Onderhandelaars eens over politieke vernieuwing
Formateur Elio Di Rupo brengt een tussentijds verslag uit bij de koning. Foto: belga
Nieuwe ministers zullen een examen moeten afleggen in het parlement. Ook over andere maatregelen in het kader van de politieke vernieuwing is er een akkoord. Verwacht wordt dat Di Rupo maandag een persconferentie geeft over alle communautaire akkoorden.

De acht partijen en formateur Elio Di Rupo onderhandelen donderdagavond nog altijd over politieke vernieuwing. De discussie draait vooral over de vraag of de verkiezingen nu al dan niet moeten samenvallen en of er andere mogelijkheden zijn om voor een meer politiek stabiel klimaat te zorgen. Hoe lang de vergadering nog gaat duren, is niet duidelijk

Hoewel ook de regionalisering van de bevoegdheid over civiele veiligheid en het verkeersreglement aan bod kwam, ging de discussie vooral over politieke vernieuwing. De partijen raakten het eens over een reeks voorstellen om de rol van het parlement te versterken en voor een eerlijkere politiek te zorgen, vooral een groen stokpaardje.

Kersverse ministers zullen voortaan eerst in de Kamer hun visie op hun bevoegdheid moeten uiteenzetten aan de parlementsleden. Dat 'examen' zou plaatsvinden binnen de zes weken na hun aanstelling.

Dit is één van de nieuwe maatregelen die de regeringsonderhandelaars hebben afgesproken in het kader van de politieke vernieuwing. Een gelijkaardige regeling bestaat al voor nieuwe Europese commissarissen in het Europees Parlement.

Het parlement zal daarnaast het Europese systeem van rapporteurs overnemen, dat meer gewicht geeft aan de functie. Nu zijn rapporteurs niet meer dan veredelde secretarissen.

 Het parlement gaat voortaan ook rechtstreeks toegang krijgen tot alle bestuursdaden van de regering.
 
Om de politiek eerlijker te maken, willen de onderhandelaars schijnkandidaturen bij verkiezingen onmogelijk maken. Politici zullen verplicht worden om hun laatste verkozen mandaat op te nemen.
 
Ministers dienen dan weer 5% op hun loon in te leveren. Er zal ook gesnoeid worden in de uittredingsvergoedingen van parlementsleden en de vergoedingen voor bijzondere functies zoals parlementsvoorzitters, commissievoorzitter, enzovoort. De pensioenregeling voor parlementsleden wordt voortaan afgestemd op die van de privésector. Een volwaardig pensioen krijgen na 20 jaar mandaat is in de toekomst uitgesloten.
 
Tot slot kwamen de onderhandelaars ook overeen om het bestaande cumulverbod voor gemeenschapssenatoren - die geen lokaal uitvoerend mandaat mogen combineren met hun zitje in de Hoge Vergadering - ook van toepassing te maken in de vernieuwde Senaat.
 
Maar alles is nog niet in orde. De belangrijkste discussie - die over het laten samenvallen van de verkiezingen - is nog niet beslecht. Vooral CD&V is tegen samenvallende verkiezingen.
 
Over de regionalisering van het verkeersreglement zou vooral morgen worden gediscussieerd.
 
Vanmiddag bracht formateur Di Rupo tussentijds verslag uit bij koning Albert. Daarvoor waren de onderhandelaars al bijeengekomen. En ook na zijn bezoek aan de koning ging Di Rupo terug naar de onderhandelaars om de laatste communautaire knopen door te hakken. Tot wanneer onderhandeld wordt vandaag, is niet bekend.

Volgens de woordvoerster van de formateur proberen de acht partijen 'zo ver als mogelijk en zo snel als mogelijk' te gaan, maar leggen ze zich geen deadline op. Indien nodig zal ook zaterdag worden vergaderd, luidt het. Maandag zou formateur graag een persconferentie organiseren over alle communautaire akkoorden.

Pas wanneer het institutioneel akkoord rond is, begint Di Rupo met bilaterale gesprekken met de partijvoorzitters over de coalitie. Dit weekend zouden daarover consultaties plaatsvinden. Cruciale vraag is of de groenen erbij zullen zijn of niet.

Volgende week starten normaal gezien ook de onderhandelingen over sociaal-economische thema's. De liberalen kijken vooral uit naar de begrotingsgesprekken. MR-voorzitter Michel denkt aan een geleidelijke belastingverlagen van 500 euro en wil in het bijzonder de koopkracht van de middenklasse ondersteunen.