder meer om de governancecode van dochterondernemingen te verscherpen. Zo moet er een versterkte controle komen, 'in het bijzonder op de correcte aanwending van de middelen voor projecten en de algemene onkosten'. Ook vroeg het bestuur een juridische analyse van de geconstateerde feiten.

Ook de benchmarkstudie werd donderdag door Jo Cornu voorgesteld. Daaruit blijkt vooral dat NMBS hogere kosten maakt en minder commerciële inkomsten heeft dan elders.

52 procent

De gemiddelde commerciële inkomsten uit het reizigersvervoer liggen bij vergelijkbare treinoperatoren gemiddeld 52 procent hoger ten opzichte van de NMBS. Indien de inkomsten op het gemiddelde niveau zouden liggen, zou de NMBS 330 miljoen euro ontvangen. Anderzijds liggen de kosten van het reizigersvervoer bij de vergelijkbare operatoren 9 procent lager, of een meerkost van 110 miljoen euro voor de NMBS.

Dat bleek donderdag bij de voorstelling van de zogenaamde benchmarkstudie door NMBS-CEO Jo Cornu. Oplossingen om dit recht te trekken, ziet Cornu onder meer in hogere commerciële flexibiliteit en een verbetering van de kostenstructuur.

Kanttekening: de overheidsdotaties liggen bij de NMBS hoger, maar die worden volgens Cornu opgeslokt door de hoge infrastructuurvergoeding die de NMBS betaalt aan spoornetbeheerder Infrabel.