‘Je denkt dat de alcohol de angst zal doen verdwijnen. Maar dat doet het niet’
Robin Williams. Foto: REUTERS

Acteur Robin Williams heeft in zijn leven lang gekampt met depressies en een alcohol- en cocaïneverslaving. Daar maakte hij, eerder ongebruikelijk, geen geheim van. ‘Uiteindelijk besef je dat je jezelf voortdurend belachelijk maakt’, klonk het bijvoorbeeld in 2010 in een erg open gesprek in de Britse krant The Guardian.

Het interview met journaliste Decca Aitkenhead kwam er naar aanleiding van de in dat jaar uitgekomen film ‘World’s Greatest Dad’. Maar in een gesprek daarover draaide al snel uit op een gesprek over alcohol, depressie en ontwenning. Aitkenhead beschrijft hem als ‘intens zen, met een trillende baritonstem, alsof hij een lofrede brengt op een begrafenis. Hij lijkt zacht en vriendelijk, zelfs teder, maar met een overweldigende indruk van verdriet.’

Voor de geboorte van zijn oudste zoon in 1983 was Williams gestopt met drinken, en hij bleef maar liefst 20 jaar nuchter. Maar in Alaska greep hij ineens opnieuw naar de fles. ‘Het leek alsof ik nabij het einde van de wereld was. Ik voelde mij eenzaam en bang, en ik dacht: misschien helpt het om te drinken. Het was het slechtste dat ik kon doen. Even krijg je het warm en voel je je geweldig, maar voor je het weet heb je een probleem.’

Benauwdheid

Volgens Williams was het niet het overlijden van zijn vriend en collega-acteur Christopher Reeve dat hem naar de alcohol dreef. ‘Neen. Het is veel egoïstischer dan dat. Het gaat om bang zijn, en je denkt dat de alcohol die angst zal doen verdwijnen. Maar dat doet het niet.’ Waar Williams bang voor was? ‘Alles. Het is een algemeen gevoel van arggghhh. Angst en benauwdheid.’

Na een week besefte hij dat hij een probleem had. ‘Eerst lieg je nog tegen jezelf, denk je dat je er zo mee kunt stoppen, maar voor je het weet ben je drie jaar later nog steeds niet gestopt.’ Teruggrijpen naar cocaïne deed hij echter niet - ‘ik wist dat dat me de dood in zou jagen. Wat is er bovendien zo leuk aan paranoïa en impotentie?’

Na die drie jaar belandde Williams uiteindelijk in een ontwenningskliniek. ‘Drie jaar geen plezier beleven, is lang. Maar uiteindelijk besef je dat je jezelf voortdurend belachelijk maakt.’ Op het moment van het gesprek gaat de acteur nog wekelijks naar AA-bijeenkomsten. ‘Ik moet. Het doet me goed.’

‘Stom van mij’

Ook in een gesprek met De Standaard in 2007 heeft de man het over zijn verblijf in de ontwenningskliniek. ‘Het begint met een glaasje en voor je er erg in hebt, moet je in therapie om je huwelijk te redden. Stom van me dat ik het zo ver heb laten komen dat ik naar die ontwenningskliniek moest.’

Dat hij sinds 1982 van de cocaïne is gebleven, wijt hij aan het overlijden van zijn vriend John Belushi, nadat ze samen enkele lijntjes hadden gesnoven. Voor het hervallen in een alcoholverslaving was volgens Williams geen reden. ‘Er zijn wel meer komieken die al hebben geworsteld met drank en drugs. Wat wil je? Wij kijken de lelijke wereld vrank en vrij aan en lachen hem ook nog eens in zijn gezicht uit. Daar betaal je een prijs voor, zeker?’

Tijdens de ontwenning herontdekte de acteur het geloof. ‘Religie wordt tijdens het afkicken iets heel persoonlijks. Ik heb opnieuw leren bidden. Ook het warme hart dat mensen me toedragen, heeft deugd gedaan. Ik heb pakken brieven gekregen om me het beste toe te wensen, ook van mensen die dezelfde duivel hebben moeten verslaan.’

‘Ongelukkig is oké’

In 2010 gaat alles volgens Williams voortaan op een gezapiger tempo. ‘Ik besef nu dat ik me schaamtelijk gedroeg. Ik deed dingen die de mensen deden walgen. Het is moeilijk om er van daar terug bovenop te geraken.’ Minder werken leek hem dan ook een goed idee. ‘Op een bepaald moment grapten de mensen dat het moeilijk was om nog een film te zien zónder mij.’

Williams zei toen gelukkig te zijn. ‘Of toch gelukkiger dan vroeger. En niet meer bang om ongelukkig te zijn. Dat is ook oké. Alles is oké. Het is een cadeau om dat te beseffen.’

In het begin van de zomer ging Williams nog eens naar een ontwenningskliniek. Volgens celebritywebsite TMZ niet omdat hij hervallen was, maar om op de lange termijn van de drank te kunnen blijven. De Oscarwinnaar stelde 'trots' te zijn dat hij zijn verslaving had erkend en wilde bestrijden.