Aardrijkskunde in het Frans, informatica in het Engels
Foto: belga
Duizenden leerlingen beginnen vandaag aan hun eerste schooldag op de lagere of op de middelbare schoolbanken. Zij worden geconfronteerd met een aantal wijzigingen, onder meer op het vlak van taal. Zo wordt er ingezet op immersie-onderwijs en is er een plaats voor Frans vanaf het derde leerjaar.

In 2013 werden enkele wijzigingen in het onderwijs goedgekeurd. Zo is er besloten om meer in te zetten op het taalonderwijs. Zo mag vanaf dit schooljaar in Vlaamse lagere scholen het Frans gegeven worden vanaf het derde leerjaar, terwijl dit tot vorig jaar vanaf het vijfde leerjaar kon. De uitzondering hier zijn de Nederlandstalige scholen in en rond Brussel. Daar wordt het Frans al langer vanaf het eerste leerjaar onderwezen.

Het nieuwe gewijzigde onderwijsdecreet voorziet ook in het geven taalonderwijs onder bepaalde voorwaarden onder de vorm van immersie-onderwijs (CLIL, wat zoveel betekent als Content and Language Integrated Learning, red.). Dat betekent dat scholen andere vakken dan taalvakken, zoals wiskunde of fysica, mogen voorzien in een andere taal dan het Nederlands.

25 scholen stappen mee in CLIL-project

In Wallonië bestaat het systeem van immersie-onderwijs al langer. In Vlaanderen kan het sinds dit schooljaar. Vooralsnog is het succes eerder beperkt. Zo’n 25 scholen springen mee op de kar, wat neerkomt op ‘slechts’ 1.780 leerlingen die onder andere aardrijkskunde in het Frans of Engels kunnen volgen. Het merendeel van de middelbare onderwijsinstellingen en leerkrachten houdt er nog zijn twijfels op na en verkiest de kat uit de boom te kijken.

Volgens een aantal leerkrachten houdt het systeem geen rekening met het heterogene studentenpubliek op verscheidene scholen. Een aantal scholen geeft liever voorrang aan de extra begeleiding van kansarme jongeren in plaats van extra taalprojecten te integreren in het lessenpakket.

Ook bestaan er twijfels over de efficiëntie van het immersie-principe op technische onderwijsinstellingen. Verder wil men er ook niet te vroeg mee beginnen. CLIL-vakken kunnen heilzaam werken in de derde graad, maar voor leerlingen in de eerste graad wordt het systeem minder geschikt bevonden. 

Verder rijzen er twijfels bij de organisatorische kant van het verhaal. Zo is niet iedereen in het lerarenkorps even onderlegd om zijn vak te voorzien in een andere taal dan het Nederlands. De leerkrachten moeten de taal beheersen op het Europees gedefinieerde niveau C1.

Het blijkt eveneens niet zo evident om de vakgerichte eindtermen en het geven van het vak in een andere taal met elkaar te verzoenen. De bedoeling ervan is door intensiever gebruik van de vreemde taal, die beter onder de knie te krijgen, zonder dat de inhoud van het vak daaronder lijdt.

Alle deelnemende scholen hebben voor Frans en Engels gekozen, niemand voor Duits. De aangeboden anderstalige vakken zijn heel divers: wiskunde, geschiedenis, aardrijkskunde, economie, techniek, chemie, schoonheidsverzorging...

Deze 25 scholen geven vanaf dit jaar vakken in een andere taal: