Het geheim van Vangheluwe: 'Ik veronderstel dat hij ontslag zal moeten nemen'
Foto: Peter Maenhoudt
De Belgische bisschoppen horen het in Keulen donderen wanneer ze dinsdag 20 april 2010 in de ochtend per mail vernemen dat hun collega Roger Vangheluwe zijn neef heeft misbruikt. Meteen wordt beslist alles naar buiten te brengen, in de hoop de schade te beperken. Maar om zichzelf wat tijd te kopen, moet aartsbisschop André-Joseph Léonard eerst een hele avond komedie spelen. Een reconstructie van de onthulling die de Belgische Kerk op haar grondvesten deed daveren.

‘Ik zat vastgenageld op mijn stoel toen ik de mail zag. Ik heb hem verschillende keren moeten lezen voor ik goed besefte wat daar allemaal stond. En toen ik het doorhad, was ik helemaal van slag.’ Maryse Harvengt is de persoonlijke secretaris van Guy Harpigny, bisschop van Doornik en bevoegd voor de dossiers rond seksueel misbruik in de Kerk. Harpigny verblijft op dat moment in Kinshasa.

De schrijvers - de schoonbroer en schoonzus van het slachtoffer - willen dat er een einde komt aan het decennialange zwijgen. Daarom stellen ze de bisschoppen voor een ultimatum. Ze krijgen tot 23 mei om ervoor te zorgen dat Vangheluwe ontslag neemt. Zoniet dan wordt het nieuws over het jarenlange misbruik openbaar gemaakt.

Er wordt beslist om Eric de beukelaer, de woordvoerder van de bisschoppenconferentie, in te schakelen. Hij moet controleren of de mail waarheid bevat.

'Hij zal ontslag moeten nemen'

De Beukelaer neemt contact op met  Peter Adriaenssens, die zich nog steeds in Egypte bevindt.

Tot afgrijzen van de Beukelaer bevestigt hij meteen dat Vangheluwe zich schuldig heeft gemaakt aan kindermisbruik. Adriaenssens zegt dat het slachtoffer de dag voordien zelf contact heeft opgenomen met de commissie. En eerder op de dag heeft Adriaenssens vanuit Luxor ook al met Vangheluwe gesproken, die bekende dat hij zijn eigen neef heeft misbruikt.

‘Ik veronderstel dat bisschop Vangheluwe ontslag zal moeten nemen’, stamelt de Beukelaer geschokt.

Onwetendheid

In Brugge leven de medewerkers van bisschop Vangheluwe intussen nog altijd in onwetenheid. Woordvoerder Peter Rossel gelooft eerst niets van de mail, maar naar gelang de dag vordert, begint hij zich meer en meer zorgen te maken. Hij zal zijn bisschop die dag drie keer zien, en beetje bij beetje bekruipt hem de vrees dat de beschuldiging misschien toch waar kan zijn.

Maar dat Vangheluwe nog diezelfde dag in alle stilte zijn ontslag zal indienen, kan hij op de moment zelfs niet vermoeden.

Wie ook lang in het ongewisse blijft, is aartsbisschop Léonard. Het is 16 uur als de Beukelaer de aartsbisschop meeneemt naar zijn kantoor in het seminarie. Daar hoort Léonard wat zijn woordvoerder eerder op de dag bedoelde met ‘een heel ernstig probleem’ en hij reageert verbijsterd.

Absolute geheimhouding

Adriaenssens is er vanin Egypte intussen van overtuigd dat het schandaal rond bisschop Vangheluwe ook aan de buitenwereld moet worden gemeld. ‘Gezien het belang van de positie van de dader, is het beter meteen volle duidelijkheid te geven over wat er aan de hand is.’

Maar eerst moet de paus het ontslag van Vangheluwe aanvaarden en moeten bisschop Harpigny en professor Peter Adriaenssens terug in het land zijn. Er mag niet de indruk ontstaan dat Vangheluwe alleen ontslag neemt omdat het nieuws over zijn misbruik algemeen bekend is geraakt. Dus geldt tijdelijk het ordewoord ‘absolute geheimhouding’. Zeker voor enkele dagen.

Daarom kan Léonard zijn geplande bezoek aan het seminarie niet afzeggen. Zoiets zou argwaan wekken. Dus mengt hij zich, zoals gepland, onder de seminaristen, gaat hij voor in de eucharistieviering en schuift hij aan voor het feestmaal. Niemand die iets merkt.

De volledige reportage lees je vandaag in de gedrukte versie van Het Nieuwsblad/De Gentenaar.