Financial Times schetst profiel van Tindemans als visionair
Tindemans praat in Brussel met de Amerikaanse buitenlandminister Henri Kissinger (links), terwijl president Gerald Ford (tweede van rechts) en toenmalig buitenlandminister Renaat Van Elslande toehoren. Foto: Photo News

De zakenkrant Financial Times zette zondag een opvallend artikel online over de erfenis van de onlangs overleden politicus Leo Tindemans. De krant schetst het profiel van een Europees visionair die gedwarsboomd werd door politieke omstandigheden.

Dat de dood van Tindemans ook in het buitenland media-aandacht oplevert, is normaal. Het heengaan van een ex-premier overstijgt immers het nationale nieuws. De Financial Times gaat een stap verder en maakt een uitgebreid portret van de man. Daar heeft de krant zijn redenen voor. FT herkent in Tindemans een politicus die belangrijke bewegingen mee in gang heeft gezet. Zo speelde hij een belangrijke rol in de integratie van Europa.

Vlaamse klei

Als zoon van een Antwerpse mechanieker schopte Tindemans het in ons land tot de hoogste politieke regionen. Maar Tindemans dacht groter dan België, schrijft de krant. Tijdens zijn studies aan Harvard leerde hij in 1963 Henry Kissinger (de later erg invloedrijke Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken) kennen. Het was een begin van een levenslange vriendschap.

Belangrijker nog was dat Tindemans aan Harvard besefte dat je niet tot een supermacht moest behoren om een betekenisvolle bijdrage aan de wereldpolitiek te leveren. ‘Op Harvard viel de zware Vlaamse klei van zijn schoenen’, quoot de krant een politieke medewerker van Tindemans.

Tindemans kreeg een ‘groeiende reputatie als eerlijke bemiddelaar’ maar hij was ook visionair. Toen de oliecrisis begin jaren zeventig uitbrak, zei Tindemans terecht: ‘Dit is geen onweer. Dit is een klimaatsverandering.’

Visionair

Tindemans was een man van vele ideeën. Zo wilde hij België voor eens en altijd hervormen in drie regio’s (wat resulteerde in het Egmontpact, nvdr), haalt Financial Times aan. Maar politieke manoeuvres leidden tot een mislukking en het ontslag van zijn regering. Tindemans werd opzijgeschoven en Wilfried Martens werd na de verkiezingen de nieuwe premier.

Ook op Europees vlak had Tindemans een doorgedreven visie. Al in 1975 tekende hij een blauwdruk voor de Europese Unie (toen nog EEG). In een rapport pleitte hij toen voor de versterking van Europa met een monetaire en economische unie en een gemeenschappelijk defensie- en buitenlandbeleid. 

Hij was de ook bezieler en mede-oprichter van de Europese Volkspartij, de eerste overkoepelende partij in het Europees Parlement, somt de krant op. Later gaf hij mee vorm aan het Verdrag van Maastricht uit 1993, dat de basis voor de monetaire unie vormt.

Droom

Toch bleef hij ook gefrustreerd over zijn Belgische afkomst, weet de krant. In zijn periode als minister van Buitenlandse zaken wilde hij bakens verzetten in Afrika, dat toen een golf van democratie kende, maar zijn invloed had grenzen. 'Mijn droom is om buitenlandminister te zijn van een groot land', liet hij in een nukkige bui optekenen. 

Ook op hoge leeftijd bleef Tindemans actief. In 1995 richtte hij samen met invloedrijke figuren als Ted Turner en George Soros de ‘International Crisis Group’ op die moest waken over nakende catastrofes in de wereld. 

‘Het was een van de vele erfenissen van Tindemans’, besluit de Financial Times.