Vrouwen maken De Standaard
De vrouwen van De Standaard palmden de hele dag het lokaal van de hoofdredactie in. Foto: katrijn van giel
Op 8 maart, internationale vrouwendag, verschijnt De Standaard gemaakt door enkel vrouwen. Dat betekent dat gisteren, 7 maart, enkel vrouwelijke redactrices, fotografen en lay-outers aan de krant werkten. DS Online volgde het proces de hele dag.

23.30 uur. En dan zit het lange wachten er eindelijk op. De Standaard van 8 maart rolt van de persen. Gemaakt door vrouwen, maar voor iedereen. Missie geslaagd.

21.10 uur. Hoofdredacteur Bart Sturtewagen loopt even langs. Hij heeft een grote bos bloemen mee voor Karin De Ruyter, die het project getrokken heeft. Intussen worden alle artikels nagelezen en wordt volop gewerkt aan de lay-out van de pagina's. De klok tikt.  

20 uur. De cartoon van Eva Mouton loopt net binnen, het is een allusie op The Addams Family. Gegniffel stijgt op aan de desk van eindredactie. Of de cartoon ook op de voorpagina meekan als teaser? 'Waarom niet', klinkt het eensgezind.

18.50 uur. Opinie speelt net zoals op andere dagen in op thema's uit de actualiteit, maar de pagina's worden dit keer volledig door vrouwenpennen gevuld. Maar wat met de column van Rik Torfs, die normaal op donderdag verschijnt? 'We hebben Rik voor een keer het zwijgen opgelegd', zegt chef opinie Anni Van Landeghem. 'Wel komt er een 'Torfiaanse' column, iets in de stijl van Rik Torfs maar geschreven door een vrouw.'

17.45 uur: Het is ook onze noorderburen niet ontgaan dat dit een speciale editie van De Standaard wordt. De NOS  heeft een stukje op haar website

17.40 uur. De mannen zullen het niet graag horen, maar alles lijkt vlekkeloos te verlopen op de redactie. De sfeer is er rustig en iedereen werkt aan haar inbreng aan de krant van morgen.

17.05 uur. Cultuurredactrice Inge Schelstraete spreekt nieuwsmanager Karin De Ruyter aan. Ze wil weten of ‘de kleine parade’, de sectie van de cultuurkrant, zal doorgaan. De vrouwen beslissen om die te schrappen, want ze hebben voor Vrouwendag iets specialer in petto.

16.35 uur. De dames van de economieredactie steken de koppen bij elkaar om de pagina-indeling grondig uit te pluizen. 'We hebben te weinig plaats voor alle stukken', vertelt eindredactrice Astrid Houthuys tevreden. 'Terwijl de ochtend warrig begonnen is.' Eens ze alle vier instructies gekregen hebben, gaan ze aan de slag.

16.00 uur. Er is een vreemde eend in de bijt gesignaleerd: Filip Van Ongevalle, coördinator DS2, is aanwezig op de redactie Cultuur en Media. Hij heeft voor de zekerheid speciale kledij, een pruik en nepborsten bij, maar de camouflage blijkt niet te werken.

15.35 uur. Cultureel eindredactrice Cathérine De Kock komt terug van de eindredactievergadering, met een lang blad vol paginaschetsen. De redactie Cultuur en Media telt vandaag zes leden in plaats van de gebruikelijke twaalf. Of de pagina’s daardoor moeilijker te vullen zijn? ‘Niet echt’, zegt Cathérine. ‘Al heb ik wel de indruk dat het vandaag een nogal nieuwsarme dag is.’

14.45 uur. De eindredactrices gaan rond de tafel zitten om de krant van morgen in te blikken. Er wordt grondig gediscussieerd over welk stuk de voorpagina zal halen.

13.25 uur. Nieuwsmanager Karin De Ruyter staat met Kathleen Vereecken, losse medewerkster op de cultuurredactie, te discussiëren over een belangrijk artikel. Er moet iets verschijnen over de hacker die als informant voor de FBI heeft gewerkt. ‘Het probleem is dat alle informatie die we hebben veel te technisch is. Dus hebben we besloten om die info te vertalen naar een toegankelijk stuk. Iets dat iedereen kan begrijpen,’ zegt Kathleen.

13.15 uur. Beetje trots geeft nieuwsmanager Karin De Ruyter een telefonisch interview aan de NOS. 'Ze wilden weten waar het idee vandaan kwam en of we nu echt een andere krant maken.' Karin heeft dat laatste ontkend. En ook weer niet. 'Natuurlijk liggen er een paar andere accenten en brengen we iets meer menselijke, maatschappelijke invalshoeken.'

12.15 uur. Showroom 86 laat een doos cupcakes afzetten op de redactie. Een reclameactie die toevallig net vandaag gehouden wordt. Niemand eet ervan.

12 uur. Nog een vertrouwd gezicht. Alexandra De Laet was tot zeven of acht jaar geleden de onderwijsspecialiste van de krant. Daarna ging ze onder meer voor de Antwerpse haven werken als communicatiespecialiste. Nu is ze losse medewerkster bij onder meer Het Nieuwsblad Magazine en Belga. Maar vandaag, één dag,  weer bij De Standaard.

Ze versterkt de economie-redactie, het laatste echte mannenbastion bij de krant. Ook Eldrid Deleu, normaal actief bij De Standaard Online, helpt de anders lege economiedesk.

