Zonder uitkering leeft 38 procent Vlamingen in armoede
Foto: Vlaamse overheid
Zonder sociale uitkeringen zou 38% van de Vlaamse bevolking onder de Vlaamse armoederisicodrempel belanden. Dat stelt de studie Vlaamse Regionale Indicatoren (VRIND) van de Vlaamse regering. Dat rapport toont verder aan dat de Vlamingen pessimistischer zijn over de toekomst.

In 2009 leefden effectief 730.000 Vlamingen of 12 procent in een huishouden met een inkomen onder die drempel. Vlaanderen behoort zo tot de top vijf in Europa. De cijfers tonen ook aan dat armoede bij de 65-plussers  een probleem stelt. 23 Procent onder hen leeft namelijk onder de armoededrempel.

Bijna 1 op 10 volwassen Vlamingen ontvangt een vervangingsinkomen of sociale bijstandsuitkering. Daar worden de pensioenen niet ingecalculeerd. Ook is het aantal leefloners en senioren die genieten van de Inkomensgarantie voor Ouderen (IGO) in 2010 opvallend gestegen.

Vlaams minister-president Kris Peeters (CD&V) wees er bij de voorstelling van de VRIND op dat armoede voor hem een prioriteit blijft: 'We moeten in Vlaanderen resoluut verder gaan in het uitbouwen van de sociale bescherming.'

Toekomst

Opmerkelijk in de studie is dat de Vlamingen zich pessimistischer uitdrukken over de toekomst. Niet zozeer over de eigen situatie, maar wel over bredere ontwikkelingen.

Bijna 73% denkt dat er over tien jaar een groter verschil zal zijn in inkomens, in 2009 was dit 68%. Bijna zeven op tien Vlamingen denkt dat de volgende generatie een stap terug zal moeten zetten, al leeft dit wel al langer.

Maar ook meer en meer mensen denken dat men binnen 10 jaar zelf voor het pensioen zal moeten zorgen (stijging van 59 naar 63%) en dat er meer sociaal uitgeslotenen zullen zijn. Slechts 20% denkt dat het leefmilieu er binnen 10 jaar beter voorstaat (-8,8%).

Peeters stelt dat Vlaanderen in 2010 op economisch vlak 'wonderwel heel snel gerecupereerd en hersteld is van de crisis'. 'Het echte crisisgevoel is er uit, maar het pessimisme over de toekomst is toegenomen', luidde het. 'Dat is een extra zorg waar wij als overheid nog beter de burgers moeten informeren.'

De Vlamingen bijven wel tevreden over het leven. In 2010 lag die tevredenheid in Europa enkel hoger bij de Scandinaviërs, de Britten en de Nederlanders. Wel vindt 40% van de bevolking dat een dag te weinig uren telt en zegt een kwart van de Vlamingen nooit bijgewerkt te raken.

Het aantal Vlamingen dat de combinatie werk en gezin als een probleem ervaart, ligt ook hoger dan het Europese gemiddelde, dat rond de 25% ligt.

Migratie

Vlamingen leven steeds meer in een multi-etnische samenleving, meldt het rapport. Vorig jaar is het aantal nieuwkomers sterk toegenomen, deels door betere registratie. Vooral de instroom uit de Oost-Europese landen valt de onderzoekers daarbij op. De helft van de nieuwkomers komt uit Europa met als belangrijkste groep de Nederlanders

De houding tegenover vreemdelingen wordt ook negatiever met de leeftijd en positiever naarmate het opleidingsniveau stijgt. Merkwaardig is dat men kennelijk in ‘witte buurten’ negatiever staat tegenover vreemdelingen en migratie dan in ‘gemengde buurten’.

De sociaaleconomische positie van niet EU-burgers blijft een stuk slechter dan de positie van Belgen en EU-burgers. Ook 12% van de Vlamingen of 730.000 personen leefde in 2009 in een huishouden met een inkomen onder de armoederisicodrempel.

Meer verkeer en energieverbuik

Vorig jaar is het verkeer weer drukker geworden, na een daling tijdens het crisisjaar 2009. De filezwaarte op de hoofdwegen is volgens het onderzoek 'fors toegenomen', vooral in de Antwerpse regio.

Ook het energieverbruik is in 2010 in bijna alle sectoren opnieuw toegenomen. Het bruto binnenlands energiegebruik steeg met 10% tegenover het jaar daarvoor. Het aandeel van hernieuwbare energie in de elektriciteitsopwekking stijgt maar blijft beperkt (tot 6%). Dat is nog ver onder de doelstelling van 13 procent tegen 2020.

De studiedienst van de Vlaamse regering presenteerde voor de 19e keer de lijvige Vlaamse Regionale Indicatoren. Vierhonderdveertig pagina's, 700 indicatoren en 800 tabellen schetsen de jaarlijkse evolutie voor de verschillende beleidsdomeinen van de Vlaamse regering. Daarvoor werd ook een 1.500-tal Vlamingen gepeild in de lente van 2010.