Vergeet uw hart niet als u stemt
Marc Michils Foto: BELGAIMAGE
Nu er scherpe debatten zijn en de campagne echt inhoudelijk wordt gevoerd, nu er elke dag nieuwe discussiepunten opduiken en de VRT de burger maximaal informeert, nu er veel minder rond de pot wordt gedraaid en vele journalisten goed doorvragen, nu kranten bol staan van cijfers, meningen en analyses, is het weer niet goed. Er zou te veel informatie zijn, de campagne zou te agressief zijn, te veel bruggen worden opgeblazen.

 

Tja. Mag het eens scherp en duidelijk zijn? In deze tijden van transparantie en openheid is het een zegen dat veel en degelijke informatie op ons afkomt. Eens fors ruzie maken en de dingen duidelijk zeggen, het kan alleen maar verhelderend werken. Ja, sommige debatten waren scherp, soms vuil. Maar dat is ‘het leven zoals het is’ in de politiek. Het is deel van het spel om na 25 mei de restanten van die forse ruzie achterwege laten. En als de campagne duidelijk heeft gemaakt tussen welke partijen er haast geen brug mogelijk is, prima, dat is dan meteen uitgeklaard.

We hebben het dan over een aantal belangrijke principiële zaken nog niet gehad. De roep van David Van Reybrouck om een minister voor Participatie. Ons democratisch bestel herzien, waar Luc Huyse over schrijft in zijn uitstekende boek De democratie voorbij. Die discussie moet na de verkiezingen vooral doorgaan. Hoe kunnen we tussen twee verkiezingen door naast de representatieve democratie de participatieve democratie installeren? Dat kan geen vijf jaar wachten.

Passie

Verder moet u het allemaal ook niet té rationeel bekijken. U hoeft al die argumenten niet van buiten te leren. Ga zaterdagmiddag gewoon in de zon zitten en vergeet alles wat u de laatste weken hebt gehoord. Laat na de ratio de emotie maar opborrelen. Wie vindt u het sympathiekst? Met wie zou u op reis willen gaan? Wie straalt het meest passie uit? Wie zal voor u en uw belangen het hardst vechten? Wie droomt vooral van een betere wereld? Wie heeft verregaand verontwaardiging, engagement en dadendrang? Misschien moet u vooral daarop afgaan. Want hoeveel politici veranderen na de verkiezingen niet van mening? Soms kunnen ze niet anders, want er moeten compromissen worden gemaakt. Dan ben je beter af door uw stem te geven aan diegene met de sterkste wilskracht of creativiteit.

U moet zo’n emotionele keuze niet eens vervelend vinden. Vrijwel alle beslissingen zijn in eerste instantie emotioneel en worden daarna (eventueel) rationeel verantwoord. Ook de grote. Hoe hebt u ooit uw lief gekozen? Na een stemtest? Na een audit van uw toekomstige schoonfamilie? Een auto kiest u ook emotioneel. Daarna gaat u argumenten zoeken: is hij zuinig? Veilig? Kunnen heel de familie en de hond er in? Postrationalisatie heet dat. Waarom zou dat dan niet voor uw stem mogen gelden?

Ga dus straks maar in de zon zitten en trek zondag fluitend naar het stemhokje. Kies maar voor de kandidaat die u – alles bij elkaar genomen – het liefste ziet.