Fifty shades of grey, een zaaddodend saaie film
Goed voorspel is half gewonnen, maar met twintig procent seksscènes valt de balans voor een erotische film toch wel erg mager uit. Foto: rr

Tienduizenden vrouwen hebben al weken hun ticket op zak om Jamie Dornan met zijn zwepen aan het werk te zien. Helaas, de film bevat een heel ander soort kwellingen dan het boek, waarin de maagd Anastasia zich door de rijke Christian Grey laat inwijden in de BDSM.

Kwelling 1
Het haar van Christian Grey

Als er hier iemand van de zweep verdient, dan wel de haarstiliste. Het is toch niet omdat Jamie Dornan een zakenman speelt dat hij gladgeschoren moet zijn? Laat staan dat je hem een kapsel aanmeet waarmee een communicant nog niet gezien wil worden. Eerder dan aan een sekssymbool doet hij denken aan een hond, zo een met raar haar en droevige – bij momenten zelfs dommige – ogen.

Dat het met die looks een huzarenstuk wordt om Anastasia Steele geloofwaardig te domineren, hoeft niet te verbazen. Al krijg je toch de indruk dat Dornan niet heel hard zijn best heeft gedaan. Of hij nu een gin-tonic bestelt dan wel beveelt om voorover te buigen, alles klinkt even monotoon en bezwaard.

Waar ging het mis? Was het een gebrek aan chemie met zijn tegenspeelster, Dakota Johnson, zoals de gespecialiseerde pers suggereerde? Of is Sam Taylor-Johnson, een kunstenares met weinig filmervaring, niet zo’n goede regisseur als Jakob Verbruggen, die van Jamie Dornan dé revelatie van de BBC-reeks The fall maakte?

In die reeks speelt hij een toegewijde vader en rouwtherapeut, die in zijn vrije tijd seriemoordenaar is. En seriemoordenaar of niet, hij ís sexy. De broeierigheid die hij aan Paul Spector geeft, is in Fifty shades helaas ver te zoeken.

Kwelling 2
Het bovenlichaam van Christian Grey

Nee, natuurlijk is er niets mis met het bovenlichaam van Mr. Grey. Dornan, een ex-onderbroekenmodel voor Calvin Klein, houdt zichzelf keurig in vorm. Maar wat hij met dat bovenlichaam doet, is van een houterigheid die de overgave in de weg zit. Als hij boven Anastasia uittorent, etaleert hij zijn lijf, eerder dan dat hij haar bespringt.

Bovendien is er nogal kieskeurig omgesprongen met de te etaleren lichaamsdelen. Dakota Johnson is meermaals in volle glorie te bewonderen, maar Dornan houdt meestal zijn jeans aan. Nu staat of valt het sexy gehalte van een film niet met de hoeveelheid frontaal mannelijk naakt, maar de pudeur in Fifty shades is op het potsierlijke af.

Er schort nog iets aan die seks. Anastasia ligt zich doorgaans uit te strekken als was ze aan het turnen, en kreunt vaak al voor Grey of zijn zweep in de buurt komt. Extreme opwinding? Misschien. Maar zou ze er dan na de daad altijd nog zo smetvrij uitzien? Aan de seks in Fifty shades komt geen zweet, geen geil vocht, geen sperma te pas. Al evenmin komt er bloed bij kijken, ook niet als Grey alles op alles zet met zijn broeksriem. Geen schram, geen rode plek of striem krijgen we te zien. Had dat de opwinding verhoogd? Misschien niet, maar het zou de geloofwaardigheid zeker ten goede komen.

Kwelling 3
De speelkamer van Christian Grey

Ah, actie! Het duurt verdomd lang voor Grey de sleutel van zijn playroom bovenhaalt, zoals alles verdomd lang duurt. Goed voorspel is half gewonnen, maar met twintig procent seksscènes valt de balans voor een erotische film toch wel erg mager uit.

Enter the playroom, waarbij de camera rondzoomt als in een interieurreportage. Keurig gesorteerd hangen daar de handboeien, de zwepen, de touwen. Netjes. Even netjes als de grote loft, het glimmende wagenpark, de verzameling grijze dassen. Oké, de man is een controlefreak, maar is het nodig om zijn hebben en houden in beeld te brengen alsof dit een reclamefilm is? Het materialisme druipt ervan af. Seks en BDSM zijn hier een volwaardig onderdeel van de lifestyle-industrie.

Erger nog dan de gelikte plaatjes zijn de beate blikken waarmee Anastasia de nieuw verworven rijkdom taxeert. Door de weinig overtuigende vertolking van Dor­nan lijkt Greys puissante rijkdom de voornaamste reden om voor hem te vallen, waardoor de verfilming nog meer op een banale prinsessendroom gaat lijken dan het boek.

Nochtans doet Dakota Johnson haar best. Ze brengt tenminste enige speelsheid en verleiding binnen in de dialogen.

Kwelling 4
De uitspraken van Christian Grey

Er is een kans dat het niet Dor­nans schuld is dat zijn Grey een houten klaas is. Misschien kon hij zich niet over de weinig flitsende dialogen zetten. De scenarist had volgens de vakpers nochtans zijn best gedaan om de weinig verheffende stijl van het boek wat bij te kleuren. Dat was buiten E.L. James, schrijfster van de trilogie, gerekend. Ze dreigde ermee haar miljoenen fans via de sociale media op te roepen tot een boycot als de dialogen niet bleven zoals zij ze bedacht had.

De beloning na al deze kwellingen

Wel, er komt een eind aan de film. Zij het een niet helemaal bevredigend, want er volgen nog twee delen, zo bevestigde de regisseur eerder deze week. Dat is goed nieuws voor de fans, die zich in het beste geval wel zullen verliezen in de film. Per slot van rekening heeft de weinig subtiele maar hoogst effectieve schrijfstijl van het boek hen ook niet tegengehouden. Met dat verschil dat die woorden op papier beelden in het eigen hoofd triggeren. Grote kans dat die opwindender zijn dan deze film.