De ontsnappingschat
Foto: mh

Voor de derde keer op twee weken tijd ontsnapten dinsdag drie gedetineerden, dit keer uit het Brusselse justitiepaleis. De ontsnappingsgolf lokt heel wat vragen uit, zo blijkt uit een chat met Brice De Ruyver, criminoloog en voormalig veiligheidsadviseur van oud-premier Guy Verhofstadt. Op een uur tijd kregen we op de redactie meer dan 160 vragen binnen. Enkele tientallen daarvan werden beantwoord. Een selectie.

Wat is er nu werkelijk aan de hand bij justitie? Worden de bestaande procedures niet gevolgd?

Brice De Ruyver wijt veel van de problemen aan de overbevolking van onze gevangenissen. Daardoor kunnen de normale veiligheidsprocedures niet meer gevolgd worden.

De Ruyver wijst er ook op dat er pas sinds het uitbreken van de zaak-Dutroux interesse bestaat voor Justitie. Daarvoor werd dit departement decennialang verwaarloosd, en de gevolgen van die verwaarlozing zijn nog niet weggewerkt. 'Het is als een 19de eeuws bedrijf waar wel nieuwe machines zijn ingebracht, die niet kunnen renderen door de verouderde productiemethoden.'

Kan U verklaren hoe het dus komt dat er in de voorbije 10 jaren zo weinig gebeurd is om de huidige situatie te voorkomen? 

Dat er de voorbije tien jaar niets zou zijn gebeurd, ontkent De Ruyver. 'De politiehervorming en alles wate r gebeurt op vlak van opsporing en vervolging werkt zeer naar behoren. Maar dit heeft onder andere tot gevolg dat de instroom in de strafrechtsketen zeer groot is. En dat leidt dan weer tot problemen op het niveua van de straftoemeting (rechter) en de strafuitvoering (overbevolking gevangenissen; intens gebruik werkstraf).'

Het prijskaartje van beveiliging

Veel mensen stellen zich ook vragen bij het prijskaartje dat aan de beveiliging van de gevangenissen zou hangen. 'waarom worden er geen goedkope oplossingen gebruikt?', vraagt Michael. En Dries biedt meteen zijn diensten aan: 'Geef mij 3 uur en ik overspan de binnenplaats van de gevangenis van brugge met staalkabel waardoor geen heli meer kan landen. Kostenplaatje: max 2500 euro.'

Onze bezoekers lanceerden zelf nog wel meer suggesties: de onderzoeksrechter ook het risico laten inschatten; metaaldetectoren aan de ingang van gerechtsgebouwen; een raadkamer installeren binnen de gevangenis en de strafuitvoering in handen van privébedrijven geven, naar Amerikaans voorbeeld.

Helpt het om ontsnappingen te bestraffen?

En wat met het strafbaar stellen van ontsnappingspogingen? De Ruyver gelooft niet dat het aantal ontsnappingen daardoor zal verminderen. 'Nu al zijn buitenstaanders die gedetineerder helpen ontsnappen strafbaar. Maar de staf is zeker niet van aard dat ze zware criminelen zal afschrikken.'

Wie is verantwoordelijk?

Tot slot nog de vraag die de voorbije dagen al meermaals opdook in de debatten op onze site: moet minister van Justitie Stefaan De Clerck nu opstappen?

'Dat vind ik niet. Op de eerste plaats heeft de minister of zijn directe omgeving in deze geen beslissing genomen. Ten tweede zie ik ook niet in wat  een  eventueel opstappen zou bijdragen tot de noodzakelijke hervormingen binnen het justitie-apparaat en het gevangeniswezen.'

Herlees de volledige chat hieronder.