Waarom deze wereldberoemde blogster kanker veinsde
Belle Gibson, de jonge vrouw die maandenlang het grote voorbeeld van strijdlust was op sociale media. Foto: Instagram

De Australische blogster Belle Gibson, die wereldberoemd werd omdat ze schreef over haar terminale hersenkanker, gaf onlangs toe dat ze helemaal geen kanker heeft. Moeten we ons dan bedrogen voelen? Niet helemaal, want de vrouw is wel degelijk ziek (al is het geen kanker), zeggen psychologen.

Maandenlang was het wereldwijde web in de ban van de hersentumor van Belle Gibson, een Australische twintiger die haar volgers, fans en lezers meesleurde in het emotionele levensverhaal van haar laatste levensmaanden die beëindigd zouden worden door een terminale vorm van hersenkanker. Elke doktersafspraak werd uitgebreid geanalyseerd op Facebook en op haar betalende app, The Whole Pantry, konden fans en lotgenoten gezonde recepten downloaden die terminale kankers zouden verslaan.

Belle Gibson weigerde naar eigen zeggen elke vorm van chemotherapie en was aan het genezen door een strikt dieet van uiterst gezonde voedingswaren. Toen wetenschappers en artsen haar vroegen om scans te laten zien en de specifieke documenten voor te leggen, weigerde Gibson keer op keer: ‘Je moet me gewoon geloven. Jullie sceptici zijn een doorn in het oog voor mijn genezing.’

‘Moeilijke relatie met de waarheid’

Tot Belle zelf tijdens een interview toegaf dat ze de hele situatie verzonnen had en haar fans en lezers al maandenlang aan het lijntje hield: ‘Ik heb een moeilijke relatie met de waarheid vertellen. Ik vraag geen vergeving. Ik wil gewoon dat de mensen weten dat ik ook maar een mens ben. Meer niet.’

En daarmee was de kous af: duizenden volgers en fans stonden plots in de kou en moesten het doen met een korte verontschuldiging en zagen het geld dat ze doneerden aan Gibson voor zogezegde ‘goede doelen’ nooit meer terug.

Münchausen: Leven om te liegen

Verschillende psychologen vertelden in de Australische media en aan The Guardian dat de blogster alle symptomen vertoont van het syndroom van Münchausen: een psychiatrische aandoening waarbij gezonde mensen zichzelf en anderen proberen te overtuigen dat ze ziek zijn. Kenmerkend voor deze patiënten is dat ze, net zoals in de getuigenissen van Gibson, telkens weer nieuwe aandoeningen verzinnen en dat ze anderen wijsmaken dat de situatie dramatisch is en blijft escaleren.

Het meest ernstige gevolg van de aandoening is de nodeloze operaties die patiënten ondergaan om daarna pas vast te stellen dat het om een psychiatrische in plaats van een fysieke aandoening gaat. ‘Gibson heeft waarschijnlijk niet doelbewust gelogen om mensen te kwetsen of hen te misleiden. Patiënten met Münchausen kunnen na enige tijd vaak zelf amper fictie van feit onderscheiden. Nagenoeg elke leugen geloven ze zelf tot op zekere hoogte’, klink het bij Australische psychologen. ‘Kwaad zijn op Gibson heeft dus geen zin, want ze beseft zelf niet welke schade ze heeft aangericht.’

Het is voorlopig onduidelijk hoe het syndroom ontstaat. Psychologen vermoeden dat de ziekte wordt getriggerd door emotionele problemen of een gebrek aan aandacht tijdens de kinderjaren, waardoor de fantasie het overneemt van de realiteit. ‘Patiënten zijn vaak hoogbegaafd en kunnen daardoor een zeer gedetailleerd web van leugens spinnen, dat ze jarenlang kunnen blijven volhouden.’