De zwarte magie van PJ Harvey
Foto: Cia Janssen
PJ Harvey legde de lat hoog in het Koninklijk Circus. De Britse rockzangeres stelde er haar nieuwe plaat Let England shake voor.

Wat had PJ Harvey in vredesnaam op haar hoofd? Een dode, zwartgeblakerde patrijs? Hebben we trouwens Koningin Fabiola al niet eens met dat hoofddeksel gezien? Nu ja, Harvey's excentrieke garderobe heeft ons in het verleden al vaker doen fronsen - herinner u haar felroze catsuite op Rock Werchter in de jaren 1990!

In het Koninklijk Circus konden we onze ogen niet van haar afhouden. Ze droeg dat bizarre hoofddeksel vol zwarte pluimen maar ook een soort leren korset, alsof ze een verleidelijke heks was.

Zwarte magie te over dus tijdens dit concert. Harveys nieuwste plaat Let England shake bouwt op rammelende, ongepolijste folkpop, donker en weerbarstig van aard. Ze zingt er hoog en schril, als tijdens een heidens ritueel. In Brussel zagen we de zangeres strak geconcentreerd de hoogste regionen van haar stem opzoeken, de scherpste ook. Als er kristalglazen in de zaal hadden gestaan, waren die aan diggelen gesprongen.

Dit concert bestond voor tachtig procent uit nieuw materiaal. Maar in tegenstelling tot Harveys concert in Parijs vorige maandag, was deze show gul met publieksfavorieten.

Hoe rijmde Harvey het materiaal uit Let England shake met haar oude, rechttoe-rechtaan rockliedjes? Niet. Het zorgde voor een bizarre, intenste dynamiek die schizofreen aandeed. De beste nieuwe liedjes, 'Let England shake', 'The last living rose' of 'The words that maketh murder', zogen je in hun universum met poëtische oorlogsretoriek en het lekker gammele spel van de onnavolgbare Mick Harvey, de oudgediende John Parish en Jean-Marc Butty op drums.

Zelf wisselde Harvey af met autoharp en elektrische gitaar en ze liet haar trio mannen hun Bad Seeds-achtige grooves weven: een nors zangkoortje, een knoestige basdrum, nijdig pianospel.
Prachtig was de clash met de Niney The Observer-sample in 'Written on the forehead' ("Blood blood blood and fire!"), een venijnige flard reggae die Harveys wonderlijke universum nog meer op zijn kop zette.

En plots was daar 'The river', een oudje uit Is this desire?, dat een totaal andere taal sprak dan die uit het punky folkwereldje van Let England shake. Prachtig, dat wel, maar wat een bruuske ommezwaai. We kregen ook de publieksfavoriet 'Angelene', fantastisch gezongen, teneergeslagen en dreigend in al zijn melancholische pracht.

Hoe bevreemdend was het om daarna weer naar het Engeland van de Eerste Wereldoorlog te worden gekatapulteerd, met zijn "deformed children" en met Harveys snerpende stem die als een bomalarm door het Koninklijk Circus loeide. Eerlijk: het geswitch tussen oud en nieuw werk had iets subtieler gemogen.

Maar dat is detailkritiek. Harvey en haar kornuiten musiceerden bevlogen, met de ontaantastbaarheid van de allergrootsten. Toen de zangeres 'The last living rose' fout inzette en aanmoedigend gejuich van de grootste fans over zich heen kreeg, herpakte ze zich meteen met een kort, streng knikje en de blik van een muzieklerares die haar klas weer tot de orde roept. Heerlijk.

Wat kregen we als toetje? 'Down by the water' en 'C'mon Billy', om te beginnen. Het hoeft niet gezegd dat heel de zaal gek werd. Een doorleefd 'Silence' was ook een fijn extraatje. Zelfs het deels door Mick Harvey gezongen nieuwe nummer 'The colour of the earth' beschouwen wij als een leuke afwisseling, met zijn knoestige,Nick Cave-achtige karakter.

Okee dan: Florence Welsh, Bat For Lashes en Anna Calvi, nemen jullie notitie? Want dit is hoe het moet. PJ Harvey heeft de lat maar weer eens torenhoog gelegd. Benieuwd wie erover springt.

PJ Harvey, gezien in het Koninklijk Circus, vrijdag 18 februari.