11.45 uur. De ochtendvergadering is voorbij. Inge Ghijs, chef-binnenland (ook als er mannen aanwezig zijn) laat al even in haar kaarten kijken. 'We brengen morgen sowieso nieuws uit de rechtbank: de babymoord in Leuven, het gezinsdrama in Rotselaar.'

'Specifiek andere verhalen brengen we niet. We zijn naar bisschop Van Looy die vrijwilligerswerk doet vandaag en ook naar een congres rond huiselijk geweld. Dat zijn twee issues die we ook zouden aanpakken als het geen vrouwendag was geweest.'

Toch is er iets bijzonders. 'Er is één onderwerp dat op deze ochtendvergadering enthousiast werd onthaald dat anders, als er ook mannen bij waren geweest, veel lacheriger zou zijn onthaald. Het gaat over kinderen in Molenbeek die het negatieve beeld over hun gemeente willen doorbreken en overal activiteiten organiseren.'

'De vrouwelijke ochtendvergadering vond dit een mooi item. Een mannelijke ochtendvergadering zou er bedenkingen bij gehad hebben, denk ik.' 

11.35 uur. De ochtendvergadering nadert haar einde. Inge Schelstraete, vandaag voor één dag chef-cultuur bekent: 'We hebben morgen vooral een vrouwelijke, zachte sectorachtige aanpak. Maar dat is toeval hoor, soms komt dat echt samen.' Er komt dus een verhaal in de krant waaruit blijkt dat ouders met een dochter het verdraaid moeilijk hebben om het roze prinsessengedoe buiten de deur te houden.

Maar, beste lezer, verwacht morgen geen al te roze, prinsessenachtige krant. We blijven journalisten. Wanneer de vergadering wordt ontbonden en we weer de redactie binnenlopen, zitten er verdacht veel mannelijke collega’s lachend achter hun bureau. Fieldday (een dagje zonder te veel druk) voor hen vandaag, voor de vrouwenkrant moeten zij helemaal niets doen. En opeens lijkt die hele vrouwendag even een gigantisch groot complot.

11.30 uur. Lauwke Vandendriessche is hier ook. Ze maakt een reportage voor De Ochtend, morgen op Radio 1.

11.15 uur. Nergens een man te bekennen? Toch wel. De online-redactie is bemand en ook de weekendploeg bestaat vooral uit mannen vandaag. Iemand van de mannen, die anoniem wenst te blijven, wou deze dag voor geen geld van de wereld missen. 'Ik ben een ramptoerist!'

11 uur. Er duiken vertrouwde gezichten op. Zo wandelt Anja Otte binnen, jarenlang Wetstraat-journaliste bij de krant. Maar nu vooral losse medewerkster. 'Alleen jammer dat de toegangsbadge mij niet meer kende', lacht ze.

10.30 uur. De ochtendvergadering begint. De cheffen van de verschillende afdelingen overlopen samen een eerste keer de agenda van de dag.

De sfeer is uitgelaten. Een laatste dappere man met fototoestel wordt resoluut de ruimte uitgestuurd. Aan tafel: 11 vrouwen en 1 man met baard. Die man is de chef weekend. Hij maakt de krant van morgen niet, maar bereidt die van zaterdag al voor. Hij wordt geduld.

Enkel het voortdurend klikken van het fototoestel verraadt dat er iets bijzonders aan de hand is. Na 15 minuten komt iemand – een vrouw, wat dacht u – vertellen dat VRT een reportage wil komen draaien over ons – de vrouwen op de redactie. Alle blikken aan tafel gaan naar de man met baard. “Je mag ook je sluier aandoen en blijven zitten,” maar dat doet hij liever niet. Wanneer zijn stoel even later leeg blijft, is er een zeer lichte vorm van paniek  “Oei, een lege plaats, hang daar eens een jas”.

10.00 uur. Veel volk is er nog niet. Maar dat is zelden het geval op dit uur. Nieuwsmanager karin De Ruyter is gerust. 'Het komt allemaal in orde.' Zij zit hier al een uur of twee en heeft zowat alle kranten die er bestaan al eens doorgenomen - ook de buitenlandse, dat spreekt.

Maar eerst legt nieuwsmanager Karin De Ruyter uit waarom de krant dat doet.

'Het blijft belangrijk om extra aandacht te vragen voor de internationale vrouwendag, vinden we. Daarom wilden we iets bijzonders doen. We vroegen ons af of het een verschil zou maken als enkel vrouwen de krant zouden maken. De enige manier om dat te weten te komen, is het te doen. De lezer zal uiteindelijk oordelen of er een verschil is met een andere Standaard-krant.'

'Eenderde van de mensen op de redactie is een vrouw. Studies wijzen uit dat vrouwen pas echt een verschil maken in een organisatie als ze inderdaad met zoveel zijn. Dus eigenlijk zou het verschil met een andere krant niet groot mogen zijn. Tenzij op enkele afdelingen. Bij De Standaard zijn de afdelingen Wetstraat en Economie nog mannenbastions.'

'Het wordt in elk geval een gewone nieuwskrant. Natuurlijk zal er aandacht zijn voor enkele vrouwendagkwesties - maar dat is altijd al zo geweest op 8 maart. Maar de lezer mag verder de normale nieuwsmix verwachten.'

Komt er dan echt geen enkel verhaal in de krant dat door een mannelijke redacteur is geschreven? 'Neen. Ook de cartoonist is een vrouw.'