Formateur Elio Di Rupo (PS) heeft met zijn nota zijn nek ver uitgestoken. Wat op tafel ligt is vernieuwend en gedurfd, zo is de teneur in de (meeste) Vlaamse kranten over de nota Di Rupo.

Radicaal, gedurfd, vernieuwend, ambitieus. Zo omschrijven de krantencommentaren de nota die formateur Elio Di Rupo maandag presenteerde. De nota is alvast geen grijs compromis, en opent het debat. Bij De Tijd is men het daar niet mee eens en is men teleurgesteld over de nota.

In Het Nieuwsblad  zegt Liesbeth Van Impe dat Elio Di Rupo met zijn nota komaf maakt met zijn reputatie van eeuwige twijfelaar. Zijn voorstellen zijn alvast een poging richting compromis, en geen PS-nota. In het huidige klimaat, waarin verkiezingen stilaan onvermijdelijk lijken, is dat gedurfd. Bovendien klinken heel wat voorstellen behoorlijk radicaal. 'Het voordeel is dat Di Rupo het debat opent', vindt Van Impe. Elke partij zal op deze nota talloze opmerkingen hebben, maar dat is geen reden om de nota radicaal af te wijzen. De nota van Di Rupo, aldus Van Impe, is alvast een stevige voorzet tot onderhandelen.

‘Iets beter komt er niet', is het oordeel van Luc Van der Kelen van Het Laatste Nieuws. Het werkstuk van Di Rupo is een goed begin. 'Voor het eerst ligt er een globale visie op de toekomst van ons land op tafel, een ambitieus plan'. De commentator ziet de kansen van Di Rupo op slagen gestegen. 'De formateur is boven de PS-voorzitter die hij is, uitgestegen. Hij heeft een eerste stap gezet. Aan de anderen om de handschoen op te nemen en écht te onderhandelen.' 

Eric Donckier van Het Belang van Limburg ziet voor alle partijen eten en drinken in de nota. Een kort en duidelijk 'neen' van ook maar één partij kan hij zich moeilijk inbeelden. Di Rupo heeft zichzelf en zijn partij en de ideologische en communautaire tegenstellingen overstegen, vindt Donckier. Toch wordt het communautaire wellicht de hardste noot om te kraken, waarschuwt hij. Di Rupo maakt ook niet duidelijk met welke partijen hij een regering wil vormen. Hoe dan ook komt er een moment dat Di Rupo zal moeten kiezen en, aldus Donckier, hij doet dat best zo snel mogelijk.

Een zelfde teneur bij Paul Geudens van Gazet van Antwerpen. 'Di Rupo heeft zijn best gedaan'. Achilleshiel is de staatshervorming. Het is volgens Geudens nu aan de partijen om uit te maken of ze ingaan op de uitnodiging van Di Rupo, 'in het besef dat iedereen water in de wijn zal moeten doen'.

Ook Yves Desmet zegt in De Morgen dat het moeilijk wordt puur afwijzend te reageren op de nota. 'De nota is immers behoorlijk evenwichtig, verregaand en vernieuwend, en betekent een reële koerswijziging in de Franstalige opstelling. Niet zover als sommigen aan Vlaamse kant wel zouden willen, en de vraag is of die Vlamingen het been stijf gaan houden, dan wel of zij op hun beurt ook bereid zijn een stapje in de richting van een compromis te zetten'. De nota is de grootste openingszet die Di Rupo kon maken en dit zonder meer afschieten, is hetzelfde als jezelf buitenspel zetten, aldus Desmet.

‘Een radicaal compromis', zo vat Bart Sturtewagen samen in De Standaard. Wat Di Rupo op tafel legt is geen grijs pakket dat alle scherpe hoeken afrondt, maar een compromisvoorstel dat op diverse punten zo radicaal is dat het velen naar adem doet happen.

Strategisch plaatst Di Rupo De Wever voor de moeilijkste afweging van zijn politieke carrière, aldus Sturtewagen. 'Het is zijn volste recht dit voorstel als onvoldoende af te wijzen. Hij heeft zijn kiezers meer beloofd dan dit en ze steunen hem nog steeds. Toch moet bij hem de vraag rijzen of er nog wel een betere gelegenheid komt. En of het niet verstandiger is te proberen de filosofie achter dit ontwerp van regeerakkoord met grote koppigheid te maximaliseren.'    

Stefaan Michielsen van De Tijd vindt de nota teleurstellend. Vooral het sociaal-economische luik is onevenwichtig. Hier had de voorzitter van de PS de pen vast, luidt de kritiek van Michielsen. Aan veel heilige huisjes wordt niet geraakt. Di Rupo viseert bovendien te veel de beleggers en bedrijven, twee spelers die belangrijk zijn voor onze economie.